โครงการค้นหากลุ่มเสี่ยงมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม
โครงการค้นหากลุ่มเสี่ยงมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการค้นหากลุ่มเสี่ยงมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม | |
| รหัสโครงการ | 64 - L4138 – 02 - 09 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | กลุ่มจิตอาสาผู้ดูแลผู้สูงอายุระยะยาวตำบลยะลา | |
| วันที่อนุมัติ | 22 ธันวาคม 2563 | |
| ปี | 2564 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 22 ธันวาคม 2563 - 30 กันยายน 2564 | |
| งบประมาณ | 19,300.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางรุสนานี มามุ | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลยะลา อำเภอเมืองยะลา จังหวัดยะลา |
ในปัจจุบันโรคมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านมเป็นสาเหตุการตายจากโรคมะเร็งของสตรีในประเทศไทย ซึ่งทำให้เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญ โดยเฉพาะโรคมะเร็งปากมดลูกเป็นมะเร็งที่พบมากเป็นอันดับหนึ่งของมะเร็งในสตรี พบได้ถึง 3 คน ในประชากรหนึ่งแสนคน ในแต่ละปีมีผู้ป่วยด้วยโรคมะเร็งปากมดลูกเสียชีวิต ประมาณ 4,500 ราย ส่วนใหญ่มีอายุประมาณ 30-50 ปี ซึ่งที่ผ่านมาใช้วิธีการตรวจมะเร็งปากมดลูกด้วยการตรวจ Pap Smear และหากทำทุก 2 ปี สามารถลดการเป็นมะเร็งระยะลุกลามได้ 92 % ถึงแม้กระบวนการตรวจเพื่อค้นหามะเร็งปากมดลูก จะง่าย สะดวก ราคาถูก แต่ยังพบว่าสตรีจ้านวนมากไม่เห็นความสำคัญ มีทัศนคติ ที่ไม่ดีต่อการตรวจ Pap Smear ส่วนโรคมะเร็งเต้านม ผู้ป่วยมักไม่มีอาการผิดปกติในระยะเริ่มต้น ดังนั้นจึงมีความจ้าเป็นและสำคัญที่ต้องท้าการตรวจค้นหามะเร็งเต้านมใน ระยะเริ่มต้น การรักษามะเร็งเต้านมในปัจจุบันมีความก้าวหน้าไปมาก การค้นพบมะเร็งเต้านมในระยะเริ่มต้นสามารถรักษาให้หายขาดได้ และการรักษาอาจท้าได้โดยการตัดเฉพาะก้อนมะเร็งออกไม่จ้าเป็นต้องผ่าตัดทั้งเต้านม ในทางตรงกันข้ามหากไม่มีการตรวจค้นหามะเร็งเต้านม รอจนกระทั่งมีอาการผิดปกติ มะเร็งอาจแพร่กระจายไปยังอวัยวะอื่น ๆ แล้ว และไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้
สถานการณ์ การตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกในสตรีกลุ่มเป้าหมายอายุ 30 - 60 ในเขตพื้นที่ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลยะลา พบว่ากลุ่มเป้าหมายได้รับการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก ปี 2558 – 2562 ร้อยละ 22.64 พบผู้ที่มีเซลล์ผิดปกติทั้งสิ้น 0 คน และกลุ่มเป้าหมายอายุ 35 ปีขึ้นไปได้รับการคัดกรองมะเร็งเต้านมร้อยละ 100 แต่พบผู้ที่มีความผิดปกติ ร้อยละ 0.46
จากข้อมูลดังกล่าวจะเห็นว่า กลุ่มคัดกรองมะเร็งปากมดลูกที่ยังไม่เข้ารับการตรวจฯจะเป็นกลุ่มที่ยากต่อการติดตามเข้ารับบริการ คิดเป็นร้อยละ 77.36 และการตรวจคัดกรองมะเร็งเต้านมด้วยตนเองที่ไม่พบความผิดปกติ อาจเกิดจาก การตรวจที่ไม่ถูกต้อง เทคนิคหรือแบบการตรวจคัดกรองที่มีความซับซ้อนไม่เข้าใจ พร้อมทั้งกลุ่มเป้าหมายและ อสม. ยังขาดความรู้ความเข้าใจในเรื่องโรคมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม
- เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายหญิงวัยเจริญพันธ์มีความรู้ความเข้าใจในเรื่องการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านมและมีทักษะในการตรวจเต้านมด้วยตนเอง
- เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายที่ตรวจพบความผิดปกติได้รับการส่งต่อตามแนวทางที่กำหนด
- อบรมให้ความรู้หญิงวัยเจริญพันธุ์
ขั้นเตรียมการ
เป้าหมาย หญิงวัยเจริญพันธุ์ ที่มีอายุ 30 -60 ปี หมู่ที่ 1,2,3 ตำบลยะลา จำนวน 60 คน
1. สำรวจข้อมูลกลุ่มเป้าหมายที่ยังไม่ได้รับการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม
2. นำเสนอปัญหาการดำเนินงานตามตัวชี้วัดการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกที่ไม่ได้ตามเป้าหมาย ต่อคณะกรรมการกองทุน
หลักประกันสุขภาพท้องถิ่น เพื่อเข้าแผนงานพิจารณาของกองทุน
3. จัดทำแผนงาน/โครงการเสนอคณะกรรมการกองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่นเพื่อพิจารณา
4. เสนอโครงการเพื่อขออนุมัติ
5. ประชาสัมพันธ์โครงการ
ขั้นดำเนินการ
1. จัดอบรมให้ความรู้หญิงวัยเจริญพันธุ์ตามกลุ่มเป้าหมายเพื่อให้เกิดความตระหนักและเห็นความสำคัญในการป้องกันโรคมะเร็งมะเร็ง
เต้านมและมะเร็งปากมดลูก โดยใช้แผ่นพับPower Pointและซีดี
2. หญิงวัยเจริญพันธุ์ตามกลุ่มเป้าหมายที่เข้ารับการอบรมได้รับตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม
3. ร่วมพัฒนาปัจจัยแวดล้อมที่เอื้ออำนวยต่อการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านม
- เกิดแกนนำสุขภาพที่มีความรู้ในการดูแลด้านสุขภาพผู้สูงอายุและสามารถดูแลผู้สูงอายุที่มีปัญหาสุขภาพ
- มีระบบการดูแลติดตามกลุ่มเสี่ยงเพื่อส่งต่ออย่างรวดเร็ว (ค้นเร็ว รู้เร็ว รักษาเร็ว)