แผนงานบุหรี่ ปี 2564 กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลทุ่งลาน
อำเภอคลองหอยโข่ง จังหวัดสงขลา
ประจำปีงบประมาณ 2564
| ชื่อแผนงาน | แผนงานบุหรี่ ปี 2564 กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลทุ่งลาน |
| ประเด็นแผนงาน | แผนงานยาสูบ |
| องค์กร | กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลทุ่งลาน |
| ปีงบประมาณ | 2564 |
| สถานการณ์ปัญหา | แบบสอบถาม navigate_before 2563 navigate_next | ขนาดปัญหา | |
|---|---|---|---|
| 1 | ร้อยละของการสูบยาสูบในเด็กและเยาวชนอายุ 15- 25 ปี ในชุมชน
|
5.00 | |
| 2 | ร้อยละของการสูบยาสูบของผู้ใหญ่ อายุ 25 ปีขึ้นไปในชุมชน
|
30.00 | |
| 3 | ปริมาณการสูบยาสูบของผู้ที่มีอายุ 15 ปีขึ้นไปเฉลี่ยต่อวัน
|
10.00 | |
| 4 | ค่าใช้จ่ายในการซื้อยาสูบของผู้สูบยาสูบเฉลี่ยต่อเดือน
|
1,000.00 | |
| 5 | จำนวนร้านค้าที่ขายผลิตภัณฑ์ยาสูบในชุมชนที่ไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย (รวมทั้งร้านสะดวกซื้อ)
|
20.00 | |
| 6 | จำนวนกลุ่มหรือเครือข่ายเพื่อการจัดการควบคุมยาสูบในชุมชน
|
0.00 |
การสูบบุหรี่ของประชากรไทยที่มีอายุ 15 ปีขึ้นไป พบว่า ประชากรที่มีอายุ 15 ปีขึ้นไป มีผู้สูบบุหรี่ 10.9 ล้านคน คิดเป็นร้อยละ 19.9 ภาพรวม พบว่า ในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา อัตราการสูบบุหรี่มีแนวโน้มลดลงเล็กน้อย จากร้อยละ 23.0 เป็นร้อยละ 20.7 และล่าสุดอัตราการบริโภคยาสูบ คิดเป็นร้อยละ 19.9 ซึ่งเมื่อเทียบกับการสํารวจครั้งที่ผ่านมา พบว่า ทั้งเพศชายและหญิงมีอัตราการสูบบุหรี่ลดลง ทั้งนี้อัตราการสูบบุหรี่ของเพศชายยังคงสูงกว่าเพศหญิงประมาณ 20 เท่า เมื่อพิจารณารายกลุ่มอายุพบว่า อัตราการบริโภคยาสูบในกลุ่ม วัยทํางานอายุ 25-59 ปีมีการสูบบุหรี่สูงที่สุด โดยกลุ่มอายุ 25-59 ปีและ 60 ปีขึ้น มีแนวโน้มอัตราการสูบบุหรี่ที่สูงขึ้น จากร้อยละ 22.79 และ ร้อยละ 14.25 เป็น ร้อยละ 23.54 และ ร้อยละ 16.63 อีกทั้งมีอัตราการป่วยและตายจากโรคที่เกี่ยวข้องกับยาสูบเพิ่มขึ้น
การสูบบุหรี่ของเยาวชน (อายุ 15- 18 ปี) ในช่วง10 ปีที่ผ่านมา พบว่าอัตราการสูบบุหรี่ของเยาวชนมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น จากร้อยละ 6.58 เป็นร้อยละ 8.25 โดยเฉพาะในกลุ่มเยาวชนผู้หญิงมีการสูบบุหรี่โรงงานเพิ่มขึ้น จากการสํารวจครั้งล่าสุด เปรียบเทียบกับครั้งที่ผ่านมา พบว่าอัตราการบริโภคยาสูบลดลงจากร้อยละ 8.25 เป็น 7.92 แต่อายุเฉลี่ยของเยาวชนที่เริ่มสูบกลับมีแนวโน้มลดลงอีกทั้งพบว่าเยาวชนมีการเข้าถึงผลิตภัณฑ์ยาสูบรูปแบบใหม่ๆเพิ่มขึ้น โดยอุตสาหกรรมยาสูบ เน้นการใช่กลยุทธ์สื่อออนไลน์ social marketing ที่เข้ามาเป็นส่วนสําคัญ ซึ่งกฎหมายปัจจุบันยังไม่สามารถดําเนินการได้และกลุ่มเยาวชนยังขาดความเข้าใจและตระหนักถึงพิษภัยของยาสูบที่ถูกต้อง
