โครงการเยาวชน Gen Z ร่วมใจสร้างสังคมปลอดบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า
โครงการเยาวชน Gen Z ร่วมใจสร้างสังคมปลอดบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการเยาวชน Gen Z ร่วมใจสร้างสังคมปลอดบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า | |
| รหัสโครงการ | 69-L4119-2-4 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | โรงเรียนบ้านนิคมสร้างตนเองธารโต | |
| วันที่อนุมัติ | 11 มีนาคม 2569 | |
| ปี | 2569 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 ตุลาคม 2568 - 31 สิงหาคม 2569 | |
| งบประมาณ | 15,200.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | น.ส.นาดียะห์ สิยะ | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ต.ธารโต อ.ธารโต จ.ยะลา |
ปัจจุบันการใช้บุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มเยาวชน Gen Z กลายเป็นปัญหาด้านสุขภาพที่ทวีความรุนแรงขึ้นอย่างต่อเนื่อง จากสถิติปี ๒๕๖๗ พบว่าเยาวชนไทยที่สูบบุหรี่มีจำนวนมากถึง ๓๕๓,๘๙๘ คน และแนวโน้มการใช้บุหรี่ไฟฟ้าเพิ่มขึ้นถึง ๕.๓ เท่า ในช่วง ๓ ปีที่ผ่านมา การโฆษณาผ่านสื่อออนไลน์ การเข้าถึงที่ง่าย และแรงกดดันจากสังคม ส่งผลให้บุหรี่ไฟฟ้าถูกมองว่าเป็นไลฟ์สไตล์ที่ทันสมัย แม้ว่าจะมีงานวิจัยจำนวนมากยืนยันว่ามันส่งผลเสียต่อสุขภาพ ทั้งในด้านระบบทางเดินหายใจ ระบบประสาท และสมองของเยาวชนที่ยังพัฒนาไม่เต็มที่ การใช้บุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าไม่เพียงแต่ทำให้เยาวชนมีความเสี่ยงต่อโรคเรื้อรัง เช่น โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคถุงลมโป่งพอง และมะเร็งปอด แต่ยังส่งผลกระทบต่อพฤติกรรมและผลการเรียน เนื่องจากสารนิโคตินในบุหรี่ไฟฟ้ามีฤทธิ์เสพติดสูง ทำให้เยาวชนมีภาวะสมาธิสั้น ความจำลดลง และมีแนวโน้มที่จะเข้าสู่พฤติกรรมเสี่ยงอื่น ๆ เช่น การใช้สารเสพติดประเภทอื่น นอกจากนี้ การแพร่ระบาดของบุหรี่ไฟฟ้าในสถานศึกษา ทำให้เกิดปัญหาทางสังคม เช่น ความรุนแรงในโรงเรียน การละเมิดกฎระเบียบ และการใช้จ่ายเงินฟุ่มเฟือยในการซื้อผลิตภัณฑ์เหล่านี้ โรงเรียนในฐานะสถาบันการศึกษามีบทบาทสำคัญในการสร้างความตระหนักรู้และให้ความรู้ที่ถูกต้องเกี่ยวกับพิษภัยของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าแก่เยาวชน เนื่องจากวัยรุ่นเป็นช่วงอายุที่มีความอยากรู้อยากลอง และมักได้รับอิทธิพลจากสื่อและสังคมรอบตัว หากโรงเรียนสามารถให้ข้อมูลที่ถูกต้อง เสริมสร้างทักษะในการปฏิเสธ และสร้างสภาพแวดล้อมที่ปลอดบุหรี่ได้ ก็จะช่วยลดอัตราการสูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในหมู่เยาวชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ปัจจุบัน จังหวัดยะลากำลังเผชิญกับปัญหาการสูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มเยาวชนอย่างต่อเนื่อง แม้ว่าข้อมูลสถิติที่เฉพาะเจาะจงสำหรับปี ๒๕๖๘ และแนวโน้มในปี ๒๕๖๙ จะยังไม่มีการเผยแพร่อย่างเป็นทางการ แต่จากข้อมูลที่มีอยู่ พบว่าในปี ๒๕๖๗ จังหวัดยะลามีอัตราการบริโภคยาสูบอยู่ที่ร้อยละ ๑๘.๔ ของประชากร ซึ่งสูงกว่าค่าเฉลี่ยของประเทศ ในปี ๒๕๖๗ รัฐบาลได้เพิ่มความเข้มงวดในการปราบปรามการใช้และจำหน่ายบุหรี่ไฟฟ้า โดยเน้นการจับกุมและสร้างความตระหนักรู้ถึงอันตรายของบุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มเด็กและเยาวชน โครงการ "เยาวชน Gen Z ร่วมใจสร้างสังคมปลอดบุหรี่ไฟฟ้า " จึงถูกจัดขึ้นโดยโรงเรียน เพื่อให้ความรู้เกี่ยวกับผลกระทบของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าต่อสุขภาพร่างกายและจิตใจของเยาวชน ผ่านกิจกรรมที่เข้าถึงง่ายและเหมาะสมกับไลฟ์สไตล์ของ Gen Z เช่น การใช้สื่อโซเชียลมีเดีย อินโฟกราฟิก วิดีโอสั้น เพื่อส่งเสริมให้เยาวชนมีบทบาทในการรณรงค์และเผยแพร่ข้อมูลที่ถูกต้องไปยังเพื่อน ๆ และสังคมรอบตัว
