กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

การเสริมสร้างสุขภาพที่ดีและสร้างโอกาสสำหรับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่เหมาะสมให้กับประชาชนทุกกลุ่ม จะช่วยทำให้กลุ่มป่วยสามารถดูแลตนเองได้เป็นอย่างดี กลุ่มปกติและกลุ่มเสี่ยงมีความตระหนักและใช้ประสบการณ์ของผู้ป่วยคนอื่น ๆ ในชุมชน เป็นตัวอย่างและปรับใช้ในการดูแลสุขภาพอย่างเหมาะสม ไม่ก่อให้เกิดโรคก่อนวัยอันควร ทั้งนี้การสร้างโอกาสดังกล่าวจึงจำเป็นต้องอาศัยการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน การใช้แนวทางที่เหมาะสมกับบริบทพื้นที่ โดยเฉพาะการแก้ไขปัญหาสุขภาพที่เกิดขึ้นในชุมชนด้วยตนเอง ซึ่งอาจต้องรณรงค์ให้ประชาชนปฏิบัติตัวให้ถูกต้อง โดยใช้หลัก ๓อ. ๒ส. เช่น ลดอาหารที่มีรสหวาน มัน เค็ม รับประทานผักผลไม้มากขึ้น ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ หมั่นทำจิตใจให้สงบ ลด ละ เลิกบุหรี่และสุรา รวมถึงการเปิดโอกาสในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ซึ่งกันและกัน ทั้งผู้ป่วย กลุ่มเสี่ยง และกลุ่มปกติอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้เกิดกระบวนการดูแลสุขภาพที่เหมาะสม สอดคล้องกันไปอย่างต่อเนื่อง
จากการคัดกรองโรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในเขตรับผิดชอบของ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านแป-ระใต้ ตำบลท่าเรือ อำเภอท่าแพ จังหวัดสตูล เมื่อปีงบประมาณ ๒๕๖๓ ประชากรกลุ่มอายุ ๓๕ ปีขึ้นไป ปี ๒๕๖๓ รับการคัดกรองความดันโลหิตสูง ๕๙๖ คน พบเสี่ยง (ระดับความดันโลหิต SBP๑๓๐ - ๑๓๙ mmHg หรือ DBP ๘๕ - ๘๙ mmHg) จำนวน ๔๔ คน คิดเป็นร้อยละ ๗.๓๘ ของกลุ่มที่ได้รับการคัดกรอง พบเสี่ยงสูง (ระดับความดันโลหิต SBP>=๑๔๐ mmHg หรือ DBP >=๙๐ mmHg) จำนวน ๒๖ คน คิดเป็นร้อยละ ๔.๓๖ ของกลุ่มที่ได้รับการคัดกรอง และรับการคัดกรองโรคเบาหวาน ๗๔๔ คน พบเสี่ยง (ระดับน้ำตาลในเลือด ๑๐๑ - ๑๒๕ mgdl) จำนวน ๒๔ คน คิดเป็นร้อยละ ๓.๒๓ ของกลุ่มที่ได้รับการคัดกรอง พบเสี่ยงสูง (ระดับน้ำตาลในเลือด มากกว่า ๑๒๕ mgdl) จำนวน ๕ คน คิดเป็นร้อยละ ๐.๖๗ ของกลุ่มที่ได้รับการ คัดกรอง จากข้อมูลการสำรวจพฤติกรรมการบริโภคอาหารและการออกกำลังกายของประชาชน อายุ ๑๕ ปีขึ้นไป ในเขตพื้นที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลแป-ระใต้ พบว่า ประชาชนมีพฤติกรรมการบริโภคที่ไม่เหมาะสม ชอบ รสหวาน มัน เค็ม และขาดการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอและต่อเนื่อง จึงต้องมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของกลุ่มเสี่ยงดังกล่าวโดยการออกกำลังกายและรับประทานอาหารที่ไม่เสี่ยงต่อสุขภาพ
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านแป-ระใต้ ได้ตระหนักถึงการเปิดโอกาสในการสร้างสุขภาวะของประชาชนในทุกกลุ่มเป้าหมาย จึงได้จัดทำโครงการหมู่บ้านปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพลดโรค    ๓อ. ๒ส. ปีงบประมาณ ๒๕๖๔ โดยดำเนินการในหมู่ที่ ๔ บ้านแป-ระใต้ ตำบลท่าเรือ อำเภอท่าแพ จังหวัดสตูล โดยมีเป้าหมายที่สำคัญ คือการสร้างสุขภาพที่ดีให้กับประชาชนทุกกลุ่ม เปิดโอกาสแลกเปลี่ยนวิถีด้านสุขภาวะและพฤติกรรมสุขภาพที่ดี ส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจ และปฏิบัติตัวอย่างเหมาะสมในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ลดปัญหาค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพในระยะยาวและพัฒนาหมู่บ้านปรับเปลี่ยนพฤติกรรมลดโรค ส่งผลต่อการมีสุขภาพดีถ้วนหน้าอย่างยั่งยืนต่อไป