การพบเห็น/ได้กลิ่น/พบเห็นก้นบุหรี่ภายในสถานที่สาธารณะ พบว่า มีการพบเห็นการสูบบุหรี่ในสถานที่สาธารณะจากการสํารวจโดยรวมสูง ร้อยละ 80.60 เมื่อเปรียบเทียบจากการสํารวจ 2 รอบ กับครั้งที่ผ่านมา พบว่า การพบเห็นการสูบบุหรี่ในสถานที่สาธารณะแต่ละประเภทลดลงเล็กน้อย แม้ว่าจะมีการบังคับใช้กฎหมายและกําหนดเขตปลอดบุหรี่ ร้อยละ 100 โดยเฉพาะร้านอาหาร/ภัตตาคาร ตลาดสด/ตลาดนัด ที่พบว่ายังมีการละเมิดกฎหมายสูง
สรุปปัญหา จากสถานการณ์ 1. อัตราการสูบบุหรี่ในช่วง 10 ปีมีแนวโน้มคงที่ -จํานวนคนสูบบุหรี่มีจํานวนมากและมีจํานวนคงที่ ประมาณ11ล้านคน แต่มีอัตราเลิกสูบบุหรี่ได้น้อย (เฉลี่ย ปีละ3-4 หมื่นคน) -การเข้าถึงบริการเลิกยาสูบน้อย -ระบบบริการช่วยเลิกบุหรี่ในปัจจุบัน -ประชาชนเข้าถึงระบบบริการช่วยเลิกบุหรี่น้อย ความครอบคลุมของการให้บริการ -รูปแบบ/แนวทางยังไม่ชัดเจนและเป็นมาตรฐานเดียวกัน การติดตาม/ส่งต่อยังมีน้อย 2. เยาวชนมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้น -เยาวชนเริ่มใช้ผลิตภัณฑ์ยาสูบที่อายุเฉลี่ยน้อยลง -เยาวชนมีการเข้าถึงผลิตภัณฑ์ยาสูบรูปแบบใหม่ๆเพิ่มขึ้น -การใช้กลยุทธ์สื่อออนไลน์ social marketing ที่เข้ามาเป็นส่วนสําคัญ ซึ่งกฎหมายปัจจุบันยังไม่สามารถดําเนินการได้ 3. การสูบบุหรี่ในสถานที่สาธารณะพบสูง -สถานที่สาธารณะโดยรวมสูงถึง ร้อยละ 80 -ตลาดสดหรือตลาดนัด ร้อยละ 66.0 -ร้านอาหาร/ภัตตาคาร/สถานที่ที่จําหน่ายอาหารเครื่องดื่ม ร้อยละ 42.5 -ศาสนสถาน ร้อยละ 27.6 -สถานบริการขนส่งสาธารณะ ร้อยละ 24.3
| วัตถุประสงค์ | ตัวชี้วัด | ขนาดปัญหา | เป้าหมาย 1 ปี | |
|---|---|---|---|---|
| 1 | เพื่อลดการสูบยาสูบในเด็กและเยาวชนอายุ 15- 25 ปี ในชุมชน | ร้อยละของการสูบยาสูบในเด็กและเยาวชนอายุ 15- 25 ปี ในชุมชน |
3.00 | |
| 2 | เพื่อลดการสูบยาสูบของผู้ใหญ่ อายุ 25 ปีขึ้นไปในชุมชน | ร้อยละของการสูบยาสูบของผู้ใหญ่ อายุ 25 ปีขึ้นไปในชุมชน |
20.00 | |
| 3 | เพื่อลดปริมาณการสูบยาสูบของผู้สูบบุหรี่ อายุ 15 ปีขึ้นไปในชุมชน | ปริมาณการสูบยาสูบของผู้ที่มีอายุ 15 ปีขึ้นไปเฉลี่ยต่อวัน |
5.00 | |
| 4 | เพื่อลดค่าใช้จ่ายในการซื้อยาสูบของผู้สูบยาสูบเฉลี่ยต่อเดือน | ค่าใช้จ่ายในการซื้อยาสูบของผู้สูบยาสูบเฉลี่ยต่อเดือน |
500.00 | |
| 5 | เพื่อลดจำนวนร้านค้าที่ขายผลิตภัณฑ์ยาสูบในชุมชนที่ไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย | จำนวนร้านค้าที่ขายผลิตภัณฑ์ยาสูบในชุมชนที่ไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย (รวมทั้งร้านสะดวกซื้อ) |
30.00 | |
| 6 | เพื่อเพิ่มจำนวนกลุ่มหรือเครือข่ายเพื่อการจัดการควบคุมยาสูบในชุมชน | จำนวนกลุ่มหรือเครือข่ายเพื่อการจัดการควบคุมยาสูบในชุมชน |
10.00 |
| แนวทาง | วิธีการสำคัญ | |
|---|---|---|
