กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการส่งเสริมสุขภาพ คัดกรอง ป้องกัน โรค NCD ชุมชนสมหวัง ศูนย์สุขภาพชุมชนกุโบร์รวมใจ ปีงบประมาณ 2569 จังหวัดสงขลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ต.บ่อยาง อ.เมืองสงขลา จ.สงขลา

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนหลักประกันสุขภาพ เทศบาลนครสงขลา ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการส่งเสริมสุขภาพ คัดกรอง ป้องกัน โรค NCD ชุมชนสมหวัง ศูนย์สุขภาพชุมชนกุโบร์รวมใจ ปีงบประมาณ 2569

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการส่งเสริมสุขภาพ คัดกรอง ป้องกัน โรค NCD ชุมชนสมหวัง ศูนย์สุขภาพชุมชนกุโบร์รวมใจ ปีงบประมาณ 2569 " ดำเนินการในพื้นที่ ต.บ่อยาง อ.เมืองสงขลา จ.สงขลา รหัสโครงการ L7250-2-07 ระยะเวลาการดำเนินงาน 4 มีนาคม 2569 - 30 กันยายน 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 52,150.00 บาท จาก กองทุนหลักประกันสุขภาพ เทศบาลนครสงขลา เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

การใช้ชีวิตประจำวันของเราในปัจจุบันมีสิ่งอำนวยความสะดวกมากขึ้น ทำให้เรามีการเคลื่อนไหวร่างกายน้อยลง รวมทั้งการรับประทานอาหารในปริมาณที่มากเกินความต้องการของร่างกาย รับประทานอาหารรสหวานจัด เค็มจัด และอาหารที่มีไขมันสูง เหล่านี้จะทำให้เกิดภาวะอ้วน เกิดโรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง โรคไขมันในเลือดสูง โรคหลอดเลือดหัวใจ และโรคหลอดเลือดสมองซึ่งอาจจะตีบหรือแตกได้ นอกจากนี้ การสูบบุหรี่เป็นประจำ ก็จะทำให้เกิดโรคถุงลมโป่งพอง รวมทั้งโรคมะเร็งต่าง ๆ ได้ เมื่อประกอบกับความเครียดและการพักผ่อนไม่เพียงพอรวมกันและสะสมเรื้อรังไปนาน ๆ ก็นำไปสู่การเกิดกลุ่มโรค NCDs ขึ้นได้ ซึ่งก็จะทำให้มีค่าใช้จ่ายในการรักษาโรคสูง รวมทั้งบางโรคยังรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิตได้ การรักษาสุขภาพให้แข็งแรงอยู่เสมอการรักษาสุขภาพให้แข็งแรงนั้นถือเป็นเรื่องสำคัญในการใช้ชีวิต การส่งเสริมด้านพฤติกรรมสุขภาพด้านอาหารและโภชนาการ ลดอาหารหวาน มัน เค็ม เพิ่มผักผลไม้ ส่งเสริมการออกกำลังกาย เน้นการเคลื่อนไหวการใช้แรงกายซึ่งตัวประชาชนกลุ่มปกติ กลุ่มเสี่ยง กลุ่มป่วย สามารถปฏิบัติตนในการส่งเสริมสุขภาพที่กล่าวมา รวมทั้งมีการเฝ้าระวังและติดตามพฤติกรรมสุขภาพโดยการคัดกรองความเสี่ยง มีการสร้างความตระหนักของมหันตภัยร้ายของโรคพร้อมกับมาตรวจสุขภาพ การตรวจรักษาโรคในกลุ่มป่วยอย่างต่อเนื่อง ลดความเสี่ยงการเกิดโรครายใหม่ ลดภาวะแทรกซ้อนและค่าใช้จ่ายของครอบครัว การดำเนินงานด้านสาธารณสุข แบ่งรูปแบบการดำเนินงานออกเป็น 4 ด้าน คือ การส่งเสริมสุขภาพ การป้องกันโรค การรักษา และการฟื้นฟูสมรรถภาพ ซึ่งการดำเนินงานให้ครอบคลุมทั้ง ๔ ด้านนั้น สามารถทำให้อสม.ประชาชน มีสุขภาพอนามัยที่ สมบูรณ์แข็งแรงได้ แต่การที่จะทำให้ครอบคลุมทั้ง ๔ ด้าน นั้นเป็นเรื่องยากเพราะปัจจุบันบริบทของการเกิดโรคได้เปลี่ยนแปลงไป กล่าวคือ ในอดีตการสาธารณสุขของไทยยังไม่ก้าวหน้าเท่าในปัจจุบัน ประชาชนมักเจ็บป่วยด้วยโรคติดต่อที่เกิดจากปฏิกิริยาของ เชื้อแบคทีเรีย และเชื้อไวรัสที่มากระทำต่อร่างกาย เช่น ไข้หวัด อุจจาระร่วง เป็นต้น แต่ปัจจุบันเมื่อการสาธารณสุขเจริญก้าวหน้า ขึ้น รวมทั้งวิถีชีวิตที่เปลี่ยนไปโรคที่เกิดขึ้นกับประชาชน