โครงการแพทย์แผนไทยใส่ใจโรคข้อเข่าเสื่อม
โครงการแพทย์แผนไทยใส่ใจโรคข้อเข่าเสื่อม
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการแพทย์แผนไทยใส่ใจโรคข้อเข่าเสื่อม | |
| รหัสโครงการ | 2564-L3306-2-27 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | ชมรมอสม. รพ.สต. บ้านคู | |
| วันที่อนุมัติ | 30 มีนาคม 2564 | |
| ปี | 2564 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 เมษายน 2564 - 30 กันยายน 2564 | |
| งบประมาณ | 13,700.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางหยาด นุ่มหยู่ | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลคลองเฉลิม อำเภอกงหรา จังหวัดพัทลุง |
โรคข้อเข่าเสื่อมเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญ พบมากในวัยกลางคนและผู้สูงอายุ ซึ่งมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง จากการที่ประชากรสูงอายุเพิ่มขึ้นอย่างมากในปัจจุบัน ประเทศไทยพบผู้ป่วยมากกว่า 6 ล้านคน ผู้สูงอายุที่อายุมากกว่า 65 ปีขึ้นไปพบได้ถึงร้อยละ 50 ผู้ที่มีภาวะข้อเข่าเสื่อมมาก สาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากน้ำหนักตัวที่มากใช้เข่ามาก ถ้าไม่ได้รับการรักษาหรือปฏิบัติตัวอย่างเหมาะสม โรคจะดำเนินไปเรื่อยๆ ผู้ที่มีภาวะข้อเข่าเสื่อมมากๆ จะมีอาการเจ็บหรือปวด ข้อเข่าผิดรูปข้อฝืด หรือข้อติด เดินได้ไม่ปกติ การปฏิบัติภารกิจประจำวันต่างๆ ทำได้ไม่สะดวก ส่งผลให้เกิดความทุกข์ทรมานทั้งด้านร่างกายและจิตใจหากประชาชนหรือผู้ที่เริ่มมีอาการข้อเข่าเสื่อมมีความรู้ สามารถดูแลตนเองเพื่อชะลอความเสื่อม หรือบรรเทาอาการของข้อเข่าเสื่อม ก็จะส่งผลต่อคุณภาพชีวิตที่ดีในระยะยาว โรคข้อเข่าเสื่อมเป็นโรคที่เกิดจากความเสื่อมของกระดูกอ่อนผิวข้อ ทั้งทางด้านรูปร่างโครงสร้าง การทำงานของกระดูกข้อต่อและกระดูกบริเวณใกล้ข้อ การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นไม่สามารถกลับสู่สภาพเดิมและอาจมีความเสื่อมรุนแรงขึ้นตามลำดับข้อเข่าประกอบด้วย กระดูก 3 ชิ้น ได้แก่ กระดูกต้นขา กระดูกหน้าแข้ง และกระดูกสะบ้า ยึดติดกันด้วยเส้นเอ็นซึ่งเป็นส่วนปลายของกล้ามเนื้อนับว่าเป็นส่วนสำคัญที่ทำให้ข้อเข่าแข็งแรง ผิวสัมผัสของกระดูกอ่อนค่อนข้างหนาคลุมอยู่กระดูกอ่อนนี้มีลักษณะเรียบ มันวาว และผิวลื่น ทั้งนี้เพื่อรับแรงกระแทกที่เกิดขึ้นขณะมีการเคลื่อนไหวข้อ และทำให้รูปร่างกระดูกพอดีกัน ช่วยให้ข้อมั่นคงภายในข้อเข่ามีน้ำหล่อเลี้ยงช่วยให้การหล่อลื่นและถ่ายน้ำหนัก ดังนั้น ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุข โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านคูจึงได้จัดโครงการแพทย์แผนไทยใส่ใจโรคข้อเข่าเสื่อมขึ้น เพื่อเป็นแนวทางให้เกิดความรู้ ความเข้าใจถึงภาวะและการดำเนินของโรค การดูแลตนเองเพื่อให้เกิดภาวะนี้ช้าลง แนวปฏิบัติเมื่อเกิดภาวะของโรคนี้แล้วและให้ประชาชนในพื้นที่ที่มีอาการปวดเข่าได้รับการดูแลรักษา และการปฏิบัติเกี่ยวกับอาการปวดเข่าได้อย่างถูกต้อง
- ที่ ๑เพื่อให้ประชาชนกลุ่มเป้าหมายมีความรู้ในการหลีกเลี่ยงปัญหาที่จะเกิดจากโรคข้อเข่าเสื่อม
- ๒เพื่อให้ประชาชนกลุ่มเป้าหมายมีความตระหนักในการรับบริการทางแพทย์แผนไทยแทนการรับประทานยาแผนปัจจุบันหรือการผ่าตัด
- ตรวจคัดกรอง
- ให้ความรู้พร้อมการพอกเข่า
๑. เสนอแผนงานให้อนุกรรมการกลั่นกรอง
๒. เสนอแผนงานต่อคณะกรรมการกองทุนเพื่อขออนุมัติงบประมาณ
๓.คัดกรองประชาชนกลุ่มเสี่ยงโรคข้อเข่าเสื่อม
๔. กิจกรรมให้ความรู้
- ให้ความรู้ก่อนพอกเข่าสมุนไพร และสอนการผสมสมุนไพรในพอกเข่า
- สาธิตการพอกเข่าด้วยสมุนไพรและพอกเข่าในกลุ่มโรคข้อเข่าเสื่อมโดยพอกเข่าด้วยสมุนไพร
ทิ้งไว้ 30 นาที จำนวน 3 ครั้ง/สัปดาห์นัดวันเว้นวัน
- ให้คำแนะนำหลังการพอกเข่าสมุนไพร
๕. สรุปและรายงานผลการดำเนินงาน
๑. ประชาชนที่มีอาการข้อเข่าเสื่อมทางเลือกในการเข้าถึงบริการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือกได้สะดวกมากขึ้น ๒. ประชาชนที่มีอาการข้อเข่าเสื่อมได้รับการพอกเข่าด้วยสมุนไพรและมีอาการปวดลดลง