โรงเรียนบ้านนิคมสร้างตนเองธารโต ได้เล็งเห็นอนาคตของปัญหาการสูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า ที่มีโอกาสจะเกิดขึ้น เห็นควรที่จะต้องดำเนินการป้องกัน โดยวิธีการอบรมให้ความรู้เกี่ยวกับภัยของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า จึงได้จัดทำโครงการเยาวชน Gen Z ร่วมใจสร้างสังคมปลอดบุหรี่ไฟฟ้า เพื่อป้องกันหรือลดจำนวนนักสูบหน้าใหม่ห่างไกลจากการสูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในชุมชนตำบลธารโต มีสุขภาพกายและใจที่ดี อีกทั้งโรงเรียนบ้านนิคมสร้างตนเองธารโต ได้รับรางวัลเสมา ป.ป.ส. ประเภทผลงานดีเด่น ระดับทอง โครงการสถานศึกษาสีขาว ปลอดยาเสพติดและอบายมุข ปีการศึกษา ๒๕๖๗ และโรงเรียนยังมีการดำเนินงาน
๗ มาตรการเพื่อโรงเรียนปลอดบุหรี่ บุหรี่ไฟฟ้า ทำให้มีความจำเป็นต้องเสริมสร้างความรู้ให้นักเรียนอย่างเหมาะสม
ข้อมูลการคัดกรองจำแนกนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ โรงเรียนบ้านนิคมสร้างตนเองธารโต ปีการศึกษา ๒๕๖๘ กลุ่มปลอด/กลุ่มเสี่ยง/กลุ่มเสพ/กลุ่มติด/กลุ่มค้า ตามโครงการสถานศึกษาสีขาวปลอด
ยาเสพติดและอบายมุข
ครั้งที่ จำนวนนักเรียน(คน) กลุ่มปลอด กลุ่มเสี่ยง กลุ่มเสพ กลุ่มติด กลุ่มค้า
๑ ๙๖ ๗๙ ๑๗ 0 0 0
๒ ๙๖ ๗๗ ๑๙ 0 0 0
จากตาราง การคัดกรองจำแนกนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ โรงเรียนบ้านนิคมสร้างตนเองธารโต ปีการศึกษา ๒๕๖๘ กลุ่มปลอด/กลุ่มเสี่ยง/กลุ่มเสพ/กลุ่มติด/กลุ่มค้า ผลปรากฏว่า ครั้งที่ ๑ มีนักเรียนทั้งหมด ๙๖ คน เป็นนักเรียนกลุ่มปลอด จำนวน ๘๖ คน คิดเป็น ร้อยละ ๘๐ ครั้งที่ ๒ มีนักเรียนทั้งหมด ๙๖ คน เป็นนักเรียนกลุ่มปลอด จำนวน ๘๓ คน คิดเป็น ร้อยละ ๘๐
- เพื่อให้นักเรียนและบุคลากรในโรงเรียนมีความรู้ถึงพิษภัยของการสูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า
- เพื่อให้นักเรียนและบุคลากรในโรงเรียนมีทักษะในการใช้ชีวิต และสามารถเผยแพร่ความรู้ ขยายผลต่อชุมชนได้
๑. ประชุมชี้แจงคณะทำงานและวางแผนจัดทำโครงการ
๒. ประชาสัมพันธ์โครงการและแจ้งให้ผู้เกี่ยวข้องทราบ
๓. จัดทำโครงการ เพื่อขออนุมัติ
๔. ติดต่อเชิญวิทยากร สถานทีตำรวจภูธรธารโต จังหวัดยะลา ประชาสัมพันธ์โครงการให้นักเรียน
๕. ประเมินและสรุปผลการดำเนินงาน
กิจกรรมที่ ๑) จัดอบรมให้ความรู้
๑. วิทยากรให้ความรู้นักเรียนและบุคลากรในโรงเรียน ดังนี้
- บุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า คืออะไร
- ควันร้ายจากบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า
- ผลกระทบของบุหรี่ต่อร่างกาย
- บุหรี่ไฟฟ้าอันตรายกว่าที่คิด
- โทษของการสูบบุหรี่และต่อคนรอบข้าง
- การป้องกันตัวเองจากสังคมและสื่อ
๑. นักเรียนและบุคลากรในโรงเรียนมีความรู้ถึงพิษภัยของการสูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าเพิ่มขึ้นร้อยละ ๑๐๐ ๒. นักเรียนและบุคลากรในโรงเรียนมีทักษะในการใช้ชีวิต และสามารถเผยแพร่ความรู้ ขยายผลต่อชุมชนได้ เพิ่มขึ้นร้อยละ ๘๐