กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

หลักการและเหตุผล (ระบุที่มาของการทำโครงการ)         โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง หรือเรียกอีกอย่างว่า NCDs (Non-Communicable Diseases) เป็นโรคที่ไม่ได้เกิดจากการติดเชื้อและไม่ได้ติดต่อจากคนสู่คน โดยจะมีการดำเนินโรคอย่างช้า ๆ จนโรคมีความรุนแรงมากขึ้นและกลายเป็นอาการเรื้อรัง ซึ่งปัญหาของโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเป็นสาเหตุการเจ็บป่วยและการเสียชีวิตจนเกิดเป็นปัญหาสุขภาพทั่วโลก หากมีพฤติกรรมในการดูแลตนเองที่ไม่เหมาะสมจะส่งผลให้เกิดภาวะแทรกซ้อนต่าง ๆ ได้ เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจ หลอดเลือดสมองตีบ เป็นต้น (อุไรวรรณ สาสังข์ และคณะ, 2565) ประเทศไทยมีพฤติกรรมการรับประทานอาหารที่ไม่เหมาะสม โดยปี 2562 พบว่า ประชากรในประเทศไทยบริโภคโซเดียมเฉลี่ย 3,636 มิลลิกรัม หรือเท่ากับเกลือถึง 1.8 ช้อนชา ซึ่งมีปริมาณเกินกว่าที่องค์การอนามัยโลก แนะนำ 1.5-2 เท่า และยังไม่มีแนวโน้มที่จะลดลง นอกจากนี้ พบว่า ภาคใต้มีค่าเฉลี่ยสูงที่สุดในการบริโภคโซเดียมอยู่ที่ 4,107.8 มิลลิกรัม/วัน/คน ซึ่งส่วนใหญ่ได้รับโซเดียมจากการรับประทานอาหาร แบ่งออกเป็น การเติมขณะปรุงอาหารร้อยละ 71 อาหารตามธรรมชาติร้อยละ 18 การปรุงรสเพิ่มบนโต๊ะอาหารร้อยละ 11 (กองโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค, 2566) การบริโภคเกลือและโซเดียมมากเกินไปจะส่งผลให้ร่างกายเกิดภาวะความดันโลหิตสูง ซึ่งสัมพันธ์กับข้อมูลการสำรวจสุขภาพประชาชนไทยโดยการตรวจร่างกายในปี 2562 พบจำนวนผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงประมาณ 14 ล้านคน (ร้อยละ 25.4) เท่ากับ 1 ใน 4 ของคนไทย ทั้งหมดที่เป็นโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง การรับประทานอาหารที่เหมาะสม ลดการบริโภคอาหารที่มีรสเค็มจัด หวานจัด มันจัด รวมถึงการรับประทานอาหารที่มีประโยชน์หลากหลายครบ 5 หมู่ และการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอจะช่วยพัฒนาสมรรถภาพทางกายให้แข็งแรง ช่วยป้องกันการเกิดโรคเรื้อรังต่างๆ ทำให้กล้ามเนื้อหัวใจแข็งแรงและสูบฉีดเลือดได้ดีขึ้น ลดอัตราการเต้นของหัวใจทั้งในขณะพักและออกกำลังกาย ทำให้ไม่เหนื่อยง่าย ลดแรงต้านทานของหลอดเลือดส่วนปลายทำให้ความดันโลหิตลดลง ลดปริมาณไขมันชนิด Triglyceride LDL และเพิ่ม HDL cholesterol จึงลดอัตราเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจและโรคหลอดเลือดสมองอุดตัน รวมถึงช่วยส่งเสริมคุณภาพการนอนหลับ และลดภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุได้
        ซึ่งข้อมูลดังกล่าว หากผู้ป่วยเบาหวานและความดันโลหิตสูงควบคุมภาวะของโรคไม่ได้ มีผลทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนตามมาเรื้อรัง เพื่อหาแนวทางการดูแลรักษาและลดการเกิดภาวะแทรกซ้อนจากโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ทางโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านหาดไข่เต่า จึงจัดทำโครงการลดภาวะแทรกซ้อนในกลุ่มผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง รพ.สต.บ้านหาดไข่เต่า ปีงบประมาณ 2569 ขึ้น

กลุ่มผู้ป่วยมีความรู้และเกิดความตระหนักในการป้องกันภาวะแทรกซ้อนโรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวาน สามารถปฏิบัติตัวได้ถูกต้องในเรื่องพฤติกรรมสุขภาพเกี่ยวกับการออกกำลังกายและการบริโภคอาหาร ทำให้กลุ่มเป้าหมายมีสุขภาพดี และนำไปสู่การมีคุณภาพชีวิตที่ดีไม่เกิดภาวะแทรกซ้อน