กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ถือเป็นปัญหาที่กำลังเพิ่มความรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ มีแนวโน้มผู้ป่วยรายใหม่เพิ่มขึ้น และที่สำคัญคือเป็นสาเหตุหลักของการเกิดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงถึงขั้นพิการและเสียชีวิต โดยโรคที่เป็นปัญหา ได้แก่ โรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน โรคไขมันในเลือดสูง และรวมไปถึงโรคหลอดเลือดสมอง โรคหลอดเลือดหัวใจ โรคถุงลมโป่งพอง โรคมะเร็ง โรคอ้วนลงพุงในกลุ่มเสี่ยง ทั้งนี้พบว่าจากการคัดกรอง มีกลุ่มเสี่ยงโรคไม่ติดต่อ จำนวน 449 คน คิดเป็นร้อยละ 47.36กลุ่มป่วยใหม่ จำนวน 17 คน แยกเป็นโรคความดันโลหิตสูง จำนวน 9 คน และโรคเบาหวาน จำนวน 6 คน คิดเป็นอัตราป่วย 2.02 (ต่อพันประชากร) และมีภาวะแทรกซ้อนโรคหลอดเลือดสมอง 2 คน คิดเป็นร้อยละ 0.67 (ต่อพันประชากร) นอกจากนี้ในการดูแลสุขภาพของประชาชนกลุ่มดังกล่าว จะพบว่า ผู้ป่วยมักมีพฤติกรรมสุขภาพไม่ดี เช่น ไม่ควบคุมการรับประทานอาหาร ไม่ชอบออกกำลังกาย อารมณ์และความเครียด ร่วมกับการรับประทานยาที่ไม่ต่อเนื่อง ทำให้มีโอกาสที่จะเกิดภาวะแทรกซ้อน และความพิการตามมาโดยมีผู้พิการทางร่างกายและการเคลื่อนไหวจำนวน 15 คนสาเหตุมาจากโรคไม่ติดต่อจำนวน 6 คน คิดเป็นร้อยละ 40 นอกจากนี้ยังมีผู้พิการประเภทอื่น จำนวน 25 คน คิดเป็นร้อยละ 0.84 ของประชากรทั้งหมด สำหรับปัญหาของผู้พิการ คือ การช่วยเหลือตนเองได้บ้าง หรือไม่ได้เลย ต้องให้ผู้ดูแลช่วยเหลือ แต่พบว่า ผู้ดูแลไม่มีเวลาเพียงพอในการดูแลและขาดความรู้ความเข้าใจในการดูแลและฟื้นฟูสภาพผู้พิการแต่ละประเภท ทำให้ผู้พิการขาดการเอาใจใส่เท่าที่ควร และจากการสอบถามข้อมูลด้านการออกกำลังกาย พบว่า ประชาชนมักไม่ให้ความสนใจในการออกกำลังกาย เนื่องจากยังไม่เกิดโรคที่รุนแรง เมื่อเจ็บป่วยก็เพียงรับยาที่หน่วยบริการก็หาย จึงไม่จำเป็นต้องออกกำลังกายให้เหนื่อยและยุ่งยาก เป็นอุปสรรคในการทำงาน ทั้งนี้จึงก่อให้เกิดภาวะเสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเพิ่มขึ้น และมีภาวะแทรกซ้อนจนพิการเพิ่มขึ้นเช่นกัน และในการคืนข้อมูลด้านสาธารณสุขของชุมชน ยังพบว่า ภาวะเสี่ยงจากการเกิดอุบัติเหตุในการประกอบอาชีพ เป็นความไม่ปลอดภัยที่เกิดจากการใช้ชีวิตประจำวันซึ่งสามารถแก้ไขปัญหาและหาวิธีการป้องกันต่อสถานการณ์เสี่ยงนั้นได้หากรู้สาเหตุของการเกิดอุบัติเหตุและช่วยกันแก้ไขร่วมกันทุกฝ่าย เพื่อให้เกิดความปลอดภัยมากที่สุดก็จะลดความเสี่ยงของการบาดเจ็บการเจ็บป่วย ความพิการ และการเสียชีวิตได้ จากสถานการณ์ดังกล่าวข้างต้น พอสรุปได้ว่าการเจ็บป่วยด้วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรังมักจะมีความเชื่อมโยงกับพฤติกรรมสุขภาพเช่นการขาดความตระหนักต่อโรคขาดการควบคุมอาหาร ขาดการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ การไม่รับประทานยาในกลุ่มผู้ป่วย เมื่อพิการจากโรค มักไม่มีผู้ดูแลหรือผู้ดูแลมักขาดความรู้ในการดูแลกลุ่มผู้ป่วยและผู้พิการ รวมถึงการขาดความตระหนักในการป้องกันอุบัติเหตุในชุมชน ยังเป็นปัญหาหลักและส่งผลต่อการมีสุขภาพที่ดีของประชาชนโดยตรง ทวีความรุนแรงอย่างต่อเนื่อง ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน หมู่ที่ 6 บ้านปาเต๊ะเหนือ ตำบลเจ๊ะบิลัง อำเภอเมืองสตูล จังหวัดสตูล ได้ตระหนักถึงปัจจัยและโอกาสในการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ที่ทวีคามรุนแรงและมีจำนวนผู้ป่วยหรือผู้ได้รับผลกระทบอย่างต่อเนื่อง จึงได้จัดทำโครงการสร้างเสริมสุขภาพลดโรค 3อ2ส ตามวิถีชุมชนบ้านปาเต๊ะ ปีงบประมาณ 2561 โดยมีเป้าหมายที่สำคัญ คือการสร้างสุขภาพที่ดีให้กับประชาชน เปิดโอกาสแลกเปลี่ยนวิถีด้านสุขภาวะและพฤติกรรมสุขภาพที่ดี ส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจ และปฏิบัติตัวอย่างเหมาะสมในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง โดยใช้นโยบาย 3อ2ส ของกระทรงสาธารณสุข ในการดำเนินงานที่จริงจังและต่อเนื่อง ซึ่งรวมถึงการลดปัญหาค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพในระยะยาวและพัฒนาหมู่บ้านปรับเปลี่ยนพฤติกรรมลดโรค ส่งผลต่อการมีสุขภาพดีถ้วนหน้าอย่างยั่งยืนต่อไป

