กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

การมีสุขภาพช่องปากที่ดีเป็นส่วนหนึ่งในการมีคุณภาพชีวิตที่ดีการเตรียมความพร้อมตั้งแต่ปฐมวัยเป็นรากฐานสำคัญให้ทุกช่วงวัยมีสุขภาพช่องปากที่ดี ซึ่งมารดาและผู้เลี้ยงดูเป็นบุคคลสำคัญที่จะส่งเสริมและป้องกันให้ เด็กมีพฤติกรรมที่เอื้อต่อการมีสุขภาพและสุขภาพช่องปากที่ดี ดังนั้น เราจึงจำเป็นต้องดูแลสุขภาพช่องปากของเด็กให้สมบูรณ์ ซึ่งในปัจจุบันแนวคิดการดูแลช่องปาก มิใช่การกำจัดโรคอย่างเดียวเท่านั้น แต่จะต้องดูแลสุขภาพช่องปากให้ดีตั้งแต่แรกเริ่มและคงสภาพที่ดีไว้ นั่นคือ ให้ความสำคัญในการส่งเสริมสุขภาพและ      การป้องกันโรค ซึ่งดีกว่าการรักษาเพราะกระทำในสภาพปกติไม่ก่อให้เกิดความเจ็บปวด ไม่ต้องทนทุกข์ทรมาน      ในการปวดฟัน ไม่ต้องยุ่งยาก ไม่เสียเวลาในการรักษา ไม่ต้องเสียเงินค่ารักษาและที่สำคัญคือไม่ต้องสูญเสียฟัน จากข้อมูลทางระบาดวิทยาของประเทศไทยพบว่าช่วงอายุ ๐ – ๓ ปี เป็นช่วงที่อัตราการเกิดฟันผุในฟันน้ำนมของเด็กเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว และเป็นช่วงวัยสำคัญที่สุดในการป้องกันฟันผุ เพราะวัยนี้ถ้าช่องปากไม่สะอาดจะเอื้อต่อการเกิดคราบจุลินทรีย์ ทำให้เกิดฟันผุอย่างรวดเร็วส่งผลให้เด็กมีฟันผุทั้งปาก หากมีช่องปากที่สะอาด มีแนวโน้มว่าเด็กจะฟันผุน้อยหรือปราศจากฟันผุ จากการสำรวจสุขภาพช่องปากของจังหวัดตรัง ในปี 2567 พบว่า        เด็กอายุ 18 เดือน ที่ปราศจากฟันผุ (caries free) คิดเป็นร้อยละ 95.6 และผลสำรวจสุขภาพช่องปาก        ในเขตเทศบาลนครตรัง (พื้นที่รับผิดชอบศูนย์บริการสาธารณสุข 1,2 และ3) เด็กอายุ 18 เดือน ปราศจากฟันผุ ร้อยละ 91.67 (ข้อมูล ณ วันที่ 27 สิงหาคม 2567)  จะเห็นได้ว่า เด็กอายุ 18 เดือนในเขตเทศบาลนครตรัง มีปัญหาการเกิดโรคฟันน้ำนมผุในระยะเริ่มแรกมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้น สาเหตุหลักของฟันผุในเด็กเล็กมาจากพฤติกรรมการเลี้ยงดูที่ไม่เหมาะสม เช่น การดูดนมขวดคาปาก การปล่อยให้เด็กหลับคาขวดนมเป็นประจำ      การไม่ดูดน้ำตามหลังดูดนม การทำความสะอาดช่องปากไม่สม่ำเสมอ หรือไม่ได้เช็ดช่องปากเลย ซึ่งเกิดจากผู้ปกครองละเลยเรื่องการดูแลสุขภาพช่องปาก ดังนั้นการป้องกันฟันผุของเด็กต้องดำเนินการในช่วงเด็กอายุ  0-2 ปี เพื่อลดปัญหาการเกิดโรคในช่องปากของเด็กเล็กตั้งแต่เนิ่น ๆ จึงควรมีการส่งเสริมสุขภาพช่องปาก      แก่มารดาหลังคลอด ผู้ปกครองหรือผู้ดูแลเด็ก เพื่อมุ่งเน้นที่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอนามัย โดยเฉพาะพฤติกรรมการทำความสะอาดช่องปากอย่างต่อเนื่อง และพฤติกรรมการบริโภคแก่เด็กเพื่อช่วยกันเสริมสร้างสุขภาพช่องปากที่ดีให้กับเด็กต่อไป อีกทั้งเป็นการป้องกันการเกิดโรคในช่องปากแก่มารดาหลังคลอดเนื่องจาก  โรคฟันผุส่งผลกระทบต่อต่อสุขภาพร่างกายและสุขภาพช่องปากในอนาคตได้         ตามพระราชบัญญัติกําหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๑๖ ให้เทศบาลเมืองพัทยาและองค์การบริหารส่วนตําบล มีอํานาจและหน้าที่ในการจัดระบบการบริการสาธารณะเพื่อประโยชน์ของประชาชนในท้องถิ่นของตนเอง (19)“การสาธารณสุขการอนามัยครอบครัวและการรักษาพยาบาล” และตามพระราชบัญญัติเทศบาล พ.ศ.๒496 มาตรา 56 ภายใต้บังคับแห่งกฎหมายเทศบาลนคร มีหน้าที่ต้องทำในเขตเทศบาลดังนี้ ข้อ.3“กิจการอย่างอื่นซึ่งจำเป็นเพื่อการสาธารณสุข”และมาตรา 50(7) “ส่งเสริมการพัฒนาสตรี เด็กเยาวชน ผู้สูงอายุ และผู้พิการ” ดังนั้น งานบริการการแพทย์ ได้เล็งเห็นความสำคัญของปัญหาทางทันตสุขภาพ จึงจัดทำโครงการแม่ลูกฟันดี ปี 2568 ขึ้น เพื่อเป็นช่องทางหนึ่งที่สำคัญในการส่งเสริมป้องกันโรคในช่องปากแก่มารดาหลังคลอดและทารก อีกทั้งยังเป็นโอกาส  ที่สามารถเข้าถึงผู้รับบริการโดยตรงซึ่งจะผลให้แม่และลูกมีสุขภาพช่องปากที่ดีต่อไป

