กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

การบรรยายและให้ความรู้
ความสำคัญของสุขภาพช่องปาก: อธิบายให้ผู้เข้ารับการอบรมเข้าใจว่าสุขภาพช่องปากมีความเชื่อมโยงกับสุขภาพโดยรวมอย่างไร. โรคในช่องปากและการป้องกัน: ให้ความรู้เกี่ยวกับโรคที่พบบ่อยในช่องปากและวิธีการป้องกันที่ถูกต้อง. อาหารกับสุขภาพช่องปาก: ให้คำแนะนำเกี่ยวกับอาหารที่ส่งผลต่อสุขภาพช่องปาก. 2. การฝึกปฏิบัติ (Hand-on) การเลือกผลิตภัณฑ์และอุปกรณ์: ฝึกปฏิบัติการเลือกแปรงสีฟัน ยาสีฟัน และอุปกรณ์อื่นๆ ที่เหมาะสมกับการดูแลช่องปากของผู้ป่วยแต่ละประเภท.
การแปรงฟันอย่างถูกวิธี: ฝึกแปรงฟันให้ถูกวิธี โดยเฉพาะการแปรงฟันในกลุ่มผู้ป่วยที่ต้องการการดูแลเป็นพิเศษ เช่น ผู้สูงอายุ หรือผู้ป่วยติดเตียง.
3. กิจกรรมตามกลุ่มเป้าหมาย
4. การประเมินผล
ประเมินก่อนและหลังการอบรม: ประเมินความรู้ความเข้าใจของผู้เข้ารับการอบรมก่อนและหลังการอบรม เพื่อวัดผลการเรียนรู้.

วัตถุประสงค์ 1.เพื่อให้ผู้ป่วยโรคเบาหวานเข้าร่วมกิจกรรมตรวจคัดกรองสภาวะช่องปาก  ร้อยละ 100 ตัวชี้วัดความสำเร็จ 1. ผู้ป่วยโรคเบาหวานในคลินิกโรคไม่ติดต่อเรื้อรังโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลปันแต ได้รับการตรวจคัดกรองสุขภาพช่องปาก คิดเป็น  ร้อยละ 100.00 ข้อที่ 2 ผู้ป่วยโรคเบาหวานเข้าร่วมกิจกรรมส่งเสริมทันตสุขภาพ มีความรู้เพิ่มขึ้นหลังการเข้าร่วมกิจกรรม ร้อยละ 70 ตัวชี้วัดความสำเร็จ 1. ผู้ป่วยโรคเบาหวานในคลินิกโรคไม่ติดต่อเรื้อรังโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลปันแต ที่เข้าร่วมกิจกรรมส่งเสริมทันตสุขภาพ มีความรู้เพิ่มขึ้นหลังเข้าร่วมกิจกรรม คิดเป็นร้อยละ 84.62

1. การตรวจคัดกรองสภาวะช่องปาก ทันตบุคลากรจะทำการตรวจคัดกรองโดยแบ่งผู้ป่วยตามระดับความเสี่ยงและปัญหาสุขภาพช่องปาก
   ประวัติ: ซักถามประวัติสุขภาพช่องปากของผู้ป่วย ตรวจช่องปาก: ประเมินสุขภาพฟันและเหงือก ประเมินความเสี่ยง: แบ่งตามระดับความรุนแรงของปัญหาสุขภาพ
2. การวางแผนการรักษาตามระดับความเสี่ยง ทันตบุคลากรจะจัดประเภทผู้ป่วยเบาหวานและกำหนดแผนการรักษา:
   ไม่มีปัญหา/ความเสี่ยง: ให้ทันตสุขศึกษา เน้นการแปรงฟันที่ถูกวิธี และแนะนำการใช้ไหมขัดฟัน
   พบปัญหา/พบความเสี่ยง: สีเขียว (ไม่พบโรคต้องรักษา): ให้ทันตสุขศึกษา และนัดหมายทุก 6 เดือน
   สีเหลือง (พบโรคต้องรักษา): รักษาทันตกรรม เช่น อุดฟัน ขูดหินปูน
   สีแดง (พบโรคต้องรักษาเร่งด่วน): รักษาเฉพาะทาง เช่น เกลารากฟัน ศัลย์ปริทันต์ รักษารอยโรคในช่องปาก
   
3. การดูแลรักษาต่อเนื่อง ให้ทันตสุขศึกษา: เน้นการป้องกันโรคในช่องปากและการควบคุมโรคปริทันต์
   การรักษา: ทำความสะอาดช่องปาก: อุดฟัน ขูดหินปูน เกลารากฟัน เพื่อลดแหล่งสะสมเชื้อโรค
   การดูแลความสะอาดช่องปาก: สอนการแปรงฟันที่ถูกวิธี การใช้ไหมขัดฟัน
   การนัดติดตาม: ผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงควรรับการนัดติดตามเป็นระยะ ๆ
   สีเหลือง: นัดหมายทุก 3 เดือน
   สีแดง: นัดหมายทุก 1 ปี
   
4. การแปรงฟันที่ถูกต้อง วางแปรงสีฟันเอียง 45 องศาตรงรอยต่อระหว่างคอฟันและขอบเหงือก ขยับขนแปรงสั้น ๆ ในแนวหน้า-หลัง 4-5 ครั้ง จากนั้นปัดขนแปรงลงในฟันบนและปัดขึ้นในฟันล่าง แปรงให้ทั่วทั้งด้านที่ชิดริมฝีปาก/กระพุ้งแก้ม และด้านเพดานปาก/ลิ้น จากนั้นแปรงด้านบดเคี้ยว และแปรงลิ้น

ผลผลิต ผู้ป่วยเบาหวานเข้าร่วมกิจกรรมส่งเสริมทันตสุขภาพ มีความรู้เพิ่มขึ้นหลังการเข้าร่วมกิจกรรมร้อยละ 70

ผลลัพธ์  ผู้ป่วยสามารถนำความรู้ จากการเข้าอบรม ไปเผยแพร่ และปรับใช้กับตนเอง เกี่ยวกับการป้องกันการเกิดปัญหาทันตสุขภาพ ได้แก่ โรคฟันผุ โรคปริทันต์อักเสบ การสูญเสียฟัน ไม่มีฟันบดเคี้ยวอาหาร และการทำความสะอาดฟันแท้และฟันเทียม