กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โครงการป้องกันและแก้ไขปัญหาการตั้งครรภ์ในวัยรุ่น

รายละเอียดโครงการ
รายละเอียดโครงการ
ชื่อโครงการ/กิจกรรม โครงการป้องกันและแก้ไขปัญหาการตั้งครรภ์ในวัยรุ่น
รหัสโครงการ 69-L3018-2-6
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี
วันที่อนุมัติ 10 มีนาคม 2569
ปี 2569
ระยะเวลาดำเนินโครงการ 1 กรกฎาคม 2569 - 30 กันยายน 2569
งบประมาณ 48,760.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ ผู้ช่วยศาสตรจารย์ฮัสณาฐ์ โต๊ะพา
พื้นที่ดำเนินการ คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี
ประเด็น
แผนงานเด็ก เยาวชน ครอบครัว
สถานการณ์/หลักการและเหตุผล

การตั้งครรภ์ในวัยรุ่นเป็นปัญหาอนามัยแม่และเด็กที่ทั่วโลกให้ความสำคัญ สถานการณ์จังหวัดปัตตานี พบอัตราการคลอดของหญิงอายุ 15-19 ปี ในปี 2566 ไตรมาสที่ 1,2,3 และ 4 จังหวัดปัตตานี เท่ากับ 17.46, 18.49, 19.09 และ 17.67 ต่อประชากรหญิง 1,000 คน ตามลำดับ (กระทรวงสาธารณสุข, 2566) ปัญหาการตั้งครรภ์ในวัยรุ่นมุสลิมเป็นปัญหาที่สำคัญและส่งผลกระทบในวงกว้างทั้งด้านสุขภาพตนเองและบุตร ครอบครัว สังคมและเศรษฐกิจในหลายระดับตั้งแต่ระดับบุคคลสังคมและประเทศ เช่น มีความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนในระยะตั้งครรภ์ คลอดและหลังคลอด ซึ่งส่งผลกระทบหลายด้านต่อหญิงวัยรุ่นตั้งครรภ์ ทารกในครรภ์และครอบครัว ผลกระทบด้านร่างกาย ได้แก่ การเกิดภาวะแทรกซ้อนระหว่างตั้งครรภ์ เช่น ภาวะโลหิตจาง (Korenčan, Pinter, Grebenc, & Verdenik, 2017) ผลกระทบด้านจิตใจ เช่น ภาวะซึมเศร้า (November & Sandall, 2018) ผลกระทบต่อบุตร เช่น ภาวะคลอดก่อนกำหนด (Mombo-Ngoma et al., 2016) และน้ำหนักตัวแรกเกิดน้อยกว่า 2,500 กรัม (Egbe et al., 2015) ผลกระทบต่อครอบครัว ได้แก่ ความอับอาย เสื่อมเสียชื่อเสียงวงศ์ตระกูล (November & Sandall, 2018) และทะเลาะวิวาท (Ntinda, Thwala, & Dlamini, 2016) สิ่งเหล่านี้ส่งผลต่อคุณภาพชีวิต เนื่องจากเด็กในวัยนี้ยังขาดวุฒิภาวะและขาดความรับผิดชอบตัวเอง นอกจากนี้ยังมีความเสี่ยงในด้านต่าง ๆ เช่น การทำแท้ง การคลอดบุตรแล้วนำไปทิ้ง และยังมีผลต่อการออกจากโรงเรียน

กลางคัน รวมทั้งมีความไม่พร้อมในการเลี้ยงดูลูก กระทำความรุนแรงในครอบครัว กลายเป็นแรงงานราคาถูก สภาวะทางอารมณ์ไม่มั่นคงจึงมีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดความเครียด และภาวะซึมเศร้าเพราะต้องการปกปิดเรื่องการตั้งครรภ์หรือการมีลูกต่อผู้ปกครอง และยังอาจจะเกิดปัญหาสังคมอื่น ๆ ตามมาอีกมาก และปัญหาการแพร่ระบาดของโรคเอดส์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ ยังคงเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญโดยเฉพาะในกลุ่มเด็กและเยาวชนที่ยังขาดภูมิคุ้มกัน และทักษะในการดำเนินชีวิตภายใต้สภาพการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วของสังคม