| 1 | เพื่อสกัดกั้นนักสูบรายใหม่ในชุมชน | โดยการ: - คัดกรองและปรับพฤติกรรม - พัฒนาศักยภาพแกนนำ - จัดตั้งเครือข่ายเฝ้าระวังในชุมชน วิธีการสำคัญ 1. ระบุกลุ่มเป้าหมายที่อาจกลายเป็นผู้สูบรายใหม่ของชุมชน เช่น เด็ก เยาวชน และสตรี ฯลฯ พร้อมทั้งกำหนดพื้นที่ดำเนินงาน เช่น บ้าน ชุมชน โรงเรียน 2. จัดตั้งทีมปฏิบัติการชุมชน เพื่อสำรวจ และค้นหากลุ่มเสี่ยงหรือพื้นที่เสี่ยงต่อการมั่วสุมของเด็กและเยาวชนในชุมชน หรือ เสี่ยงที่จะเข้าถึงผลิตภัณฑ์ยาสูบได้โดยง่าย 3. จัดทีมอาสาสมัครเพื่อการคัดกรอง (กลุ่มเสี่ยง กลุ่มสูบ) และการบำบัดอย่างย่อในชุมชน 4. พัฒนาแกนนำ และเครือข่ายป้องกันระดับเยาวชน ในการเฝ้าระวัง ป้องกันควบคุมยาสูบ 5. การจัดกิจกรรมส่งเสริมการสร้างสมรรถนะแห่งตน/ทักษะชีวิตในการหลีกเลี่ยงสิ่งยั่วยุ /ทักษะการจัดการความเครียดและการมีปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น 6. การจัดกิจกรรมส่งเสริมการเห็นคุณค่าแห่งตน/การใช้เวลาว่าง/การสร้างประโยชน์ให้กับชุมชน 7. ส่งเสริมบทบาทของสถานศึกษาของชุมชน เช่น โรงเรียน วิทยาลัย และมหาวิทยาลัยให้มีการพัฒนาหลักสูตรการเรียนการสอนเรื่องการควบคุมยาสูบและการเลิกยาสูบ และสนับสนุนให้มีโครงการสร้างผู้นำนักศึกษาในด้านการควบคุมยาสูบ |
| 2 | เพื่อส่งเสริมกลไกในการลดการเข้าถึงยาสูบ |
|
| 3 | เพื่อจัดบริการช่วยเลิกหรือส่งเสริมการเลิกยาสูบอย่างเป็นระบบ | บริการช่วยเลิกหรือส่งเสริมการเลิกยาสูบอย่างเป็นระบบ เช่น - กิจกรรมช่วยเลิกเชิงรุก - คลินิกเคลื่อนที่ - คลินิกชุมชน - และการติดตามอย่างต่อเนื่อง โดยระบุกลุ่มเป้าหมายให้ชัดเจน เช่น
- ในกลุ่มสูบ วิธีการ
|
| 4 | เพื่อพัฒนาทางเลือกในการช่วยเลิกยาสูบตามบริบทชุมชน | (ระบุวิธีช่วยเลิกและกลุ่มเป้าหมาย) - การเพิ่มจำนวนผู้เลิกสูบ - การลดจำนวนผู้กลับมาสูบซ้ำ - การลดปริมาณการสูบสำหรับผู้ที่สูบอยู่ วิธีการ
|
| 5 | เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการบังคับใช้กฎหมายโดยการสร้างและพัฒนามาตรการควบคุมยาสูบในระดับชุมชน สำหรับควบคุมการสูบและการจำหน่าย |
|
| 6 | เพื่อคุ้มครองสุขภาพผู้ไม่สูบยาสูบโดยลดการสัมผัสควันยาสูบมือสอง | โดยการสร้างสิ่งแวดล้อมทางกายภาพและสังคมที่เอื้อต่อการไม่สูบในชุมชน วิธีการ
|
| 7 | เพื่อพัฒนารูปแบบการสื่อสารข้อมูลยาสูบในชุมชน | เน้นการตื่นรู้ของชุมชนให้รู้เท่าทันพิษภัยยาสูบและกลยุทธ์อุตสาหกรรมยาสูบ (ระบุ รูปแบบการสร้างกระแส/พัฒนารูปแบบการสื่อสาร/ชุดทดลองอันตรายจากยาสูบ ฯลฯ) วิธีการ
|
| 8 | เพื่อเพิ่มผู้ขับเคลื่อนการควบคุมยาสูบในระดับพื้นที่ |
|
| 9 | เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนโดยการสร้างพื้นที่และบุคคลต้นแบบด้านการจัดการควบคุมยาสูบในชุมชนแบบครบวงจร | • ศูนย์การเรียนรู้ของชุมชน • หอชุมชนแสดงรางวัลเชิดชูเกียรติ (บุคคลต้นแบบ และพื้นที่ต้นแบบ) • กลุ่มเยาวชนแกนนำในการขับเคลื่อน • ทำเนียบบุคคลต้นแบบด้านการ ลด ละ เลิกยาสูบ • แหล่งรวบรวมองค์ความรู้และนวัตกรรมในการควบคุมการบริโภคยาสูบ วิธีการ
|
| ชื่อโครงการย่อย | ประเภท | ผู้รับผิดชอบ | งบประมาณที่ตั้งไว้ (บาท) |
|---|