จึงกลายเป็นโรคที่เกิดจากการไม่ดูแลพฤติกรรมสุขภาพของตนเอง เช่น โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคหัวใจ อุบัติเหตุ ฯลฯ อีกทั้งยังมีโรคติดต่อที่กลับมาเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญอีก เช่น โรค วัณโรค เป็นต้น และ ที่สำคัญยังมีโรคติดต่อที่ยังไม่เคยเกิดขึ้นมาสร้างปัญหา และเป็นภัยต่อสุขภาพของประชาชนเพิ่มขึ้นอีก คือ โรคเอดส์ โรคไข้หวัดสายพันธุ์ใหม่ เป็นต้น การจะแก้ไขปัญหาดังกล่าวทุกฝ่ายต้องผนึกกำลังสร้างค่านิยมด้านสุขภาพที่ถูกต้อง และสอดคล้องกับวิถีชีวิตของประชาชน อสม . และแกนนำ เน้นการสร้างสุขภาพและการป้องกันมากกว่าการซ่อมสุขภาพโดยส่งเสริม และสนับสนุน การมีส่วนร่วมของภาคประชาชนให้เข้ามามีบทบาทในการดูแล และส่งเสริมสุขภาพของชุมชนได้เอง เสริมสร้างและพัฒนาศักยภาพเครือข่ายสุขภาพที่มีอยู่ในชุมชนให้เข้มแข็ง แลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสาร รวมทั้งสถานบริการสาธารณสุขต้องมีการจัด กิจกรรมที่สามารถพัฒนาและปฏิบัติการโดยเน้นพฤติกรรมพัฒนาที่ถูกต้อง ทำให้ลดอัตราเสี่ยงของการเกิดโรคทำให้ประชาชนสุขภาพถ้วนหน้าอย่างยั่งยืน ดังนั้น ศูนย์สุขภาพชุมชนกุโบร์รวมใจ ซึ่งมีบทบาทในการส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพอาสาสมัครสาธารณสุข (อสม.) ให้สามารถดูแล และมีส่วนร่วมในการจัดการ สุขภาพของประชาชน ในชุมชน ด้วยการเป็นผู้ถ่ายทอดความรู้ด้านสุขภาพ ให้บริการสาธารณสุขขั้นพื้นฐานและเชื่อมประสาน ระหว่างหน่วยงานต่างๆ ในชุมชน เพื่อให้เกิดการแก้ไขปัญหาด้านสุขภาพในชุมชนจึงมีนโยบายที่จะพัฒนาความรู้และทักษะที่ จำเป็นในการปฏิบัติงานของ อสมตลอดจนพัฒนาระบบการเฝ้าระวัง และดูแลผู้ป่วยด้วยโรคที่เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญของ ชุมชน โดยมีเป้าหมายที่จะดำเนินการอบรมพัฒนาศักยภาพอสม.ในทุกหมู่บ้านให้เป็นผู้มีความรู้ความเชี่ยวชาญ ในเรื่องที่เป็น ปัญหาสาธารณสุขในชุมชน เพื่อนำไปถ่ายทอดความรู้ให้บริการ และประสานงานกับชุมชนได้อย่างมีประสิทธิภาพเพื่อพัฒนาความรู้ด้านสุขภาพ ทั้งด้าน การส่งเสริมสุขภาพประชาชน การป้องกันโรคในชุมชน นำไปสู่การจัดการสุขภาพครอบครัวต่อไป จากการดำเนินงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ทั้ง 6 ชุมชน ในเขตรับผิดชอบของศูนย์สุขภาพชุมชนกุโบร์รวมใจ ได้ดำเนินการตรวจคัดกรองสุขภาพเบื้องต้น ตรวจวัดความดันโลหิต เจาะน้ำตาลปลายนิ้ว ปี 2567 พบว่า กลุ่มเป้าหมายอายุ 35 ปีขึ้นไป จำนวน 3,020 คน รับยา 498 จำนวน คน คิดเป็นร้อยละ 16.49 และได้มีกลุ่มเสี่ยงสูงความดัน จำนวน 117 คน คิดเป็นร้อยละ 3.87 กลุ่มเสี่ยงสูงมาก จำนวน 81 คน คิดเป็นร้อยละ 2.6 และมีกลุ่มเสี่ยงสูงเบาเหวาน  จำนวน 47 คน คิดเป็นร้อยละ 1.55 กลุ่มเสี่ยงสูงมาก จำนวน 43 คน คิดเป็นร้อยละ 1.42 ได้มีการจัดกลุ่มเรียนรู้ 3 อ. 2 ส. ติดตามกลุ่มเสี่ยงสูงโดย อสม. กลุ่มเสี่ยงสูงมากส่งต่อพบพยาบาลศูนย์สุขภาพชุมชนกุโบร์รวมใจ ก่อนที่จะส่งพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยโรครายใหม่
ในการนี้ ทางอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ทั้ง 6 ชุมชน ร่วมกับศูนย์สุขภาพชุมชนกุโบร์รวมใจ เห็นความสำคัญที่จะคัดกรองสุขภาพ เพื่อป้องกันการเกิดโรคเรื้อรังรายใหม่ จึงเห็นควรให้ชุมสมหวังเป็นผู้รับผิดชอบหลักในการบริหารจัดการโครงการ