1. เพื่อส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพลดโรคด้วยหลัก 3อ2ส อย่างถูกต้องและต่อเนื่อง
2. เพื่อส่งเสริมกระบวนการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ซึ่งกันและกันของกลุ่มเป้าหมายในชุมชน
3. เพื่อส่งเสริมให้ภาคีเครือข่ายเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาหมู่บ้านปรับเปลี่ยนพฤติกรรมลดโรค

1. 1. คืนข้อมูลสุขภาพแก่ประชาชน และร่วมกันสำรวจ รวบรวมข้อมูล วิเคราะห์ข้อมูล จัดทำและเสนอโครงการ เตรียมวัสดุ/อุปกรณ์
2. 2. ประชุมชี้แจง ผู้นำชุมชน/อสม./จิตอาสา/ทีมสุขภาพของหน่วยบริการ เพื่อวางแผนการดำเนินงานโครงการและจัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ฯ
3. 3. ร่วมกันจัดนิทรรศการความรู้เรื่องต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับ 3อ2ส ให้แก่ประชาชน ได้แก่ ผู้รับบริการในคลินิกโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของหน่วยบริการ , นักเรียนในโรงเรียน , ประชาชนทั่วไปในชุมชน เช่น ในมัสยิด ศูนย์อเนกประสงค์หมู่บ้าน ร้านค้าขายของชำ
4. 4.1 กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้สำหรับประชาชนกลุ่มเสี่ยง/ผู้ป่วย เรื่อง 3อ2ส
5. 4.2 กิจกรรมดูแลสุขภาพผู้ป่วยในคลินิกโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของหน่วยบริการ
6. 5. ติดตามเยี่ยมผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ผู้สูงอายุติดบ้านติดเตียง และผู้ป่วยพิการ โดย อสม. จิตอาสา ทีมสุขภาพ และผู้มีบทบาทสำคัญต่อผู้ป่วย เช่น ญาติ ผู้นำชุมชน ผู้นำศาสนา
7. 4.3 กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้และส่งเสริมการออกกำลังกายในประชาชนกลุ่มเสี่ยงและผู้สนใจ
8. 4.4 กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้เรื่องการดูแลผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ผู้สูงอายุติดบ้านติดเตียง และผู้พิการ สำหรับผู้ดูแลและจิตอาสาในชุมชน
9. 4.5 กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้เรื่องการป้องกันอุบัติเหตุในชุมชนและการมีส่วนร่วมในการรณรงค์ลดอุบัติเหตุแบบบูรณาการในประชาชนกลุ่มเสี่ยงและผู้สนใจ
10. 6. จัดประกวดครอบครัวต้นแบบ 3อ2ส โดย อสม. ทีมสุขภาพ และคณะกรรมการชุมชน
11. 7. ประเมินผลการดำเนินงานและรายงานต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น หน่วยบริการ อบต.

