กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โครงการส่งเสริมสุขอนามัยและป้องกันโรคฟันผุในเด็กปฐมวัย ตำบลตะโละกาโปร์ ประจำปีงบประมาณ 2569

รายละเอียดโครงการ
รายละเอียดโครงการ
ชื่อโครงการ/กิจกรรม โครงการส่งเสริมสุขอนามัยและป้องกันโรคฟันผุในเด็กปฐมวัย ตำบลตะโละกาโปร์ ประจำปีงบประมาณ 2569
รหัสโครงการ 69-L8420-01-07
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตะโละกาโปร์
วันที่อนุมัติ 26 พฤษภาคม 2569
ปี 2569
ระยะเวลาดำเนินโครงการ 1 มิถุนายน 2569 - 30 กันยายน 2569
งบประมาณ 36,050.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ นางสาวกูปันญารี มะหะหมัด
พื้นที่ดำเนินการ ต.ตะโละกาโปร์ อ.ยะหริ่ง จ.ปัตตานี
ประเด็น
แผนงานอนามัยแม่และเด็ก
สถานการณ์/หลักการและเหตุผล
  1. เด็กตะโละกาโปร์เข้าถึงขนมขบเคี้ยว ลูกอม และเครื่องดื่มรสหวานได้ง่าย ประกอบกับวัฒนธรรมการเลี้ยงดู เช่น การปล่อยให้เด็กหลับคาขวดนมหลังจากฟันน้ำนมขึ้นแล้ว หรือการกินอาหารว่าง/ขนมจุบจิบบ่อยกว่า 3 ครั้งต่อวัน ขนาด 60.00
  2. ผู้ดูแลบางส่วนในชุมชนยังขาดความรอบรู้ด้านสุขอนามัยช่องปาก หรือมีความเชื่อผิดๆ ว่า "ฟันน้ำนมผุไม่เป็นไร เดี๋ยวฟันแท้ก็ขึ้นมาแทน" ทำให้ละเลยการพาไปพบทันตแพทย์เพื่อรักษาระยะเริ่มต้น ขนาด 80.00
  3. อัตราการเข้าถึงบริการทันตกรรมในเด็กมีแนวโน้มลดลง เนื่องจากระบบบริการสาธารณสุขปฐมภูมิในบางพื้นที่มีทันตบุคลากรไม่เพียงพอต่อสัดส่วนประชากรเด็ก ขนาด 50.00

