โครงการเครือข่ายนักสืบยุงลายร่วมใจ ปฏิบัติการเชิงรุก สกัดกั้นไข้เลือดออก
โครงการเครือข่ายนักสืบยุงลายร่วมใจ ปฏิบัติการเชิงรุก สกัดกั้นไข้เลือดออก
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการเครือข่ายนักสืบยุงลายร่วมใจ ปฏิบัติการเชิงรุก สกัดกั้นไข้เลือดออก | |
| รหัสโครงการ | 69-L3070-1-5 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลยาบี | |
| วันที่อนุมัติ | 4 มีนาคม 2569 | |
| ปี | 2569 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 เมษายน 2569 - 30 กันยายน 2569 | |
| งบประมาณ | 25,000.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางสาวรัตติญา คงมาก | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ต.ยาบี อ.หนองจิก จ.ปัตตานี |
โรคไข้เลือดออกเป็นปัญหาทางสาธารณสุขที่สำคัญในพื้นที่ภาคใต้ โดยเฉพาะในเขตพื้นที่ตำบลยาบี ซึ่งมีลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบลุ่ม มีแหล่งน้ำธรรมชาติและลำคลองกระจายอยู่ทั่วไป ประกอบกับสภาพภูมิอากาศที่มีฝนตกชุกตลอดทั้งปี ทำให้เกิดน้ำขังในภาชนะต่างๆ ทั้งในและนอกครัวเรือน ศาสนสถาน และสถานศึกษา เช่น น้ำขังในกะลามะพร้าว ล้อยางรถยนต์ ถุงขนมหรือถุงพลาสติกจากการทิ้งขยะไม่ลงถังขยะ เป็นต้น จากข้อมูลผู้ป่วยในปีพ.ศ. 2567 – 2568 พบว่า ในปีพ.ศ. 2567 พบผู้ป่วยด้วยโรคไข้เลือดออกจำนวน 15 ราย คิดเป็นอัตราป่วย 426.257 ต่อแสนประชากร และในปีพ.ศ. 2568 พบผู้ป่วยด้วยโรคไข้เลือดออก 2 ราย คิดเป็นอัตราป่วย 56.135 ต่อแสนประชากร แม้ในปีพ.ศ. 2568 จะพบผู้ป่วยน้อยกว่าปีพ.ศ.2567 แต่แนวโน้มการระบาดของโรคไข้เลือดออกคือการระบาดแบบปีเว้นปี ซึ่งผู้ป่วยในตำบลยาบี พบมากในช่วงฤดูฝน และพบมากในกลุ่มเด็กวัยเรียนถึงกลุ่มวัยรุ่น แม้จะมีการรณรงค์ทำความสะอาดและหยอดทรายอะเบทเป็นประจำ แต่ปัญหาที่สำคัญคือ การขาดการตอบโต้ที่รวดเร็วเมื่อเกิดเคสผู้ป่วย และการขาดแคลนวัสดุอุปกรณ์ที่จำเป็นในการเข้าควบคุมโรคทันทีภายใน 24 ชั่วโมง ทำให้เชื้อแพร่กระจายได้รวดเร็ว ดังนั้น เพื่อเป็นการคุ้มครองสุขภาพของประชาชนตำบลยาบีให้ปลอดภัยจากโรคไข้เลือดออก และมีความพร้อมในการควบคุมการระบาดของโรค โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลยาบี จึงได้จัดทำโครงการเครือข่ายนักสืบยุงลายร่วมใจ ปฏิบัติการเชิงรุก สกัดกั้นไข้เลือดออก ที่เน้นการให้ความรู้แก่นักเรียนในโรงเรียน เพื่อสร้างนักสืบยุงลายตัวน้อย ผสานความร่วมมือของภาคีเครือข่ายในพื้นที่ ในการสร้างเครือข่ายเฝ้าระวังที่เข้มแข็ง ควบคู่ไปกับการเตรียมความพร้อมด้านวัสดุอุปกรณ์ควบคุมโรค เพื่อให้สามารถลงพื้นที่ควบคุมโรคทันทีเมื่อได้รับแจ้งเหตุ (Case Response) อันจะช่วยลดอัตราการป่วยและป้องกันการเสียชีวิตของประชาชนในตำบลยาบีได้อย่างมีประสิทธิภาพ
- 1. เพื่อลดค่าดัชนีลูกน้ำยุงลาย (HI, CI) ในชุมชนไม่เกินร้อยละ 5
- 2. เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายมีความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องในการป้องกันและทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลายอย่างถูกวิธี
- 3. เพื่อสนับสนุนการดำเนินงานของทีมเฝ้าระวังและตอบโต้เคลื่อนที่เร็ว (SRRT ชุมชน) ในการควบคุมโรคภายใน 24 ชั่วโมงเมื่อได้รับแจ้งพบผู้ป่วย
- 4. เพื่อลดอัตราป่วยด้วยโรคไข้เลือดออกเทียบกับค่ามัธยฐาน 5 ปีย้อนหลัง (พ.ศ. 2564 – 2568)
- กิจกรรมที่ 1 . กิจกรรมสร้างนักสืบยุงลายตัวน้อย โดยอบรมให้ความรู้ สร้างความตระหนักถึงโรคไข้เลือดออก สาธิตการสำรวจลูกน้ำยุงลายและการทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ของยุงลาย แก่นักเรียนในโรงเรียนทั้ง 3 แห่ง
- กิจกรรมที่ 2 . กิจกรรมการสร้างเครือข่าย โดยการให้ความรู้เรื่องสถานการณ์โรคไข้เลือดออกในการประชุมสภาสันติสุขประจำเดือน ตำบลยาบี
- กิจกรรมที่ 3 . กิจกรรมสำรวจและกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำยุงลาย ใน ศาสนสถาน (วัดและมัสยิด) สถานศึกษา และสถานที่ราชการในชุมชน เดือนละ 1 ครั้ง โดย อสม.และเจ้าหน้าที่
- กิจกรรมที่ 4 . กิจกรรมควบคุมการระบาดและทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำยุงลาย โดยการพ่นหมอกควันกำจัดยุงลายในสถานศึกษา (ก่อนเปิดภาคเรียนที่ 1 และ 2) และบ้านเรือน กรณีมีผู้ป่วยโรคไข้เลือดออกในชุมชน (ตามมาตรการ 3-3-1)
- กิจกรรมที่ 5 . สรุปผลและรายงานโครงการ
- อัตราการป่วยด้วยโรคไข้เลือดออกลดลง
- นักเรียน อสม. และภาคีเครือข่ายมีความรู้ความเข้าใจในการป้องกันและทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย
- ชุมชนมีระบบเฝ้าระวังและตอบโต้ภาวะฉุกเฉินที่มีประสิทธิภาพ