มาตรการที่จะหยุดยั้งการแพร่ระบาดของโรคเอดส์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ ในกลุ่มเยาวชนได้อย่างแท้จริงและมีความยั่งยืนประการหนึ่ง คือการสร้างภูมิคุ้มกันให้กับเด็กและเยาวชน โดยการสร้างความรู้ ความเข้าใจ และทักษะที่จะปฏิเสธการมีเพศสัมพันธ์ที่เป็นพฤติกรรมเสี่ยงและหากไม่สามารถหลีกเลี่ยงพฤติกรรมเสี่ยงได้ เด็กและเยาวชนต้องมีความตระหนักถึงการมีพฤติกรรมที่ปลอดภัยต่อตนเองและสังคมด้วย การให้ความสำคัญในการให้ความรู้ความเข้าใจแก่เด็กและเยาวชน เรื่องโรคเอดส์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ยังคงเป็นมาตรการที่ต้องดำเนินการเผยแพร่ และประชาสัมพันธ์อย่างต่อเนื่อง เพื่อปลุกจิตสำนึกให้เด็กและเยาวชนให้มีความรู้ความเข้าใจ และตระหนักถึงความสำคัญ ความรุนแรงของปัญหา ตลอดจนผลกระทบต่างๆที่เกิดขึ้น
  ซึ่งสถานการณ์ดังกล่าวเกินเป้าหมายที่กำหนดไว้ ทั้งนี้เกิดจากวัยรุ่นบางส่วนยังขาดความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้อง เรื่องเพศศึกษา ประกอบกับขาดการดูแลและชี้แนะในสิ่งที่เหมาะสมจากครอบครัว รวมถึงความก้าวหน้าของเทคโนโลยีทำให้เยาวชนถูกกระตุ้นด้วยสิ่งเร้า เช่น สื่อในโลกอินเตอร์เน็ต สิ่งเหล่านี้มีผลทำให้เยาวชนเกิดพฤติกรรมทางเพศที่ไม่เหมาะสม เช่น การมีเพศสัมพันธ์ก่อนวัยอันควร และการมีเพศสัมพันธ์ที่ไม่ปลอดภัย การขาดวุฒิภาวะและทักษะในการควบคุมอารมณ์ทางเพศของตนเอง จึงอาจส่งผลให้เกิดการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์หรือการเจ็บป่วยด้วยโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ เป็นผลให้เกิดปัญหาสังคมต่างๆตามมา ซึ่งมีผลต่อคุณภาพชีวิตของเด็กและครอบครัวอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้จึงเป็นเรื่องเร่งด่วนที่ต้องได้รับการป้องกันแก้ไขโดยทุกภาคส่วน ที่ต้องอาศัยความร่วมมืออย่างจริงจัง ดังนั้น คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี ชมรมอาสามสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน และคณะอนุกรรมการยุทธศาสตร์การป้องกันและแก้ไขปัญหาการตั้งครรภ์ในวัยรุ่น จึงจัดทำโครงการต้นแบบการป้องกันและแก้ไขปัญหาการการตั้งครรภ์ไม่พร้อมในวัยรุ่น เพื่อสร้างภูมิคุ้มกันให้เด็กและเยาวชนได้มีความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับปัญหาและผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการมีเพศสัมพันธ์ก่อนวัยอันควร และรู้จักหน้าที่ความรับผิดชอบ และการป้องกันการตั้งครรภ์ไม่พร้อมในวัยรุ่น

วัตถุประสงค์/เป้าหมาย
  1. เพื่อสร้างภูมิคุ้มกันให้เด็กและเยาวชนได้มีความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับปัญหาและผลกระทบ ที่เกิดขึ้นจากการมีเพศสัมพันธ์ก่อนวัยอันควร
  2. เพื่อป้องกันการตั้งครรภ์ไม่พร้อมในวัยรุ่น
การดำเนินงาน/กิจกรรม
  1. กิจกรรมที่ 2 อบรมให้ความรู้เพศศึกษา ทักษะชีวิตและความรู้เกี่ยวกับการป้องกันการตั้งครรภ์ในวัยรุ่น
  2. กิจกรรมที่ 1 การสำรวจข้อมูลเกี่ยวกับเพศศึกษา ทักษะชีวิตและความรู้เกี่ยวกับการป้องกันการตั้งครรภ์ในวัยรุ่น
วิธีดำเนินการ
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
  1. เยาวชนมีความรู้ความเข้าใจและสามารถป้องกันตนเองจากโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ และการตั้งครรภ์ก่อนวัยอันควร
  2. การตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์ในวัยรุ่นในตำบลรูสะมิแลมีจำนวนลดลง
  3. เยาวชนเกิดความตระหนักในการป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ และการป้องกันการตั้งครรภ์ก่อนวัยอันควร