โครงการเสริมพลังสูงวัย กายาชราแข็งแรง ด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ปี 2566
โครงการ
" โครงการเสริมพลังสูงวัย กายาชราแข็งแรง ด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ปี 2566 "
ตำบลกาลิซา อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส
หัวหน้าโครงการ
นางนิด๊ะห์ ดือเระ
กันยายน 2566
ที่อยู่ ตำบลกาลิซา อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส จังหวัด นราธิวาส
รหัสโครงการ 66-L2502-1-09
ระยะเวลาดำเนินงาน ตั้งแต่ 1 พฤษภาคม 2566 ถึง 29 กันยายน 2566
กิตติกรรมประกาศ
"โครงการเสริมพลังสูงวัย กายาชราแข็งแรง ด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ปี 2566 จังหวัดนราธิวาส" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลกาลิซา อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส
คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.กาลิซา ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป
คณะทำงานโครงการ
โครงการเสริมพลังสูงวัย กายาชราแข็งแรง ด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ปี 2566
บทคัดย่อ
โครงการ " โครงการเสริมพลังสูงวัย กายาชราแข็งแรง ด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ปี 2566 " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลกาลิซา อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส รหัสโครงการ 66-L2502-1-09 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 พฤษภาคม 2566 - 29 กันยายน 2566 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 44,400.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.กาลิซา เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้
โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ
หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"
สารบัญ
| กิตติกรรมประกาศ | » |
| บทคัดย่อ | » |
| ความเป็นมา/หลักการเหตุผล | » |
| วัตถุประสงค์โครงการ | » |
| กิจกรรม/การดำเนินงาน | » |
| กลุ่มเป้าหมาย | » |
| ผลลัพธ์ที่ได้ | » |
| การประเมินผล | » |
| ปัญหาและอุปสรรค | » |
| ข้อเสนอแนะ | » |
| เอกสารประกอบอื่นๆ | » |
ความเป็นมา/หลักการเหตุผล
ปัจจุบันประเทศไทยได้ก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ คิดเป็นร้อยละ ๑๗.๒ ของประชากรทั้งหมด และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ จาก สถานการณ์ดังกล่าวจึงจำเป็นที่ทุกภาคส่วนจะต้องให้ความสำคัญในการเตรียมความพร้อมการเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ เนื่องจากผู้สูงอายุมีการเปลี่ยนแปลงทางด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ และสังคม ผู้สูงอายุจะต้องเปลี่ยนบทบาทจากผู้นำมาเป็นผู้ตามทำให้ผู้สูงอายุรู้สึกตนเองมีคุณค่าลดลง การเปลี่ยนแปลงทางด้านร่างกายทำให้เสี่ยงต่อการเจ็บป่วยได้ง่าย ไม่ว่าจะเป็นโรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน โรคข้อเสื่อม ภาวะกระดูกพรุน หรือมีอาการหลงลืม ความจำเสื่อม เป็นต้น นอกจากนี้ยังมีการเปลี่ยนแปลงสถานะทางสังคม การเปลี่ยนแปลงสังคมสิ่งแวดล้อมที่อยู่อาศัย ส่งผลทำให้ผู้สูงอายุปรับสภาพจิตใจไม่ทัน มีภาวะเครียด ซึมเศร้า และรู้สึกว่าตัวเองด้อยค่า เป็นภาระของครอบครัวและสังคม การดูแลสุขภาพผู้สูงอายุจึงเป็นสิ่งสำคัญสำหรับตัวผู้สูงอายุเองและสมาชิกในครอบครัว
การแพทย์แผนไทยเป็นการแพทย์ที่ใช้การดูแลรักษาแบบองค์รวมทั้งการดูแลด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคมและเน้นพฤติกรรมการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันการเกิดการเจ็บป่วย โดยศาสตร์การแพทย์แผนไทย ได้มีการนำและปรับประยุกต์ใช้ หลักธรรมานามัย ในการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ ซึ่งเป็นแนวทางการดูแลสุขภาพให้ใกล้ชิดธรรมชาติประกอบด้วย กายานามัย หรือ Healthy body เป็นการส่งเสริมสุขภาพทางกายด้วยการออกกำลังกายด้วยวิธีต่างๆ เช่น การวิ่ง การว่ายน้ำ การเดิน เป็นต้น นอกจากนั้นการรับประทานอาหารที่ดีและการพักผ่อนอย่างเพียงพอจัดอยู่ในการส่งเสริมสุขภาพทางกายด้วย สำหรับแพทย์แผนไทยมีวิธีส่งเสริมสุขภาพโดยกายบริหารด้วยท่าฤาษีดัดตน ก้าวตา-ก้าวเต้น การนวดไทย และการรับประทานอาหารตามธาตุ เป็นต้น จิตตานามัย หรือ Healthy mind เป็นการส่งเสริมสุขภาพทางใจด้วยการปฏิบัติสมาธิ การพูดดี คิดดี ทำดี ตระหนักรู้และมีสติในทุกการกระทำ การปฏิบัติเพื่อฝึกจิตให้มั่นคงเพื่อมีจิตใจที่สงบและป้องกันการเกิดภาวพซึมเศร้า เป็นต้น ชีวิตานามัย หรือ Healthy behavior เป็นการดำเนินชีวิตโดยยึดหลักอนามัย มีพฤติกรรมในการดำรงชีวิตประจำวันที่ดี การอยู่ในสถานที่ที่สะอาด ใกล้ชิดธรรมชาติ ไม่ดื่มเหล้า ไม่สูบบุหรี่ รวมถึงการห่างไกลจากอบายมุขต่าง ๆ จะเห็นได้ว่าหลักธรรมานามัยเป็นอีกแนวทางหนึ่งที่จะช่วยให้ผู้สูงอายุ มีสุขภาพแข็งแรงและมีคุณภาพชีวิตที่ดีไม่เป็นภาระให้แก่ครอบครัวและสังคม นอกเหนือจากนี้ยังสามารถช่วยเหลือตนเองได้อีกด้วย
จากปัญหาดังกล่าวโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกาหนั๊วะ เห็นถึงความสำคัญของการดูแล ใส่ใจผู้สูงอายุให้มีสุขภาพดีมากยิ่งขึ้น จึงได้จัดทำโครงการดังกล่าวขึ้น ดังนั้น ทางรพ.สต.กาหนั๊วะ จึงมีแนวคิดที่ร่วมกันเสริมพลังผู้สูงอายุ แก้ปัญหาในข้างต้นให้ได้ครบถ้วนทั้งปริมาณและคุณภาพ ตลอดจนประสิทธิภาพสูงสุดซึ่งจะส่งผลถึงคุณภาพชีวิตต่อไป