1. ๑. เพื่อให้ประชาชนกลุ่มเป้าหมายมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพลดโรคด้วย ๓อ. ๒ส. อย่างถูกต้องและเหมาะสม
2. ๒. เพื่อให้ประชาชนกลุ่มเป้าหมายเกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการออกกำลังกายสม่ำเสมอ อย่างน้อยวันละ ๓๐ นาที ๓ - ๕ วัน/สัปดาห์ ลดอาหารประเภทไขมัน โซเดียม และอาหารรสหวาน และเพิ่มการกินผัก ผลไม้สด
3. ๓. เพื่อสร้างการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายในกระบวนการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของหมู่บ้านต้นแบบฯ

1. ๑. กิจกรรมอบรมให้ความรู้กลุ่มเสี่ยง
2. ๒. กิจกรรมคัดเลือกบุคคลต้นแบบ

๒.๑ สร้างทีมงานแต่งตั้งคณะกรรมการหมู่บ้านต้นแบบปรับเปลี่ยนพฤติกรรมลดเสี่ยงลดโรค ๒.๒ จัดประชุมคณะกรรมการหมู่บ้านปรับเปลี่ยนฯ เพื่อชี้แจงวัตถุประสงค์และกิจกรรมแนวทางการดำเนินงานโครงการ เพื่อวางแผนการดำเนินกิจกรรมต่าง ๆ ๒.๓ คัดเลือกกลุ่มเสี่ยง ฯ เพื่อเชิญเข้าร่วมโครงการ จำนวน ๔๕ คน ๒.๔ จัดทำทะเบียนผู้เข้าร่วมโครงการและเครือข่ายสุขภาพระดับหมู่บ้าน   ๒.๕ จัดอบรมให้ความรู้เรื่องการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ ๓อ. ๒ส. แก่กลุ่มที่เข้าร่วมโครงการ
๒.๕.๑ โรคความดันโลหิตสูง     - สาเหตุ อาการของโรคความดันโลหิตสูง       - ภาวะแทรกซ้อนของโรคความดันโลหิตสูง     - แนวทางการป้องกันและรักษาโรคความดันโลหิตสูง
  ๒.๕.๒ โรคเบาหวาน       - สาเหตุ อาการของโรคเบาหวาน     - ภาวะแทรกซ้อนของโรคเบาหวาน - แนวทางการป้องกันและรักษาโรคเบาหวาน
๒.๕.๓ ความรู้เรื่อง ๓อ. ๒ส. ซึ่งมีกิจกรรมดังนี้ - อ.อาหารเพื่อสุขภาพ รับประทานอาหารอย่างไรไม่ให้ป่วย - อ.ออกกำลังกายอย่างไรให้เหมาะสมกับวัย เพื่อให้มีสุขภาพที่แข็งแรง
- อ.อารมณ์ ฝึกสมาธิเพื่อให้มีสุขภาพจิตที่ดี - ส.บุหรี่ และ ส.สุรา รู้จักโทษของบุหรี่และสุราที่เป็นภัยเงียบส่งผลต่อสุขภาพอย่างไร

๒.๕.๔ จัดกิจกรรมการออกกำลังกาย   ๒.๖ ประเมินผลการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ ลดโรค โดยใช้แบบประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพ ก่อนและหลังการอบรมให้ความรู้การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมฯ ๒.๗ ส่งเสริมให้ครัวเรือนปลูกผักปลอดสารพิษไว้รับประทานเอง ๒.๘ จัดประชุมคณะกรรมการหมู่บ้านปรับเปลี่ยนฯ เพื่อชี้แจงผลการดำเนินงาน และคัดเลือก บุคคลต้นแบบสุขภาพดี
๒.๙ จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ
๒.๑๐ มอบเกียรติบัตร “บุคคลต้นแบบสุขภาพดี” จำนวน ๕ คน ๒.๑๑ ส่งเสริมการออกกำลังกายในชุมชน โดยเริ่มจากการแกว่งแขน ลดพุง ลดโรค อย่างน้อยวันละ ๓๐ นาที ๓ - ๕ วัน/สัปดาห์
    ๓. ขั้นติดตามและประเมินผล
๓.๑ ติดตาม ประเมินผลและรายงานผลการดำเนินงานตามโครงการ

๑. ประชาชนกลุ่มเสี่ยงในหมู่บ้านปรับเปลี่ยนฯ มีความรู้และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพตนเองได้อย่างถูกต้องและเหมาะสม
๒. บ้านแป-ระใต้ หมู่ที่ ๔ ตำบลท่าเรือ เป็นหมู่บ้านต้นแบบที่ประชาชนปรับเปลี่ยนพฤติกรรม  การออกกำลังกายสม่ำเสมออย่างน้อยวันละ ๓๐ นาที ๓ - ๕ วัน/สัปดาห์ ลดอาหารประเภทไขมัน โซเดียมและอาหารรสหวาน และเพิ่มการกินผัก ผลไม้สด เพิ่มขึ้น ร้อยละ ๕   ๓. ภาคีเครือข่ายและประชาชนทั่วไปมีส่วนร่วมในการพัฒนาหมู่บ้านปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ลดโรค มีความตระหนักในการดูแลสุขภาพ และเกิดกระแสสุขภาพในชุมชนอย่างต่อเนื่อง