กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

รายละเอียดโครงการ

ชื่อโครงการ/กิจกรรม	โครงการเฝ้าระวังป้องกันภาวะโลหิตจางในหญิงวัยเจริญพันธุ์
รหัสโครงการ	69-L1475-01-05
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ	โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลนาข้าวเสีย
วันที่อนุมัติ	20 มีนาคม 2569
ปี	2569
ระยะเวลาดำเนินโครงการ	1 ตุลาคม 2568 - 31 สิงหาคม 2569
งบประมาณ	41,890.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ	นางธวัลรัตน์ ชโยบุญญรัตน์
พื้นที่ดำเนินการ	ต.นาข้าวเสีย อ.นาโยง จ.ตรัง

แผนงานอนามัยแม่และเด็ก , แผนงานกลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีความเสี่ยง

ภาวะโลหิตจางจากการขาดธาตุเหล็ก เป็นปัญหาที่เกิดขึ้นในทุกกลุ่มวัยและกระทบกันเป็นลูกโซ่ตลอด ช่วงชีวิต โดยเฉพาะในเด็กจะส่งผลต่อการเจริญเติบโตของร่างกาย พัฒนาการสมอง ระดับสติปัญญา หรือทารกพิการแต่กำเนิด สำหรับหญิงวัยเจริญพันธุ์ หญิงตั้งครรภ์ มีผลต่อประสิทธิภาพการเรียนรู้การทำงาน และส่งผลต่อการตั้งครรภ์ในอนาคต อาหารที่พบธาตุเหล็กมาก ได้แก่ เนื้อสัตว์เนื้อแดง เครื่องในสัตว์ เช่น ตับ นอกจากนี้ยังพบธาตุเหล็กได้ในผักใบเขียวและธัญพืช หากได้รับไม่เพียงพอก็จะส่งผลต่อสุขภาพเกิดภาวะซีด หรือภาวะโลหิตจางได้ โดยเฉพาะกลุ่มหญิงตั้งครรภ์ อาจส่งผลไปถึงทารกในครรภ์ได้ สำหรับมาตรการเสริมธาตุเหล็กตามชุดสิทธิประโยชน์ของไทย ปัจจุบันกรมอนามัยขับเคลื่อนร่วมกับ สปสช. เพิ่มช่องทางการเข้าถึงบริการยาเม็ดเสริมธาตุเหล็กและกรดโฟลิก ในรายการ Fee schedule รวมทั้งยังต้องมีการพัฒนาองค์ความรู้และระบบเฝ้าระวังภาวะโลหิตจางอย่างต่อเนื่อง ทั้งในมิติการบริโภคอาหารครบ 5 หมู่ ส่งเสริมให้บริโภคผัก ในกลุ่มหญิงวัยเจริญพันธ์ให้ครอบคลุม เช่น หญิงวัยเจริญพันธ์ในสถานประกอบการ โรงเรียน ชุมชน "หญิงวัยเจริญพันธุ์ ให้มีความรอบรู้เรื่องสุขภาพ (Health Literacy) และเข้าใจสามารถตัดสินใจที่จะมีบุตร จนถึงการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม เริ่มจากการเข้าถึงวิตามินเสริมธาตุเหล็กและโฟลิก ซึ่งบรรจุอยู่ในชุดสิทธิประโยชน์ของสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติเรียบร้อยแล้ว
จากผลการดำเนินงานปีงบประมาณ 2568 พบว่า สตรีมีครรภ์ และเด็กแรกเกิด ในเขตรับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลนาข้าวเสีย มีภาวะซีดสูงกว่าเกณฑ์ที่กำหนด ซึ่งมีสาเหตุมาจากหลายปัจจัย อาทิ กรรมพันธุ์ ขาดธาตุเหล็กและกรดโฟลิก และความคลาดเคลื่อนของเครื่องมือที่ใช้ในการตรวจภาวะซีด ไม่มีความแม่นยำหรือได้มาตรฐาน
ดังนั้น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลนาข้าวเสีย ได้ตระหนักถึงความสำคัญของการดูแลสุขภาพ การเตรียมความพร้อมของสตรีวัยเจริญพันธุ์ก่อนการตั้งครรภ์ และการป้องกันภาวะโลหิตจางในหญิงวัยเจริญพันธุ์เป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง จึงได้จัดทำโครงการเฝ้าระวังป้องกันภาวะโลหิตจางในหญิงวัยเจริญพันธุ์ขึ้น

1. เพื่อให้หญิงวัยเจริญพันธุ์ได้รับการคัดกรองภาวะโลหิตจาง
2. เพื่อลดอัตราภาวะโลหิตจางของหญิงวัยเจริญพันธุ์
3. เพื่อส่งเสริมให้หญิงวัยเจริญพันธุ์ มีสุขภาพดี ไม่มีภาวะโลหิตจาง

ขั้นที่ ๑ ขั้นเตรียมการ 1.1 ประชุมผู้ที่เกี่ยวข้องเพื่อกำหนดรูปแบบและแนวทางการดำเนิน ๑.๒ เขียนโครงการเพื่อขออนุมัติ ขั้นที่ ๒ ขั้นดำเนินการ
2.1 ประชุมชี้แจงและประชาสัมพันธุ์การจัดกิจกรรมตรวจคัดกรองภาวะโลหิตจางในหญิงวัยเจริญพันธุ์ แก่อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน 2.2 ให้ความรู้เรื่องภาวะโลหิตจาง และการส่งเสริมสุขภาพหญิงวัยเจริญพันธุ์ 2.3 ตรวจคัดกรองภาวะโลหิตจางในหญิงวัยเจริญพันธุ์ เขตรับผิดชอบ หมู่ 1,2,3,4,10 2.4 จ่ายยาเม็ด “เสริมธาตุเหล็กและกรดโฟลิก” แก่หญิงวัยเจริญพันธุ์อายุ 13-45 ปี 2.5 ติดตามผลและคัดกรองซ้ำในอีก 3 เดือน 2.6 ส่งต่อผู้ที่มีภาวะซีด เพื่อเข้ารับการตรวจรักษาโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ ขั้นที่ ๓ สรุปผลการดำเนินโครงการ ๓.๑ ทะเบียนรายงานผลการคัดกรองภาวะโลหิตจาง

1. หญิงวัยเจริญพันธุ์ได้รับการคัดกรองภาวะโลหิตจาง
2. อัตราภาวะโลหิตจางของหญิงวัยเจริญพันธุ์ลดลง
3. เกิดการส่งเสริมให้หญิงวัยเจริญพันธุ์ มีสุขภาพดี ไม่มีภาวะโลหิตจาง