โครงการส่งเสริมการใช้ยาสมุนไพรในชุมชน ปี 2568
โครงการ
" โครงการส่งเสริมการใช้ยาสมุนไพรในชุมชน ปี 2568 "
ตำบลยุโป อำเภอเมืองยะลา จังหวัดยะลา
หัวหน้าโครงการ
นางเกศินี ไชยหมาน
กันยายน 2568
ที่อยู่ ตำบลยุโป อำเภอเมืองยะลา จังหวัดยะลา จังหวัด ยะลา
รหัสโครงการ 68-L4139-02-04 เลขที่ข้อตกลง 04/2568
ระยะเวลาดำเนินงาน ตั้งแต่ 1 มีนาคม 2568 ถึง 30 กันยายน 2568
กิตติกรรมประกาศ
"โครงการส่งเสริมการใช้ยาสมุนไพรในชุมชน ปี 2568 จังหวัดยะลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลยุโป อำเภอเมืองยะลา จังหวัดยะลา
คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลยุโป ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป
คณะทำงานโครงการ
โครงการส่งเสริมการใช้ยาสมุนไพรในชุมชน ปี 2568
บทคัดย่อ
โครงการ " โครงการส่งเสริมการใช้ยาสมุนไพรในชุมชน ปี 2568 " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลยุโป อำเภอเมืองยะลา จังหวัดยะลา รหัสโครงการ 68-L4139-02-04 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 มีนาคม 2568 - 30 กันยายน 2568 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 20,150.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลยุโป เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้
โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ
หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"
สารบัญ
| กิตติกรรมประกาศ | » |
| บทคัดย่อ | » |
| ความเป็นมา/หลักการเหตุผล | » |
| วัตถุประสงค์โครงการ | » |
| กิจกรรม/การดำเนินงาน | » |
| กลุ่มเป้าหมาย | » |
| ผลลัพธ์ที่ได้ | » |
| การประเมินผล | » |
| ปัญหาและอุปสรรค | » |
| ข้อเสนอแนะ | » |
| เอกสารประกอบอื่นๆ | » |
ความเป็นมา/หลักการเหตุผล
ปัจจุบันสมุนไพรไทย ถูกนำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์สำเร็จรูปสะดวกใช้หลากหลายประเภทตามแต่ สรรพคุณ ตั้งแต่ใช้เป็นยาประจำบ้าน เป็นอาหาร อาหารเสริม เครื่องดื่มบำรุงสุขภาพ รวมทั้งเป็นสมุนไพรชจัด และเป็นผลิตภัณฑ์เพื่อความงาม นำมาขัด พอก บำรุงรักษาผิวพรรณเป็นต้น ประกอบกับก สขภาพกำลังมาแรง จึงเป็นที่นิยมอย่างแพร่หลาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งการนำไปใช้ในกิจการสปา เกิดเป็นธุรกิจ ต่อเมือง สร้างอาชีพ สร้างรายได้ให้ประเทศปีละไม่น้อย และนับวันยิ่งทวีความต้องการมากขึ้น อย่างไรก็ตาม สมุนไพรนอกจากใช้งานผลิตภัณฑ์เพื่อความงาม บำรุงรักษาสุขภาพแล้ว ผลิตภัณฑ์อีกประเภทหนึ่งที่กำลังเป็นที่นิยม สร้างรายได้ให้กับชุมชนและเป็นความต้องการของต่างประเทศ ได้แก่ ลูกประคบสมุนไพร ซึ่งมีสรรพคุณช่วยบรรเทา อาการปวดเมื่อย ลดอาการปวดบวม อักเสบ และการเกร็งของกล้ามเนื้อ กระตุ้นการไหลเวียนของโลหิตได้เป็นอย่าง บรรเทาอาการหวัด รักษาเม็ดผดผื่นคัน ฯลฯ ภูมิปัญญาด้านพืชสมุนไพรเป็นสิ่งที่อยู่คู่คนไทยมานับพันปี เนื่องจากอดีตกาลคนไทยเมื่อเกิดการ เจ็บป่วยขึ้นจะมีการนำสมุนไพรมาใช้ในการรักษาเบื้องต้นหรือรักษาพยาบาลกับหมอพื้นบ้านในหมู่บ้านตนเอง เพื่อ ปรรเทาอาการเจ็บป่วยโดยอาศัยภูมิปัญญาที่สืบทอดกันมาหลายอายุชั่วคน แตาเมื่อการแพทย์แผนปัจจุบันเริ่มเข้ามา สืบทบาทในบ้านเรา ภูมิปัญญาความรู้ด้านการใช้ยาสมุนไพรจึงถูกลดความสำคัญลง และทำให้เยาวชนรุ่นหลังรู้จัก สมุนไพรไทยน้อยมาก และแพทย์ไม่รู้เลยทั้งๆที่สมุนไพรเหล่านั้นอยู่ใกล้ตัวเรานี้เอง และในบางครั้งก็มีการนำสมุนไพร าใช้อย่างถูกวิธี ผิดโรค ทำให้ไม่เห็นผลการรักษาที่ดีขึ้นจึงเลิกใช้ยาสมุนไพรไป แต่ในปัจปัจบันการแพทย์แผนไทย ได้แก่ การนวด การอบ ประคบสมุนไพร การแปรูปสมุนไพรมาเป็นผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพ และยารักษาโรค การปลูก สมุนไพรเพื่อนำมาใช้เอง การใช้ยาสมุนไพรแทนยาแผนปัจจุบันจากการดำเนินงานแพทย์แผนไทยของโรงพยาบาล ส่งเสริมสุขภาพตำบลยุโป ปี 2565 พบว่ามีบริการผู้ป่วยนอก จำนวน'5,476 ครั้ง บริการแพทย์แผนไทย จำนวน 24492 ครั้ง คิดเป็นร้อยละ 44.50 ปี 2566 พบว่ามีบริการผู้ป่วยนอก จำนวน 3,728 ครั้ง บริการแพทย์แผนไทย จำนวน 1 1,263 ครั้ง ครั้นร้อยละ 33:38 2567 พบว่าฉัเในภิหรป่วยนอก จำนวน 5,856 ครั้ง บริการมทรย์ย์ แผนไทย จำนวน 1,860 ครั้ง คิดเป็นร้อยละ 31.87 จากข้อมูลดังกล่าว ชมรม อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ร่วมกับ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ บลยุโป ได้เห็นถึงความสำคัญในการส่งเสริมการใช้ยาสมุนไพรในชุมชน เพื่อลดการใช้ยาบางอย่าง เช่น ย อักเสบ กล้ามเนื้อและข้อฯลฯ และเป็นการส่งเสริมให้ประชาชนรู้จักการปลูกพืชสมุนไพรไข้ครัวเรือน จึงได้จัดทำ ใครงการส่งเสริมการใช้ยาสมุนไพรในชุมชน ปี 2568 ขึ้น
