กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการส่งเสริมทันตสุขภาพและป้องกันโรคในช่องปากผู้สูงอายุ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 จังหวัดสตูล" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลควนโดน อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนหลักประกันสุขภาพ อบต.ควนโดน ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการส่งเสริมทันตสุขภาพและป้องกันโรคในช่องปากผู้สูงอายุ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2569

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการส่งเสริมทันตสุขภาพและป้องกันโรคในช่องปากผู้สูงอายุ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลควนโดน อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล รหัสโครงการ ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 มีนาคม 2569 - 31 สิงหาคม 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 17,400.00 บาท จาก กองทุนหลักประกันสุขภาพ อบต.ควนโดน เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

ปัญหาต่างๆ ในช่องปากของผู้สูงอายุ มีความสำคัญ เพราะปัญหาสุขภาพภายในช่องปากของผู้สูงอายุ อาจส่งผลกระทบหลายอย่างต่อตัวผู้สูงอายุเองทั้งสภาพร่างกายและจิตใจ ผลกระทบโดยตรง เช่น มีผลกระทบต่อการบดเคี้ยวและการรับประทานอาหาร อาจทำให้ผู้สูงอายุได้รับสารอาหารไม่ครบทั้ง 5 หมู่ ส่งผลต่อสุขภาพโดยรวมทำให้ร่างกายอ่อนแอและเจ็บป่วยง่าย  การอักเสบติดเชื้อจากโรคในช่องปากก็เป็นหนึ่งในสาเหตุที่อาจส่งผลเสียและเป็นอันตรายต่อสุขภาพร่างกายได้ รวมถึงหากมีการสูญเสียฟันเป็นจำนวนมาก อาจส่งผลให้ความสูงของใบหน้าลดลงเนื่องจากไม่มีฟันมารองรับ ทำให้ใบหน้าเหี่ยวย่น เกิดการพูดไม่ชัด และอาจทำให้เกิดความกังวลในการเข้าสังคม ปัจจุบันจากแนวโน้มของผู้สูงอายุ ที่มีฟันแท้คงเหลือในช่องปากมากขึ้น ทำให้พบภาวะโรคฟันผุ โดยเฉพาะรากฟันผุ และโรคปริทันต์ ที่เป็นสาเหตุของการสูญเสียฟัน ความเจ็บปวด ส่งผลกระทบต่อการบดเคี้ยวสูงขึ้นด้วย และด้วยวัย ร่วมกับสภาวะโรคทางร่างกายก่อให้เกิดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคในช่องปากเหล่านี้ง่ายขึ้นในขณะที่การรักษาให้ได้ผลดีทำได้ยาก และซับซ้อนขึ้น

จากการดำเนินงานคัดกรองสุขภาพช่องปากผู้สูงอายุพบว่า ตำบลควนโดนอำเภอควนโดนจังหวัดสตูล เป็นพื้นที่ที่พบปัญหาโรคฟันผุ และโรคปริทันต์ในกลุ่มผู้สูงอายุ ในปี 2568 เป็นโรคฟันผุ ร้อยละ 57.65 และโรคปริทันต์ ร้อยละ45.23มีฟันหลังสบกันอย่างน้อย4 คู่สบ ร้อยละ 19.24 ผู้สูงอายุได้รับบริการทันตกรรม ร้อยละ 10.28 ผลการคัดกรองในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลควนโดน เป็นโรคฟันผุร้อยละ 63.52 และโรคปริทันต์ ร้อยละ 50.98 มีฟันหลังสบกันอย่างน้อย 4 คู่สบ ร้อยละ 16.45 ผู้สูงอายุได้รับบริการทันตกรรม ร้อยละ 7.72


ทั้งนี้ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลควนโดน ได้ตระหนักถึงความสำคัญของการให้ความรู้ จึงจัดทำโครงการส่งเสริมทันตสุขภาพและป้องกันโรคในช่องปากผู้สูงอายุ ปีงบประมาณ 2569 เพื่อให้ผู้สูงอายุ มีความรู้ที่ถูกต้องในเรื่องการดูแลสุขภาพช่องปาก ตรวจคัดกรองโรคในช่องปากเบื้องต้น ประเมินภาวะเสี่ยงในช่องปากได้ พร้อมการจัดบริการส่งเสริมป้องกันโรคในช่องปาก ในกลุ่มผู้สูงอายุที่เหมาะสม ทันเวลาและสม่ำเสมอ จะช่วยลดการสูญเสีย ลดความยุ่งยากในการรักษา และเป็นการกระตุ้นให้ผู้สูงอายุได้เข้ามามีส่วนร่วมในการดูแลสุขภาพช่องปากตนเองในระยะยาว

วัตถุประสงค์โครงการ

1. เพื่อให้ผู้สูงอายุ มีความรู้ที่ถูกต้องในเรื่องการดูแลสุขภาพช่องปาก ตรวจคัดกรองโรคในช่องปากเบื้องต้นได้ และมีทักษะในการแปรงฟันอย่างถูกวิธีตลอดจนมีระดับค่าดัชนีคราบจุลินทรีย์(Plaque index)ลดลง
2. เพื่อให้ผู้สูงอายุได้รับบริการทันตกรรมป้องกัน และการรักษาหรือส่งต่อที่เหมาะสม
3. เพื่อสนับสนุนการดำเนินงานทันตสาธารณสุขในชมรมผู้สูงอายุ

กิจกรรม/การดำเนินงาน

1. กิจกรรมอบรมเชิงปฏิบัติการด้านทันตสุขภาพแก่ผู้สูงอายุ จำนวน 2 รุ่น

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1. ผู้สูงอายุได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากและคัดกรองมะเร็งช่องปาก
   1. ผู้สูงอายุมีความรู้และทัศนคติที่ดีในการดูแลและสามารถดูแลสุขภาพช่องปากตนเองในเบื้องต้นได้ ตลอดจนสามารถลดปัจจัยเสี่ยงในการเกิดโรคฟันผุ โรคปริทันต์ โรคมะเร็ง และโรคอื่นๆในช่องปากได้

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น