โครงการคนคูหาใต้ฟันดี เหงือกแข็งแรง รพ.สต.บ้านทุ่งมะขาม ประจำปี 2568
โครงการ
" โครงการคนคูหาใต้ฟันดี เหงือกแข็งแรง รพ.สต.บ้านทุ่งมะขาม ประจำปี 2568 "
ตำบลคูหาใต้ อำเภอรัตภูมิ จังหวัดสงขลา
หัวหน้าโครงการ
นายนคร กาเหย็ม
ธันวาคม 2568
ที่อยู่ ตำบลคูหาใต้ อำเภอรัตภูมิ จังหวัดสงขลา จังหวัด สงขลา
รหัสโครงการ 68-L8402-1-15 เลขที่ข้อตกลง 15/2568
ระยะเวลาดำเนินงาน ตั้งแต่ 1 กรกฎาคม 2568 ถึง 31 ธันวาคม 2568
กิตติกรรมประกาศ
"โครงการคนคูหาใต้ฟันดี เหงือกแข็งแรง รพ.สต.บ้านทุ่งมะขาม ประจำปี 2568 จังหวัดสงขลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลคูหาใต้ อำเภอรัตภูมิ จังหวัดสงขลา
คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลคูหาใต้ ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป
คณะทำงานโครงการ
โครงการคนคูหาใต้ฟันดี เหงือกแข็งแรง รพ.สต.บ้านทุ่งมะขาม ประจำปี 2568
บทคัดย่อ
โครงการ " โครงการคนคูหาใต้ฟันดี เหงือกแข็งแรง รพ.สต.บ้านทุ่งมะขาม ประจำปี 2568 " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลคูหาใต้ อำเภอรัตภูมิ จังหวัดสงขลา รหัสโครงการ 68-L8402-1-15 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 กรกฎาคม 2568 - 31 ธันวาคม 2568 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 42,560.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลคูหาใต้ เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้
โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ
หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"
สารบัญ
| กิตติกรรมประกาศ | » |
| บทคัดย่อ | » |
| ความเป็นมา/หลักการเหตุผล | » |
| วัตถุประสงค์โครงการ | » |
| กิจกรรม/การดำเนินงาน | » |
| กลุ่มเป้าหมาย | » |
| ผลลัพธ์ที่ได้ | » |
| การประเมินผล | » |
| ปัญหาและอุปสรรค | » |
| ข้อเสนอแนะ | » |
| เอกสารประกอบอื่นๆ | » |
ความเป็นมา/หลักการเหตุผล
จากผลการสำรวจสภาวะทันตสุขภาพปีงบประมาณ 2567 ของจังหวัดสงขลา พบว่าเด็กอายุ 3 ปี ในอำเภอรัตภูมิ มีอัตราการเกิดโรคฟันผุร้อยละ 40.15 ในขณะที่เด็กกลุ่มอายุ 12 ปี มีฟันผุคิดเป็นร้อยละ 18.78 ซึ่งจะเห็นได้ว่าปัญหาโรคฟันผุในทั้ง 2 กลุ่มอายุ ยังเป็นปัญหาที่ต้องดูแลอย่างต่อเนื่อง เพราะโรคฟันผุทำให้เกิดความเสี่ยงที่จะเกิดโรคต่างๆ เช่น เชื้อแบคทีเรียจากฟันผุทำให้ความสามารถในการควบคุมระดับน้ำตาลลดลง ทำให้เป็นโรคเบาหวานได้,เชื้อแบคทีเรียกระจายไปตามหลอดเลือดเป็นผลให้เลือดไหลเวียนเข้าหัวใจได้น้อยเสี่ยงทำให้เกิดโรคหัวใจ,เชื้อแบคทีเรียเข้าไปปนกับน้ำลายและไหลเข้าสู่ปอดเกิดอาการปวดติดเชื้อ,การระคายเคืองของเนื้อเยื่อบุช่องปากที่เกิดซ้ำส่งผลให้เนื้อเยื่อเปลี่ยนแปลงเป็นเซลล์มะเร็งได้ โรคฟันผุอันตรายกว่าที่คิดการรักษาความสะอาดช่องปากจึงเป็นสิ่งสำคัญเมื่อมีอาการแล้วควรรีบรักษาเพื่อสุขภาพที่ดี จึงต้องอาศัยการช่วยเหลือดูแลสุขภาพช่องปากจากบุคคลที่เกี่ยวข้องหลายๆ กลุ่มอายุ ซึ่งในแต่ละกลุ่มอายุ ก็ยังมีพฤติกรรมในการดูแลทันตสุขภาพที่ไม่เหมาะสมเช่นกัน การแก้ไขปัญหาจึงต้องอาศัยความร่วมมือจาก พ่อ แม่ ครูผู้ปกครอง และผู้สูงอายุที่ดูแลบุตรหลาน โดยจะต้องมีความรู้ ทัศนคติ และพฤติกรรมที่ดีทางทันตสุขภาพ ตั้งแต่มารดาตั้งครรภ์ การเลี้ยงดูบุตร ตลอดจนครูพี่เลี้ยงเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก และครูประจำชั้น ในระดับประถมศึกษา นอกจากนี้ยังมีกลุ่มผู้ป่วยโรคสำคัญได้แก่โรคเบาหวานและกลุ่มผู้สูงอายุที่เป็นกลุ่มเสี่ยงต่อโรคในช่องปากและจำเป็นต้องได้รับการดูแลสุขภาพช่องปากอย่างเหมาะสมอีกด้วย งานทันตสาธารณสุข เครือข่ายบริการสุขภาพ อำเภอรัตภูมิ จึงได้จัดทำโครงการส่งเสริมป้องกันโรคในช่องปากตามกลุ่มอายุต่างๆ ของเครือข่ายอำเภอรัตภูมิขึ้น เพี่อลดการเกิดโรคฟันผุ ส่งเสริมทันตสุขภาพ ในกลุ่มอายุต่างๆ และช่วยให้ผู้ปกครอง ,ครูพี่เลี้ยงเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก ,ครูในโรงเรียนประถมศึกษา ,ผู้ป่วยเบาหวาน, อาสาสมัครสาธารณสุข ,ผู้สูงอายุ ฯลฯ ได้มีความรู้ ทัศนคติและพฤติกรรมที่เหมาะสมในการดูแลสุขภาพช่องปากที่ดี ทั้งของตนเองและครอบครัว อันจะส่งผลให้กลุ่มเป้าหมายสำคัญคือกลุ่มเด็กเล็กได้รับการใส่ใจดูแลสุขภาพช่องปากอย่างเหมาะสม นำไปสู่การแก้ปัญหาทันตสุขภาพอย่างยั่งยืนต่อไป