วัตถุประสงค์โครงการ
- 1.เพื่อให้ประชาชนได้รับความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับการใช้สมุนไพร
- 2.เพื่อให้ประชาชนใช้ยาสมุนไพรอย่างถูกต้องและปลอดภัย
กิจกรรม/การดำเนินงาน
กลุ่มเป้าหมาย
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้ | |
|---|---|---|
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | ||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | 50 | |
| กลุ่มผู้สูงอายุ | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | ||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] |
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
1.ประชาชนสามารถดูแลตนเองและครอบครัวด้วยยาสมุนไพรเมื่อเจ็บป่วยได้อย่างถูกต้องและปลอดภัย 2.เพือให้ประชาชนสามารถผลิต ผลิตภัณฑ์จากสมุนไพรใช้เองและจำหน่ายในชุมชนได้
ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน
| วัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ผลลัพธ์และตัวชี้วัดผลลัพธ์** กิจกรรมของโครงการ | ผลผลิต* | |
|---|---|---|
| ผลผลิตที่ตั้งไว้ | ผลผลิตที่เกิดขึ้นจริง | |
* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น
ส่วนที่ 2 ประเมินความพึงพอใจต่อความสำเร็จและปัญหาอุปสรรคในการดำเนินโครงการในภาพรวม
ผลการดำเนินโครงการ
สรุปผลการดำเนินโครงการ
ผลการดำเนินโครงการ/กิจกรรม:
บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
บรรลุตามวัตถุประสงค์บางส่วนของโครงการ
ไม่บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
ผลผลิตโครงการ
| วัตถุประสงค์ | สถานการณ์ | เป้าหมาย | ผลผลิต | อธิบาย | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 1.เพื่อให้ประชาชนได้รับความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับการใช้สมุนไพร ตัวชี้วัด : 1.กลุ่มเป้าหมายมีความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับยาสมุนไพร และใช้ยาสมุนไพรแทนการใช้ยาแผนปัจจุบันรักษาอาการเบื้องต้น อย่างน้อยร้อยละ 40 |
|
|||
| 2 | 2.เพื่อให้ประชาชนใช้ยาสมุนไพรอย่างถูกต้องและปลอดภัย ตัวชี้วัด : 1.ประชาชนให้ความสนใจและนำสมุนไพรในชุมชนมาใช้ประโยชน์ทั้งทางตรงและทางอ้อมได้อย่างปลอดภัย |
|
ผู้เข้าร่วมโครงการ
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
|---|---|---|---|
| จำนวนกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด | 50 | ||
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | |||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | - | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | - | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | 50 | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | - | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | |||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | - | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | - | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | - | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | - | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] | - |
บทคัดย่อ*
โครงการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) 1.เพื่อให้ประชาชนได้รับความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับการใช้สมุนไพร (2) 2.เพื่อให้ประชาชนใช้ยาสมุนไพรอย่างถูกต้องและปลอดภัย
ผลการดำเนินงานที่สำคัญ ได้แก่
ข้อเสนอแนะ ได้แก่ (1) ...
หมายเหตุ *
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