วัตถุประสงค์โครงการ

1. 1.เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายได้รับการคัดกรองเบาหวาน ความดันโลหิตสูง รับรู้สถานะสุขภาพและการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในการดูแลตนเองเพื่อป้องกันการเกิดโรครายใหม่
2. 2.เพื่อให้กลุ่มผู้สูงอายุได้รับการคัดกรองคัดกรองเบาหวาน ความดันโลหิตสูง และการคัดกรองผู้สูงอายุตามมาตรฐาน 9 ด้าน

กิจกรรม/การดำเนินงาน

1. กิจกรรมที่ 1 ประชุมชี้แจงอสม. คัดกรองสุขภาพ กลุ่ม 35-59 ปี และคัดกรองสุขภาพผู้สูงอายุ 9 ด้าน กลุ่ม 60 ปีขึ้นไป
2. กิจกรรมที่ 2 การคัดกรองสุขภาพกลุ่มเสี่ยง-กลุ่มผู้สูงอายุ การให้ความรู้ในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเบื้องต้นและการส่งต่อ
3. ประชุมชี้แจงอสม. คัดกรองสุขภาพ กลุ่ม 35-59 ปี และคัดกรองสุขภาพผู้สูงอายุ 9 ด้าน กลุ่ม 60 ปีขึ้นไป
4. การคัดกรองสุขภาพกลุ่มเสี่ยง-กลุ่มผู้สูงอายุ การให้ความรู้ในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเบื้องต้นและการส่งต่อ

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1. ประชาชนกลุ่มเสี่ยงอายุ ๓๕ ปีขึ้นไปทั้ง 6 ชุมชน ได้รับการตรวจคัดกรองโรคเบาหวาน/ความดันโลหิตสูง เพื่อการมีสุขภาพร่างกายที่สมบูรณ์แข็งแรงอย่างต่อเนื่อง
   
2. ผู้สูงอายุ ได้รับการคัดกรอง 9 ด้าน สามารถดำรงชีวิตประจำวันได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น