วัตถุประสงค์โครงการ
- เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก ฝึกสาธิตการแปรงฟันที่ถูกวิธี และได้รับการรักษาที่เหมาะสม
- เพื่อให้เด็ก 0-5 ปี ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากพร้อมทาฟลูออไรด์วานิช และได้รับการอุดฟัน
- เพื่อให้เด็กนักเรียนชั้นอนุบาล 1 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ได้รับการตรวจฟันและการรักษาที่เหมาะสม
- เพื่อให้มีการดำเนินกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพช่องปากในกลุ่มผู้สูงอายุ
กิจกรรม/การดำเนินงาน
กลุ่มเป้าหมาย
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้ | |
|---|---|---|
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | ||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | 114 | |
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | 132 | |
| กลุ่มวัยทำงาน | 246 | |
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 811 | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | ||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | 23 | |
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | 79 | |
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] |
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน
| วัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ผลลัพธ์และตัวชี้วัดผลลัพธ์** กิจกรรมของโครงการ | ผลผลิต* | |
|---|---|---|
| ผลผลิตที่ตั้งไว้ | ผลผลิตที่เกิดขึ้นจริง | |
* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น
ส่วนที่ 2 ประเมินความพึงพอใจต่อความสำเร็จและปัญหาอุปสรรคในการดำเนินโครงการในภาพรวม
ผลการดำเนินโครงการ
สรุปผลการดำเนินโครงการ
ผลการดำเนินโครงการ/กิจกรรม:
บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
บรรลุตามวัตถุประสงค์บางส่วนของโครงการ
ไม่บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
ประชุมชี้แจงโครงการคนคูหาใต้ฟันดี เหงือกแข็งแรง แก่เครือข่ายสุขภาพโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านทุ่งมะขาม โดยเจ้าหน้าที่ รพ.สต.บ้านทุ่งมะขาม ทั้งหาแนวทางการดำเนินการในชุมชน รณรงค์ประชาสัมพันธ์ทางเสี่ยงตามสายผ่านหอกระจายข่าวของชุมชน ให้ได้รับความรู้ด้านการดูแลสุขภาพช่องปาก ตามกลุ่มวัย หญิงตั้งครรภ์รายใหม่ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากและส่งต่อทางทันตกรรมตามความเหมาะสม ประสานศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก/อนุบาล ในเขตรับผิดชอบ เพื่อติดต่อเข้าทำกิจกรรมทางทันตกรรมสำหรับเด็ก ในศูนย์ทุกราย และสาธิตการแปรงฟันที่ถูกต้อง โดยเด็ก 0 - 12 ปี ได้รับการตรวจช่องปาก พร้อมทาฟลูออไรด์ ทุกราย เด็ก 0 - 5 ปี ฝึกสาธิตการทำความสะอาดช่องปากที่ถูกต้อง และได้รับการตรวจช่องปาก พร้อมทาฟลูออไรด์ทุกราย ประสานงานกับทางโรงเรียนในเขตรับผิดชอบและครูอนามัยวางแผนการดำเนินกิจกรรมโรงเรียน เพื่อขออนุญาตผู้ปกครอง ในการดำเนินการตามแผนปฏิบัติงานโดยให้บริการตรวจฟันในนักเรียน ชั้นอนุบาล - ป.6 ดคลือบหลุมร่องฟันในเด็กชั้น ป.1 - ป.6 และบริการทันตกรรมด้านการอุดฟัน การขูดหินปูน และการถอนฟันในนักเรียนอายุ 6 -12 ปี ให้ความรู้เกี่ยวกับทันตสุขศึกษา สอนแปรงฟันและฝึกปฏิบัติในคาบวิชาเรียนสุขศึกษา ติดตามการดำเนินงานทันตสุขภาพในโรงเรียนและกระตุ้นการแปรงฟันหลังอาหารกลางวัน อย่างน้อยเดือนละ 1 ครั้ง ทั้งนัดหมายให้เด็กนักเรียนมารับบริการที่ รพ.สต.หรือโรงพยาบาลตามความเหมาะสม ติดตามและประเมินสุขภาพช่องปากอย่างต่อเนื่อง ซึ่งผลการดำเนินโครงการพบว่า เด็กเล็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก จำนวน 105 ราย คิดเป็นร้อยละ 92.10 เด็กนักเรียนประถมศึกษา ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก จำนวน 123 ราย คิดเป็นร้อยละ 93.18 หญิงตั้งครรภ์รายใหม่ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก จำนวน 24 ราย คิดเป็นร้อยละ 100 และผู้ป่วยโรคเบาหวานได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก จำนวน 296 ราย คิดเป็นร้อยละ 87.32 ผู้สูงอายุ ได้รับการตรวจฟัน 784 ราย คิดเป็นร้อยละ 92.89 ผู้สูงอายุ ติดบ้าน ติดเตียง ได้รับการตรวจฟัน 7 ราย คิดเป็นร้อยละ 100
