กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคจากการประกอบอาชีพเกษตรกรกลุ่มเสี่ยง ประจำปีงบประมาณ 2569 จังหวัดสตูล" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ต.ท่าเรือ อ.ท่าแพ จ.สตูล

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนหลักประกันสุขภาพองค์การบริหารส่วนตำบลท่าเรือ ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคจากการประกอบอาชีพเกษตรกรกลุ่มเสี่ยง ประจำปีงบประมาณ 2569

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคจากการประกอบอาชีพเกษตรกรกลุ่มเสี่ยง ประจำปีงบประมาณ 2569 " ดำเนินการในพื้นที่ ต.ท่าเรือ อ.ท่าแพ จ.สตูล รหัสโครงการ ระยะเวลาการดำเนินงาน 18 มีนาคม 2569 - 30 กันยายน 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 9,550.00 บาท จาก กองทุนหลักประกันสุขภาพองค์การบริหารส่วนตำบลท่าเรือ เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

พระราชบัญญัติควบคุมโรคจากการประกอบอาชีพและโรคจากสิ่งแวดล้อม พ.ศ. ๒๕๖๒ กำหนดให้ “โรคจากการประกอบอาชีพ” หมายความว่า โรคหรืออาการผิดปกติที่เกิดขึ้นจากหรือเป็นผล เนื่องมาจากการทำงานหรือการประกอบอาชีพ “โรคจากสิ่งแวดล้อม” หมายความว่า โรคหรืออาการผิดปกติที่เกิดขึ้นจากหรือเป็นผล เนื่องมาจากมลพิษ “มลพิษ” หมายความว่า ของเสีย วัตถุอันตราย สิ่งปนเปื้อน และมลสารอื่น ๆ รวมทั้งกาก ตะกอน หรือสิ่งตกค้างจากสิ่งเหล่านั้น ที่ถูกปล่อยทิ้งจากแหล่งกำเนิดมลพิษ หรือที่มีอยู่ในสิ่งแวดล้อม ตามธรรมชาติซึ่งก่อให้เกิดหรืออาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อคุณภาพสิ่งแวดล้อม หรือภาวะที่เป็นพิษภัย อันตรายต่อสุขภาพอนามัยของประชาชนได้ และให้หมายความรวมถึงรังสี ความร้อน แสง เสียง กลิ่น ความสั่นสะเทือน หรือเหตุอื่น ๆ ที่เกิดหรือถูกปล่อยออกจากแหล่งกำเนิดมลพิษด้วย โรคที่เกิดจากการทำงาน หรือโรคจากการประกอบอาชีพ เป็นปัญหาสำคัญที่มีผลต่อภาวะเศรษฐกิจและสังคม ทั้งส่วนบุคคลครอบครัว ชุมชน และประเทศชาติ เมื่อเกิดกับบุคคลที่อยู่ในวัยทำงานและมีบทบาทความรับผิดชอบสำคัญของครอบครัวย่อมส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อครอบครัวและสังคม ทั้งในทางเศรษฐกิจ คุณภาพชีวิต โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อเกิดกับกลุ่มแรงงานนอกระบบ เช่น เกษตรกร ร้านอาหาร ร้านเสริมสวย รับจ้างตัดเย็บเสื้อผ้า ช่างซ่อมรถยนต์/รถจักรยานยนต์ ซ่อมเครื่องใช้ไฟฟ้า เป็นต้น เพราะผู้ที่ประกอบอาชีพเหล่านี้ เป็นเจ้าของกิจการเองไม่ได้รับค่าจ้างจากผู้อื่นในลักษณะของเงินเดือนหรือค่าแรงประจำและรับผิดชอบต่อการดำเนินการทั้งในส่วนของกำไร หรือขาดทุน หากเกิดการเจ็บป่วยหรือประสบเหตุอันตรายไม่สามารถทำงานได้ ย่อมขาดรายได้ ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจในครัวเรือนและคุณภาพชีวิตของสมาชิกในครอบครัว โรคจากการทำงาน หรือโรคจากการประกอบอาชีพคือ โรคใดๆ (อาจเป็นได้ทั้งโรคเฉียบพลันหรือโรคเรื้อรัง) อันมีสาเหตุเนื่องมาจากการประกอบอาชีพ หรือการดำเนินกิจกรรมอื่นใดซึ่งเกี่ยวเนื่องกับอาชีพ เช่น อาการปวดหลัง ปวดกล้ามเนื้อ พิษจากสารตะกั่ว โรคทางเดินหายใจ เครียด เป็นต้น ปัจจุบันประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตำบลท่าเรือ ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม ได้แก่ กรีดยาง ทำสวนผลไม้ เพาะปลูกปาล์ม ปลูกผัก เป็นต้น เพื่อหาเลี้ยงชีพและหารายได้เลี้ยงครอบครัว แต่ละปีเกษตรก็ต้องการเพิ่มผลผลิตให้มากขึ้น เพื่อให้สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจในปัจจุบัน ดังนั้นเกษตรกรจึงต้องนำเทคโนโลยีใหม่มาใช้ในเกษตรกรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่งได้มีการนำสารเคมีกำจัดศัตรูพืชชนิดต่างๆ มาใช้เป็นจำนวนมาก เพื่อเพิ่มผลผลิตให้ได้จำนวนมากขึ้น จึงทำให้สารเคมีตกค้างผลิตผลทางการเกษตร เมื่อนำมาบริโภคร่างกายก็จะได้รับสารพิษเหล่านี้เข้าไปด้วย ไม่ว่าทางตรงหรือทางอ้อม ก่อให้เกิดอันตรายต่อร่างกาย สารเคมีกำจัดศัตรูพืช สามารถทำอันตรายต่อสุขภาพร่างกายได้ทั้งมนุษย์และสัตว์ คือ จะไปทำลายอวัยวะภายในร่างกาย เช่น ตับ ไต ปอด สมอง ผิวหนัง ระบบประสาท ระบบสืบพันธุ์และตา ซึ่งก็ขึ้นอยู่กับว่าเราจะได้รับสารเคมีเข้าสู่ร่างกายทางใด และปริมาณมากน้อยเท่าใด ส่วนใหญ่แล้วการที่อวัยวะภายในร่างกายได้สะสมสารเคมีไว้จนถึงขีดที่ร่างกายไม่อาจทนได้ จึงแสดงอาการต่างๆ ขึ้นมา เช่น โรคมะเร็ง โรคต่อมไร้ท่อ โรคเลือดและระบบภูมิคุ้มกัน เป็นต้น
    จากผลการสำรวจเกษตรกรที่ได้ใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของประชาชน ในเขตรับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตำบลท่าเรือ ปี 2568 พบว่า เกษตรกรกลุ่มเสี่ยงที่อาจจะมีความเสี่ยงสารเคมีตกค้างจำนวน ๙๐ คน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตำบลท่าเรือ ตระหนักถึงปัญหาของโรคและอุบัติเหตุจากการทำงานทุกโรคและผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและเศรษฐกิจในครัวเรือน จึงได้จัดทำโครงการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคจากการประกอบอาชีพเกษตรกรกลุ่มเสี่ยงขึ้น เพื่อสร้างความตระหนักถึงผลเสียของการใช้สารเคมีในกลุ่มเกษตรกร และเพื่อเสริมสร้างความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับการสร้างเสริมสุขภาพ ป้องกันโรคจากการทำงาน สนับสนุนให้มีการจัดกิจกรรมการสร้างเสริมสุขภาพ ป้องกันโรค และลดความเสี่ยงจากการทำงานให้กับกลุ่มดังกล่าว