เด็กปฐมวัย (อายุ 0-5 ปี) เป็นช่วงวัยที่สำคัญที่สุดในการวางรากฐานของชีวิต ทั้งในด้านร่างกาย สติปัญญา อารมณ์ และสังคม สุขภาพช่องปากและฟันถือเป็นองค์ประกอบสำคัญที่มีผลกระทบโดยตรงต่อระบบสุขภาพโดยรวมของเด็ก จากรายงานสถานการณ์ทันตสุขภาพระดับประเทศ พบว่าโรคฟันผุในเด็กปฐมวัยเป็นปัญหาสาธารณสุขที่รุนแรงและเรื้อรัง โดยเด็กอายุ 3 ปี พบอัตราฟันผุร้อยละ 47 และพุ่งสูงถึงร้อยละ 72.1 ในเด็กอายุ 5 ปี ซึ่งปัญหาดังกล่าวไม่ได้ส่งผลกระทบเพียงเฉพาะในช่องปากเท่านั้น แต่ยังก่อให้เกิดความเจ็บปวด การติดเชื้อ บดเคี้ยวอาหารลำบาก ส่งผลให้เด็กได้รับสารอาหารไม่เพียงพอ เติบโตช้า ร่างกายแคระแกร็น และส่งผลลบต่อสมาธิในการเรียนรู้และพัฒนาการตามวัยในบริบทพื้นที่ตำบลตะโละกาโปร์ อำเภอยะหริ่ง จังหวัดปัตตานี พบว่าปัญหาฟันผุในเด็กปฐมวัยยังคงเป็นประเด็นสำคัญที่ต้องได้รับการแก้ไขอย่างเร่งด่วน เนื่องจากพฤติกรรมการบริโภคของเด็กในยุคปัจจุบันมีแนวโน้มเปลี่ยนไปตามสภาพแวดล้อม เด็กเข้าถึงขนมขบเคี้ยว นมเปรี้ยว และเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูงได้ง่าย ประกอบกับผู้ปกครองหรือผู้ดูแลเด็กบางส่วนยังขาดความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องในด้านสุขอนามัยช่องปาก โดยมักมีความเชื่อว่า "ฟันน้ำนมผุไม่เป็นไร เดี๋ยวฟันแท้ก็ขึ้นมาแทน" จึงละเลยการดูแลความสะอาดและการแปรงฟันที่ถูกวิธีให้แก่เด็กตั้งแต่ฟันซี่แรก ส่งผลให้ฟันน้ำนมผุลุกลามอย่างรวดเร็วการป้องกันโรคฟันผุในเด็กปฐมวัยที่มีประสิทธิภาพสูงสุด จำเป็นต้องอาศัยการดำเนินงานเชิงรุกผ่านการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่าย ทั้งเจ้าหน้าที่สาธารณสุข ครูผู้ดูแลเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก และที่สำคัญที่สุดคือ พ่อแม่ผู้ปกครอง ซึ่งเป็นผู้ที่ใกล้ชิดเด็กมากที่สุด การจัดกิจกรรมตรวจคัดกรองสุขภาพช่องปาก การให้บริการเคลือบฟลูออไรด์วานิชเพื่อเพิ่มความแข็งแรงให้เคลือบฟัน ควบคู่ไปกับการฝึกทักษะการแปรงฟันที่ถูกวิธีแบบลงมือปฏิบัติจริง และการสนับสนุนอุปกรณ์ดูแลช่องปากที่เหมาะสมตามวัย จะช่วยยับยั้งอัตราการเกิดโรคฟันผุรายใหม่ได้อย่างเป็นรูปธรรมโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตะโละกาโปร์ ได้เล็งเห็นถึงความสำคัญของการแก้ไขปัญหาสุขภาพช่องปากในเด็กเล็ก จึงได้จัดทำ "โครงการส่งเสริมสุขอนามัยและป้องกันโรคฟันผุในเด็กปฐมวัย ตำบลตะโละกาโปร์ ประจำปีงบประมาณ 2569" ขึ้น เพื่อขอรับการสนับสนุนงบประมาณจากกองทุนหลักประกันสุขภาพองค์การบริหารส่วนตำบลตะโละกาโปร์ มุ่งหวังให้เด็กปฐมวัยในพื้นที่ได้รับบริการส่งเสริมป้องกันโรคทางทันตกรรมอย่างทั่วถึง และกระตุ้นให้ผู้ปกครองเกิดความตระหนักและร่วมมือในการดูแลสุขภาพช่องปากของบุตรหลานอย่างยั่งยืนสืบไป

วัตถุประสงค์/เป้าหมาย
  1. 1. เพื่อให้ผู้ปกครองหรือผู้ดูแลเด็กปฐมวัยมีความรู้ความเข้าใจ และมีทักษะเชิงปฏิบัติในการดูแลสุขภาพช่องปากและแปรงฟันให้เด็กได้อย่างถูกต้อง
  2. เพื่อให้เด็กวัยเรียนได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากอย่างทั่วถึง
  3. 3. เพื่อเพิ่มอัตราการเข้าถึงบริการทันตกรรมป้องกัน (การตรวจสุขภาพช่องปากและการเคลือบ/ทาฟลูออไรด์วานิช) ในเด็กปฐมวัย
การดำเนินงาน/กิจกรรม
  1. จัดอบรมให้ความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพช่องปากแก่ผู้ปกครองและครูผู้ดูแลเด็กอบรมให้ความรู้เรื่องโภชนาการและแนวทางดูแลช่องปากเด็กปฐมวัย
  2. จัดกิจกรรมสาธิตและฝึกปฏิบัติ มือผู้ใหญ่ แปรงฟันให้หนู โดยใช้สารย้อมสีฟัน Erythrosine ให้เห็นคราบจุลินทรีย์
  3. ให้ผู้ปกครองลงมือฝึกแปรงฟันให้ลูกจริง โดยมีทันตบุคลากรตรวจประเมินความสะอาด
วิธีดำเนินการ
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
  1. ผู้ปกครองและผู้ดูแลเด็กในตำบลตะโละกาโปร์ มีความรู้และทักษะในการแปรงฟันรวมถึงดูแลช่องปากให้เด็กได้อย่างถูกต้อง
  2. เด็กปฐมวัยในพื้นที่มีช่องปากที่สะอาดขึ้น ปริมาณคราบจุลินทรีย์ลดลง และลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคฟันผุตั้งแต่วัยเริ่มแรก
  3. เด็กปฐมวัยได้รับบริการตรวจฟันและทาฟลูออไรด์วานิชเพื่อป้องกันฟันผุอย่างทั่วถึงและครอบคลุมมากขึ้น
  4. เด็กปฐมวัยมีสุขภาพช่องปากที่ดี ไม่ปวดฟัน ส่งผลให้มีภาวะโภชนาการ พัฒนาการ และคุณภาพชีวิตที่ดีตามวัย