ผลผลิตโครงการ
| วัตถุประสงค์ | สถานการณ์ | เป้าหมาย | ผลผลิต | อธิบาย | |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก ฝึกสาธิตการแปรงฟันที่ถูกวิธี และได้รับการรักษาที่เหมาะสม ตัวชี้วัด : หญิงตั้งครรภ์ได้รับการตรวจฟัน หญิงตั้งครรภ์ได้รับการขูดหินน้ำลาย |
80.00 | 80.00 | หญิงตั้งครรภ์ได้รับการตรวจฟัน หญิงตั้งครรภ์ได้รับการขูดหินน้ำลาย |
|
| 2 | เพื่อให้เด็ก 0-5 ปี ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากพร้อมทาฟลูออไรด์วานิช และได้รับการอุดฟัน ตัวชี้วัด : เด็ก 0-5 ปี ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากและทาฟลูออไรด์วานิช อย่างน้อยร้อยละ 70 เด็ก 3-5 ปี ได้รับการอุดฟันอย่างน้อยร้อยละ 40 |
70.00 | 70.00 | เด็ก 0-5 ปี ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากและทาฟลูออไรด์วานิช อย่างน้อยร้อยละ 70 เด็ก 3-5 ปี ได้รับการอุดฟันอย่างน้อยร้อยละ 40 |
|
| 3 | เพื่อให้เด็กนักเรียนชั้นอนุบาล 1 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ได้รับการตรวจฟันและการรักษาที่เหมาะสม ตัวชี้วัด : เพื่อให้เด็กนักเรียนชั้นอนุบาล 1 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ได้รับการรักษาที่เหมาะสม |
70.00 | 70.00 | เพื่อให้เด็กนักเรียนชั้นอนุบาล 1 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ได้รับการรักษาที่เหมาะสม |
|
| 4 | เพื่อให้มีการดำเนินกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพช่องปากในกลุ่มผู้สูงอายุ ตัวชี้วัด : ผู้สูงอายุ ติดบ้าน ติดเตียง ในเขตรับผิดชอบได้รับ การตรวจสุขภาพช่องปากและการ ส่งเสริมสุขภาพช่องปาก |
80.00 | 80.00 | ผู้สูงอายุ ติดบ้าน ติดเตียง ในเขตรับผิดชอบได้รับ การตรวจสุขภาพช่องปากและการ ส่งเสริมสุขภาพช่องปาก |
ผู้เข้าร่วมโครงการ
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
|---|---|---|---|
| จำนวนกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด | 1405 | 1043 | |
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | |||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | 114 | 105 | |
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | 132 | 123 | |
| กลุ่มวัยทำงาน | 246 | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | 811 | 784 | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | |||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | 23 | 24 | |
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | - | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | - | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | 79 | 7 | |
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] | - |
บทคัดย่อ*
โครงการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก ฝึกสาธิตการแปรงฟันที่ถูกวิธี และได้รับการรักษาที่เหมาะสม (2) เพื่อให้เด็ก 0-5 ปี ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากพร้อมทาฟลูออไรด์วานิช และได้รับการอุดฟัน (3) เพื่อให้เด็กนักเรียนชั้นอนุบาล 1 – ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ได้รับการตรวจฟันและการรักษาที่เหมาะสม (4) เพื่อให้มีการดำเนินกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพช่องปากในกลุ่มผู้สูงอายุ
ผลการดำเนินงานที่สำคัญ ได้แก่
ข้อเสนอแนะ ได้แก่ (1) ...
หมายเหตุ *
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