1. คืนข้อมูลสุขภาพแก่ประชาชน และร่วมกันสำรวจ รวบรวมข้อมูล วิเคราะห์ข้อมูล จัดทำและเสนอโครงการเตรียมวัสดุ/อุปกรณ์
2. ประชุมชี้แจง ผู้นำชุมชน/อสม./จิตอาสา/ทีมสุขภาพของหน่วยบริการ เพื่อวางแผนการดำเนินงานโครงการและจัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้สำหรับกลุ่มเป้าหมาย
   
3. ร่วมกันจัดนิทรรศการความรู้เรื่องต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับ 3อ2ส ให้แก่ประชาชน ได้แก่ ผู้รับบริการในคลินิกโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของหน่วยบริการ , นักเรียนในโรงเรียน , ประชาชนทั่วไปในชุมชน เช่น ในมัสยิด ศูนย์อเนกประสงค์หมู่บ้าน ร้านค้าขายของชำ
4. จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ให้แก่กลุ่มเป้าหมาย โดยทีม อสม.
   
   • กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้สำหรับประชาชนกลุ่มเสี่ยงหรือผู้ป่วย เรื่อง 3อ2ส
   • กิจกรรมดูแลสุขภาพผู้ป่วยในคลินิกโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของหน่วยบริการ
   • กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้และส่งเสริมการออกกำลังกายในประชาชนกลุ่มเสี่ยงและผู้สนใจ
   • กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้เรื่องการดูแลผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ผู้สูงอายุติดบ้านติดเตียง และผู้พิการ สำหรับผู้ดูแลและจิตอาสาในชุมชน
   • กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้เรื่องการป้องกันอุบัติเหตุในชุมชนและการมีส่วนร่วมในการรณรงค์ลดอุบัติเหตุแบบ บูรณาการในประชาชนกลุ่มเสี่ยงและผู้สนใจ
5. ติดตามเยี่ยมผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ผู้สูงอายุติดบ้านติดเตียง และผู้ป่วยพิการ โดย อสม. จิตอาสา ทีมสุขภาพ และผู้มีบทบาทสำคัญต่อผู้ป่วย เช่น ญาติ ผู้นำชุมชน ผู้นำศาสนา
6. จัดประกวดครอบครัวต้นแบบ 3อ2ส โดย อสม. ทีมสุขภาพ และคณะกรรมการชุมชน
7. ประเมินผลการดำเนินงานและรายงานต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น หน่วยบริการ อบต.

1. กลุ่มเป้าหมายมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพลดโรคด้วย 3อ2ส อย่างถูกต้องและต่อเนื่อง
2. กลุ่มเป้าหมายในชุมชนได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้ซึ่งกันและกันเรื่องสุขภาพและการใช้หลัก 3อ2ส เพิ่มขึ้น
3. ภาคีเครือข่ายมีส่วนร่วมในการพัฒนาหมู่บ้านให้เกิดเป็นหมู่บ้านปรับเปลี่ยนพฤติกรรมลดโรคอย่างยั่งยืน