1. เพื่อให้มารดาหลังคลอดที่พบได้รับความรู้ ในการดูแลสุขภาพช่องปากของตนเองและทารก
2. เพื่อให้มารดาหลังคลอดที่พบทุกรายได้รับการสาธิตและฝึกปฏิบัติ ทักษะการทำความสะอาดช่องปาก
3. มารดาหลังคลอดที่ได้รับการเยี่ยมบ้านมีความพึงพอใจกับโครงการแม่ลูกฟันดี

1. กิจกรรม สำรวจเด็กที่เกิดใหม่ ในเขตเทศบาลนครตรัง
2. กิจกรรมเยี่ยมมารดาและทารกหลังคลอด
3. สำรวจเด็กที่เกิดใหม่ในเขตเทศบาลนครตรัง
4. กิจกรรมเยี่ยมมารดาหลังคลอด

1. มารดาให้นมมารดาแก่ทารกได้ไม่น้อยกว่า 6 เดือน
2. มารดาหลังคลอดได้รับความรู้เรื่องการดูแลตนเองและบุตรหลังคลอดอย่างถูกต้อง
3. มารดาหลังคลอด มีความรู้เรื่องอาการผิดปกติหลังคลอดที่ควรไปพบแพทย์และมารดามีความปลอดภัย
   
4. มารดาหลังคลอดและทารกได้รับการเยี่ยมต่อเนื่องสามารถลดปัญหาภาวะแทรกซ้อนที่ไม่พึงประสงค์
5. เด็กแรกเกิด-1 ปี ได้รับการกระตุ้นพัฒนาการอย่างถูกต้องจากมารดาและบุคคลรอบข้างในครอบครัว ทำให้มีพัฒนาการที่สมวัย
6. เด็กแรกเกิด-1 ปี ที่พบพัฒนาการล่าช้า ได้การกระตุ้นและแก้ไขปัญหาอย่างทันท่วงที