กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการคัดกรองความผิดปกติสายตาและแก้ไขปัญหาการมองเห็นไม่ชัดในกลุ่มผู้สูงอายุ เทศบาลเมืองคลองแห ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569 จังหวัดสงขลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ต.คลองแห อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนหลักประกันสุขภาพ เทศบาลเมืองคลองแห ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการคัดกรองความผิดปกติสายตาและแก้ไขปัญหาการมองเห็นไม่ชัดในกลุ่มผู้สูงอายุ เทศบาลเมืองคลองแห ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการคัดกรองความผิดปกติสายตาและแก้ไขปัญหาการมองเห็นไม่ชัดในกลุ่มผู้สูงอายุ เทศบาลเมืองคลองแห ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569 " ดำเนินการในพื้นที่ ต.คลองแห อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา รหัสโครงการ L7255-2569-27 ระยะเวลาการดำเนินงาน 18 มีนาคม 2569 - 31 กรกฎาคม 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 554,560.00 บาท จาก กองทุนหลักประกันสุขภาพ เทศบาลเมืองคลองแห เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

ในปัจจุบันสังคมไทยเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ หรือภาวะ “ประชากรสูงวัย” อย่างเต็มรูปแบบ เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากร อันเนื่องมาจากการลดลงของภาวะเจริญพันธุ์ และในเวลาเดียวกัน  คนไทย ก็มีอายุยืนยาวขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยจากข้อมูลสถิติผู้สูงอายุของประเทศไทย ในปีพ.ศ. 2568 ข้อมูลจากกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย พบว่า ประเทศไทยมีประชากรผู้สูงอายุ อายุ 60 ปีขึ้นไป ร้อยละ 19.68  คิดเป็น 1 ใน 5 ของจำนวนประชากรทั้งประเทศ หรือประมาณ 13 ล้านคน ของประชากรไทยทั้งประเทศ 64,894,429 คน สถานการณ์ผู้สูงอายุจังหวัดสงขลา ปีพ.ศ. 2568 จังหวัดสงขลามีประชากรทั้งสิ้นจำนวน 1,422,759 คน มีประชากรผู้สูงอายุจำนวน 271,895 คน คิดเป็นร้อยละ 19.11 ของประชากรทั้งหมด และข้อมูลจากสำนักทะเบียนท้องถิ่นเทศบาลเมืองคลองแห ณ วันที่ 14 มกราคม 2569 เทศบาลเมืองคลองแห มีประชากรทั้งสิ้น 45,509 คน มีจำนวนประชากรผู้สูงอายุ 60 ปี ขึ้นไป จำนวน 5,865 คน คิดเป็นร้อยละ 12.89 ของประชากรทั้งหมด
กองสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อม เทศบาลเมืองคลองแห ได้เล็งเห็นซึ่งความสำคัญของผู้สูงอายุโดยเฉพาะผู้ที่มีปัญหาทางสายตา ดวงตาประกอบด้วยส่วนที่มองเห็นจากภายนอกและส่วนที่อยู่ภายใน เช่น  คิ้ว ขนตา เปลือกตา ต่อมน้ำตา และท่อระบายน้ำตา เบ้าตา เยื่อบุตา กระจกตา ตาขาว ม่านตา แก้วตา จอตา และประสาทตา กล้ามเนื้อกลอกตาและสารน้ำในดวงตามีตัวรับความรู้สึกชนิดต่าง ๆ ที่ไวต่อแสง ระบบประสาทจะนำสัญญาณความรู้สึกที่ได้รับเข้าสู่สมองและสมองทำหน้าที่แปลความหมายของภาพที่มองเห็น ความลึก หรือความสามารถในการบอกมิติและความสามารถในการป้องกันตนเอง ดวงตายังมีขบวนการป้องกันอันตรายหรือการตอบสนองต่อสิ่งเร้าของระบบการมองเห็น (รีเฟล็กซ์) หากสุขภาพดวงตาเสียไปจะทำให้ไม่สามารถดำรงชีวิตได้ตามปกติ ต้องพึ่งพาผู้อื่นและเป็นภาวะในการดูแลของครอบครัวและสังคม ดังนั้น  จึงต้องมีวิธีการดูแลสุขภาพดวงตา ก่อนอื่นต้องสังเกตว่าตนเองมีอาการเหล่านี้ที่พบได้บ่อยในผู้ป่วยโรคตาหรือไม่ ได้แก่ ตามัวตลอดเวลาหรือชั่วคราว ตาสู้แสงไม่ได้ มองเห็นจุดหรือเส้นสีดำๆ ลอยไปมา ตาบอดกลางคืน มองเห็นแสงวาบ มองเห็นภาพซ้อน เห็นแสงสีรุ้งรอบดวงไฟ ปวดตา คันตา และตาแดง หากพบอาการดังกล่าวต้องรีบไปพบจักษุแพทย์ทันที ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญต่อการมองเห็นและเป็นสิ่งที่สำคัญสำหรับมนุษย์ทุกคน เนื่องจากทำให้การปฏิบัติทุกอย่างเกิดความสะดวก ถูกต้อง และเป็นรูปธรรมได้อย่างชัดเจน สิ่งที่ทำให้มนุษย์มองเห็นก็คือ ดวงตา และประสาทตา ซึ่งปัญหาที่เกี่ยวข้องกับระบบสายตามีหลายชนิด ได้แก่ สายตาสั้น สายตายาว สายตาเอียง สามารถแก้ไขได้โดยการสวมใส่แว่นสายตาที่เหมาะสม
จากเหตุผลและปัญหาดังกล่าว กองสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อม เทศบาลเมืองคลองแห จึงได้จัดทำโครงการคัดกรองความผิดปกติสายตาและแก้ไขปัญหาการมองเห็นไม่ชัดในประชาชนกลุ่มผู้สูงอายุพื้นที่เทศบาลเมืองคลองแห ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569 ขึ้น

