โครงการเกษตรกรปลอดโรค ผู้บริโภคปลอดภัย ปี 2568 | กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น

รายละเอียดโครงการ
ชื่อโครงการ/กิจกรรม	โครงการเกษตรกรปลอดโรค ผู้บริโภคปลอดภัย ปี 2568
รหัสโครงการ	68-L1485-1-05
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ	โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านลำแคลง
วันที่อนุมัติ	13 กุมภาพันธ์ 2568
ปี	2568
ระยะเวลาดำเนินโครงการ	1 กุมภาพันธ์ 2568 - 31 สิงหาคม 2568
งบประมาณ	20,950.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ	นางสาวเสาวภา แซ่จั่ง ตำแหน่งเจ้าพนักงานสาธารณสุขชำนาญงาน
พื้นที่ดำเนินการ	ตำบลปะเหลียน อำเภอปะเหลียน จังหวัดตรัง

ประชากรไทยมีอาชีพพื้นฐานอยู่ในภาคเกษตรกรรม ซึ่งส่วนใหญ่เป็นแรงงานนอกระบบผู้มีรายได้น้อย แต่ ทำงานที่มีความเสี่ยงต่อสุขภาพจากสภาพภูมิอากาศที่ร้อนจัด ท่าทางการทำงานที่มีความเสี่ยงต่อการปวดหลังและกล้ามเนื้ออักเสบ รวมทั้งการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชซึ่งเป็นอันตรายต่อสุขภาพมีพิษทั้งแบบเฉียบพลัน และเรื้อรังตั้งแต่ระดับเล็กน้อยจนรุนแรงถึงแก่ชีวิตขึ้นอยู่กับระดับความเข้มข้น ความเป็นพิการ และปริมาณที่ได้รับสารเคมีกำจัดศัตรูพืชสามารถเข้าสู้ร่างกายได้หลายทาง โดยการสัมผัสทางผิวหนังที่ไม่สวมถุงมือและรองเท้าบู๊ท ป้องกันขณะทำงานกับสารเคมี การสูดหายใจละอองที่ฟุ้งกระจายในอากาศ และการรับประทานอาหารและดื่มน้ำที่มีสารเคมีปนเปื้อน พฤติกรรมที่ไม่ปลอดภัยทำให้เกษตรกรมีความเสี่ยงจากการได้รับอันตรายจากสารเคมีเพิ่มขึ้นยกตัวอย่างเช่น ใช้ถังภาชนะบรรจุสารเคมีที่รั่วซึม ฉีดพ่นสวนทิศทางลมทำให้เสื้อผ้าเปียกชุ่มสารเคมีโดยไม่อาบน้ำและเปลี่ยนเสื้อผ้าที่ซึมเปื้อนทันที เป็นต้น สารเคมีกำจัดศัตรูพืช สามารถทำอันตรายต่อสุขภาพร่างกายได้ทั้งมนุษย์ และสัตว์ กล่าวคือ จะไปทำลายอวัยวะภายในร่างกาย เช่น ตับ ไต ปอด สมอง ผิวหนัง ระบบประสาท ระบบสืบพันธุ์ และตา ซึ่งก็ขึ้นอยู่กับว่า เราจะรับสารเคมีเข้าสู่ร่างกายทางใด และมีปริมาณมากน้อยเท่าใด ส่วนใหญ่แล้วที่อวัยวะภายในร่างกายได้สะสมสารเคมีไว้จนถึงขีดที่ร่างกายไม่อาจทนได้ จึงแสดงอาการต่างๆขึ้นมาเช่นโรคมะเร็ง โรคต่อมไร้ท่อ เป็นต้น จากข้อมูลดังกล่าว แสดงว่าเกษตรกรมีระดับความไม่ปลอดภัยและมีความเสี่ยงจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช ทั้งนี้เนื่องจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช อย่างไม่ถูกวิธีและขาดความรู้ จึงส่งผลกระทบกับด้านสุขภาพโดยตรง และส่งผลต่อความปลอดภัยของผู้บริโภคได้
ทางโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านลำแคลง ตำบลปะเหลียน อำเภอปะเหลียน จังหวัดตรัง เป็นตำบลหนึ่งที่ประชาการส่วนใหญ่ประกอบอาชีพในภาคเกษตรกรรม โดยมีพื้นที่ที่ใช้ในการเกษตรกรรมมากถึงร้อยละ 80 ของพื้นที่ทั้งหมด ซึ่งประกอบด้วยพื้นที่ ทำสวนยางพารา สวนปาล์ม ปลูกพืชผลทางเกษตรกรรม ผลกระทบจากการใช้สารเคมีในการควบคุมและกำจัดศัตรูพืช จึงกระจายและขยายเป็นวงกว้าง ดังนั้นโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านลำแคลง จึงเล็งเห็นความสำคัญของสุขภาพเกษตรกร จึงได้จัดทำโครงการคัดกรองสารเคมีในเลือดกลุ่มเกษตรขึ้นเพื่อเกษตรกรกลุ่มเสี่ยงชุมชนบ้านลำแคลง ได้รับการตรวจสุขภาพและเจาะเลือดเพื่อดูว่ามีปริมาณสารเคมีตกค้างในกระแสเลือดอยู่ในระดับใด เพื่อทำการเฝ้าระวังต่อไปและติดตามเกษตรกรที่มีผลเลือดอยู่ระดับกลุ่มเสี่ยง เมื่อปี พ.ศ. 2566 จำนวน 3 ราย

1. เพื่อให้เกษตรกรกลุ่มเสี่ยงที่ใช้สารเคมีในการประกอบอาชีพมีความรู้เรื่องเกี่ยวกับพิษจากสารเคมี
2. เพื่อค้นหาประชากรกลุ่มเสี่ยงจากการประกอบอาชีพในการใช้สารเคมี
3. เพื่อให้ผู้ที่มีภาวะเสี่ยง ได้รับการดูแลที่ถูกต้อง

รวบรวมข้อมูลกำหนดเป้าหมายและกิจกรรม
เขียนโครงการเสนอโครงการเพื่อขออนุมัติ 3. จัดอบรมให้ความรู้และดำเนินการตรวจหาสารเคมีกำจัดในการประกอบอาชีพ 4. จัดทำเล่มทะเบียนผลการตรวจหาสารเคมีในเกษตรกรประจำปีงบประมาณ 2568

เกษตรกรกลุ่มเสี่ยงที่ใช้สารเคมีในการประกอบอาชีพ ได้รับความรู้เรื่องเกี่ยวกับพิษจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืช และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมด้วยการปลูกและบริโภคผักปลอดสารพิษ ร้อยละ 80
เกษตรกรที่ใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชในการประกอบอาชีพได้รับการเจาะเลือดหาสารเคมีตกค้าง ร้อยละ 80 และได้รับการดูแลรักษาด้วยยาสมุนไพรรางจืด เพื่อกำจัดสารพิษในโลหิต ร้อยละ 100
ได้ทราบถึงสถานการณ์ สารเคมีกำจัดศัตรูพืชตกค้างในเลือดของเกษตรกรกลุ่มเสี่ยงในพื้นที่เขตรับผิดชอบของ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านลำแคลง ทำให้ผู้ที่มีภาวะเสี่ยง ได้รับการดูแลที่ถูกต้อง เข้าถึงการบริการสาธารณสุขและการรักษาได้รวดเร็วยิ่งขึ้น