วัตถุประสงค์โครงการ
- เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับหลักการและแนวทางในการรักษาตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยในเบื้องต้น
- เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลสามารถนำความรู้เกี่ยวกับการดูแลในผู้สูงอายุตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยโดยใช้หลักธรรมานามัยไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน
- เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลมีความรู้เกี่ยวกับสมุนไพรพื้นบ้านและสรรพคุณอย่างถูกต้อง
กิจกรรม/การดำเนินงาน
กลุ่มเป้าหมาย
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้ | |
|---|---|---|
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | ||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 150 | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | ||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] |
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
1.กลุ่มเป้าหมาย และผู้ดูแลรู้จักวิธีการดูแลสุขภาพของตนเองตามแนวทางการแพทย์แผนไทยและสามารถ ใช้สมุนไพรพื้นบ้านมาใช้ให้เกิดประโยชน์
2.ผู้สูงอายุ และผู้ดูแลสามารถดูแลตนเองตามหลักธรรมานามัยได้เป็นอย่างดี
3.ผู้สูงอายุได้รับการรักษาตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยได้อย่างทั่วถึงจากอาการแทรกซ้อนด้วยโรคเรื้อรัง ได้แก่ มีอาการชาเท้าลดลงจากโรคเบาหวาน และมีค่าความดันโลหิตสูงดีขึ้น
4.ผู้สูงอายุที่มีปัญหาเข่าเสื่อมดีขึ้นจากการดูแลและรักษาด้วยสมุนไพรพอกเข่า
ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน
| วัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ผลลัพธ์และตัวชี้วัดผลลัพธ์** กิจกรรมของโครงการ | ผลผลิต* | |
|---|---|---|
| ผลผลิตที่ตั้งไว้ | ผลผลิตที่เกิดขึ้นจริง | |
* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น
ส่วนที่ 2 ประเมินความพึงพอใจต่อความสำเร็จและปัญหาอุปสรรคในการดำเนินโครงการในภาพรวม
ผลการดำเนินโครงการ
สรุปผลการดำเนินโครงการ
ผลการดำเนินโครงการ/กิจกรรม:
บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
บรรลุตามวัตถุประสงค์บางส่วนของโครงการ
ไม่บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
ผลผลิตโครงการ
| วัตถุประสงค์ | สถานการณ์ | เป้าหมาย | ผลผลิต | อธิบาย | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับหลักการและแนวทางในการรักษาตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยในเบื้องต้น ตัวชี้วัด : ผู้เข้าร่วมโครงการมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับหลักการแนวทางในการรักษาและความรู้เกี่ยวกับการดูแลผู้สูงอายุตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยในเบื้องต้นได้ดี |
|
|||
| 2 | เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลสามารถนำความรู้เกี่ยวกับการดูแลในผู้สูงอายุตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยโดยใช้หลักธรรมานามัยไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน ตัวชี้วัด : ผู้เข้าร่วมโครงการสามารถถ่ายทอดองค์ความรู้ให้กับคนในชุมชนเกี่ยวกับการดูแลในผู้สูงอายุตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยโดยใช้หลักธรรมานามัย |
|
|||
| 3 | เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลมีความรู้เกี่ยวกับสมุนไพรพื้นบ้านและสรรพคุณอย่างถูกต้อง ตัวชี้วัด : ผู้เข้าร่วมโครงการสามารถถาม-ตอบ เกี่ยวกับสมุนไพรได้ มากกว่าร้อยละ 60 |
|
ผู้เข้าร่วมโครงการ
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
|---|---|---|---|
| จำนวนกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด | 150 | ||
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | |||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | - | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | - | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | - | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 150 | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | |||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | - | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | - | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | - | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | - | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] | - |
บทคัดย่อ*
โครงการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับหลักการและแนวทางในการรักษาตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยในเบื้องต้น (2) เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลสามารถนำความรู้เกี่ยวกับการดูแลในผู้สูงอายุตามศาสตร์การแพทย์แผนไทยโดยใช้หลักธรรมานามัยไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน (3) เพื่อให้ผู้สูงวัยและผู้ดูแลมีความรู้เกี่ยวกับสมุนไพรพื้นบ้านและสรรพคุณอย่างถูกต้อง
ผลการดำเนินงานที่สำคัญ ได้แก่
ข้อเสนอแนะ ได้แก่ (1) ...
หมายเหตุ *
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