วัตถุประสงค์โครงการ

1. 1. เพื่อให้ประชาชนกลุ่มผู้สูงอายุในพื้นที่เทศบาลเมืองคลองแหได้รับการตรวจคัดกรองสุขภาพเบื้องต้นและคัดกรองความผิดปกติด้านการมองเห็น
2. 2. เพื่อให้ผู้สูงอายุที่พบความผิดปกติโรคทางตา เช่น โรคตาต้อกระจก ตาต้อหิน ตาต้อเนื้อ ฯลฯ ได้รับการตรวจวินิจฉัยจากนักทัศนมาตร แนะนำการส่งต่อรับการรักษาตามสิทธิบัตร
3. 3. เพื่อแก้ไขปัญหาด้านสายตาให้ประชาชนกลุ่มผู้สูงอายุที่มีความผิดปกติทางสายตาสามารถมองเห็นได้ดีขึ้น
4. เพื่อให้ประชาชนกลุ่มผู้สูงอายุได้รับความรู้ในการดูแลสุขภาพตา การใช้สายตาอย่างถูกวิธี

กิจกรรม/การดำเนินงาน

1. โครงการคัดกรองความผิดปกติสายตาและแก้ไขปัญหาการมองเห็นไม่ชัดในกลุ่มผู้สูงอายุ เทศบาลเมืองคลองแห ประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2569
2. กิจกรรมที่ 1 กิจกรรมคัดกรองสายตาผู้สูงอายุกลุ่มเป้าหมาย ผู้สูงอายุในชุมชน จำนวน 40 ชุมชนๆ ละ 25 คน จำนวนทั้งสิ้น 1,000 คน
3. กิจกรรมที่ 2 กิจกรรมตรวจคัดกรองโรค/ตรวจวัดสายตาและประกอบแว่นสายตาโดยนักทัศนมาตร
4. กิจกรรมที่ 3 กิจกรรมอบรมให้ความรู้และมอบแว่นตาสำหรับผู้สูงอายุที่ประสบปัญหาด้านสายตา

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1. ผู้สูงอายุที่เข้าร่วมกิจกรรมฯ ได้รับการตรวจคัดกรองสุขภาพเบื้องต้นและประเมินความผิดปกติด้านการมองเห็น
2. ผู้สูงอายุที่ตรวจพบปัญหาสายตาด้านการมองเห็นได้รับการสนับสนุนแว่นตาเพื่อสามารถมองเห็นได้ดีขึ้น
   
3. ผู้สูงอายุที่ตรวจพบปัญหาสายตาด้านการมองเห็น ได้รับความรู้ในการดูแลสุขภาพตา การใช้แว่นสายตาอย่างถูกวิธี
4. ผู้สูงอายุมีความผิดปกติของดวงตาแต่ไม่มีปัญหาด้านสายตา เช่น ต้อลม ต้อกระจก ได้รับการวินิจฉัยจากนักทัศนมาตรและวางแผนการรักษาต่อไปตามสิทธิ์การรักษาของตนเอง

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น