กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

รายละเอียดโครงการ

ชื่อโครงการ/กิจกรรม	โครงการพอกเข่าด้วยสมุนไพรกลุ่มผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมและผู้สูงอายุที่มีปัญหาด้านการเคลื่อนไหว
รหัสโครงการ	69-L1475-01-29
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ	โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านมาบบอน
วันที่อนุมัติ	20 มีนาคม 2569
ปี	2569
ระยะเวลาดำเนินโครงการ	1 มกราคม 2569 - 30 กันยายน 2569
งบประมาณ	12,100.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ	นายปราโมทย์ เกิดผล
พื้นที่ดำเนินการ	ต.นาข้าวเสีย อ.นาโยง จ.ตรัง

แผนงานโรคเรื้อรัง , แผนงานผู้สูงอายุ , แผนงานกลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีความเสี่ยง

โรคข้อเข่าเสื่อม (Osteoarthritis of the Knee) เป็นปัญหาสุขภาพที่สำคัญและมีผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของผู้คนจำนวนมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มผู้สูงอายุ ซึ่งประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์ ทำให้ปัญหานี้ทวีความรุนแรงขึ้น ข้อมูลระดับประเทศ: สถิติความชุก: ปัจจุบันประเทศไทยมีผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมมากกว่า 6 ล้านคน และในกลุ่มผู้สูงอายุที่มีอายุมากกว่า 60 ปี มีโอกาสเป็นโรคข้อเข่าเสื่อมสูงถึง 34-45%  ผลกระทบต่อผู้สูงอายุ ผลกระทบทางเศรษฐกิจ: ปัญหาข้อเข่าเสื่อมส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจอย่างมาก ทั้งค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาล และการสูญเสียรายได้เนื่องจากการต้องหยุดงานหรือเปลี่ยนอาชีพ
การรักษาโรคข้อเข่าเสื่อมตามมาตรฐานทั่วไปมักเกี่ยวข้องกับการใช้ยาบรรเทาปวดและยาต้านการอักเสบ (เช่น กลุ่ม NSAIDs) ซึ่งอาจก่อให้เกิดผลข้างเคียงในระยะยาว โดยเฉพาะในกลุ่มผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัวหลายอย่าง การแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือกจึงเข้ามามีบทบาทในการเป็นทางเลือกที่ช่วยลดอาการปวดและเพิ่มคุณภาพชีวิต กลไกการออกฤทธิ์: การพอกเข่าด้วยสมุนไพรตำรับแผนไทย มักใช้สมุนไพรที่มีฤทธิ์ร้อนและมีสารสำคัญช่วยต้านการอักเสบและลดอาการปวด เช่น ไพล ขมิ้นชัน ขิง ข่า และตะไคร้ ความร้อนจากสมุนไพรจะช่วยให้หลอดเลือดขยายตัว เลือดไหลเวียนดีขึ้น และลดการอักเสบบริเวณข้อเข่า  มีงานวิจัยหลายฉบับที่ยืนยันว่า การพอกเข่าด้วยสมุนไพรสามารถช่วยลดอาการปวดเข่าและเพิ่มองศาการเคลื่อนไหวของข้อเข่าได้ดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ  การศึกษาในผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมพบว่า การพอกเข่าด้วยสมุนไพรสามารถช่วย ลดระดับความรุนแรงของอาการข้อเข่าเสื่อม และ เพิ่มความสามารถในการใช้งานข้อเข่า ได้อย่างมีนัยสำคัญ  การใช้ยาพอกสมุนไพรสามารถเป็นทางเลือกที่ ช่วยลดอาการปวดข้อเข่า และอาจ สามารถทดแทนการใช้ยากลุ่ม NSAIDs ในผู้ป่วยโรคเข่าเสื่อมได้
จากข้อมูลปัญหาด้านสุขภาพข้อเข่าในกลุ่มผู้สูงอายุในระดับประเทศ และจากการยืนยันทางวิชาการถึงประสิทธิผลของการพอกเข่าด้วยสมุนไพรในการลดอาการปวดและเพิ่มความสามารถในการเคลื่อนไหว โครงการ "พอกเข่าด้วยสมุนไพร: เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมและผู้สูงอายุที่มีปัญหาด้านการเคลื่อนไหว" จึงเป็นโครงการที่สำคัญและจำเป็นอย่างยิ่ง เพื่อเป็นทางเลือกในการดูแลรักษาที่ปลอดภัย เข้าถึงง่าย และส่งเสริมการใช้ภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยในการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุในชุมชน

1. เพื่อพัฒนาศักยภาพแกนนำให้มีความรู้และฝึกทักษะการพอกเข่าด้วยสมุนไพรและวิธีการดูแลตนเองที่ถูกต้อง
2. เพื่อบรรเทาอาการปวดเข่าและลดความรุนแรงของอาการข้อเข่าเสื่อมในกลุ่มเป้าหมายและผู้สูงอายุที่เข้าร่วมโครงการ

1. จัดทำแผนงาน/โครงการ และเสนอเพื่อขออนุมัติ
2. จัดทำทะเบียนกลุ่มเป้าหมาย 3.จัดอบรมแกนนำด้านการดูแลผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อม
         4.ประเมินระดับความปวด (Pain Score) และความสามารถในการใช้งานข้อเข่า (คะแนน 0-10 ) ก่อนเข้าร่วมโครงการ 4.ดำเนินการพอกเข่าแก่กลุ่มเป้าหมายอย่างน้อย 2 ครั้ง 5.ประเมินระดับความปวด (Pain Score) และความสามารถในการใช้งานข้อ (คะแนน 0-10 ) หลังดำเนินการตามโครงการ 6.ประเมินความพึงพอใจและสรุปผลโครงการ

1. แกนนำได้พัฒนาศักยภาพและมีความรู้และฝึกทักษะการพอกเข่าด้วยสมุนไพรและวิธีการดูแลตนเองที่ถูกต้อง 2.อาการปวดเข่าและความรุนแรงของอาการข้อเข่าเสื่อมในกลุ่มเป้าหมายและผู้สูงอายุที่เข้าร่วมโครงการลดลง