วัตถุประสงค์โครงการ

1. เพื่อค้นหาและประเมินระดับความเสี่ยงจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชในกลุ่มเกษตรกรกลุ่มเสี่ยง
2. 2.เพื่อตรวจวัดระดับสารเคมีตกค้างในเลือด เพื่อให้ทราบปริมาณและจำแนกกลุ่มเสี่ยงได้
3. 3.เพื่อให้กลุ่มที่ตรวจพบสารเคมีในเลือด สามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้สารเคมีและการดูแลตนเองได้อย่างปลอดภัยและมีประสิทธิภาพ

กิจกรรม/การดำเนินงาน

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1. เกษตรกรกลุ่มเสี่ยงมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับโรคที่เกิดจากการประกอบอาชีพ สามารถดูแลสุขภาพของตนเองได้อย่างเหมาะสม และสามารถลดความเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรคจากการประกอบอาชีพได้
   1. เกษตรกรกลุ่มเสี่ยงมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการใช้สารเคมีที่ถูกวิธีและปลอดภัย ไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ และตระหนักถึงผลเสียของการใช้สารเคมีในการทำเกษตร
   2. เกษตรกรกลุ่มเสี่ยงได้รับการตรวจคัดกรองความเสี่ยง จากการสัมผัสสารเคมีกำจัดศัตรูพืช โดยกระดาษทดสอบโคลีนเอสเตอเรส

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น