กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดี ด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทย จังหวัดตรัง" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลนาชุมเห็ด อำเภอย่านตาขาว จังหวัดตรัง

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.นาชุมเห็ด ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดี ด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทย

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดี ด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทย " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลนาชุมเห็ด อำเภอย่านตาขาว จังหวัดตรัง รหัสโครงการ 61-L1506-02-09 ระยะเวลาการดำเนินงาน 15 มีนาคม 2561 - 29 มีนาคม 2561 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 11,175.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.นาชุมเห็ด เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

จากสภาพปัจจุบันและปัญหาผดุงครรภ์ไทยเน้นไปที่การดูแลมารดาในระยะหลังคลอดโดยเฉพาะในช่วง 2 เดือนแรก เนื่องจากกระบวนการตั้งครรภ์และกระบวนการคลอดทำให้มารดาหลังคลอดบุตรใหม่ๆ มีปัญหาสุขภาพและจำเป็นต้องได้รับกระบวนการฟื้นฟูส่วนใหญ่ พบว่ามารดาหลังคลอดมักเผชิญกับปัญหาต่างๆดังต่อไปนี้อาการอ่อนเพลีย หน้ามืดตาลาย เนื่องจากมีการเสียเลือด เสียเหงื่อ และเสียแรงมากในขณะคลอด และมีของเสียตกค้างหลังการคลอด สามารถป้องกันและแก้ไขได้โดย การรักษาความอบอุ่นของร่างกาย พักผ่อนให้พอเพียง ไม่ทำงานหนัก ไม่ใช้สายตามาก รับประทานอาหารที่ย่อยง่าย ดูดซึมเร็วมีกากใย ควรดื่มน้ำมากๆ ได้รับการนวดฟื้นฟูสุขภาพมารดาหลังคลอดเพื่อลดความเมื่อยล้า อบไอน้ำสมุนไพร ทับหม้อเกลือ รับประทานยาหอมบำรุงหัวใจ และยาฟอกเลือดอาการปวดเมื่อย ปวดระบมตามบั้นเอวสะโพก ต้นขา บ่า สะบัก และข้อนิ้วมือ เนื่องจากการอุ้มท้อง และเบ่งคลอดแก้ไขโดยการยืดดัดตนเอง ได้รับการนวดฟื้นฟูสุขภาพมารดาหลังคลอด ,การประคบสมุนไพร,ทับหม้อเกลือ มดลูก กระบังลมหย่อน หน้าท้องยื่น(ชาวบ้านบางแห่งเรียก มดลูกไหล) และเจ็บมดลูก น้ำคาวปลาไม่เดิน ป้องกันแก้ไขโดยใช้ผ้ารัดหน้าท้อง ยืดดัดตัวเอง นอนคว่ำเอามดลูกกดทับบนก้อนผ้า ไม่ปล่อยให้ท้องผูกได้รับการนวดฟื้นฟูสุขภาพมารดาหลังคลอด , การประคบสมุนไพร , ทับหม้อเกลือบริเวณบั้นเอว สะโพก ต้นขา หน้าท้อง เต้านม และอบสมุนไพรเจ็บแผลฝีเย็บ ช่องคลอด และปวดขัดเวลาปัสสาวะ ป้องกันโดยการล้างให้สะอาดและเช็ดให้แห้งทุกครั้งหลังการถ่ายอุจจาระและปัสสาวะ รวมทั้งระวังไม่ให้เกิดอาการท้องผูก
สามารถลดอาการเจ็บแผลได้โดยการแช่น้ำด่างทับทิม และการนั่งถ่านรมไอสมุนไพรอุ่นๆอาการคัดเต้านม น้ำนมน้อยหัวนมบอด ป้องกันแก้ไขโดยการนวด ประคบสมุนไพรรับประทานอาหารประเภทแกงเลียงหัวปลีและยาประสะน้ำนม ยาบำรุงน้ำนม ผิวหนังเป็นคราบบริเวณรักแร้ซอกคอ สะโพกก้นขาหนีบท้องลาย สะโพกลาย เนื่องจากผิวหนังมีการยืดหดตัวสูง หน้าเป็นฝ้าผมร่วงเนื่องจากมีการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนและตัวมีกลิ่นเหงื่อเนื่องจากมีการขับเหงื่อมากแก้ไขโดยการอบสมุนไพร
ดังนั้นชมรมอสม. รพ.สต.บ้านต้นปรง จึงสนใจที่จัดทำโครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดีด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทยเพื่อเป็นทางเลือกในการดูแลสุขภาพมารดาหลังคลอดโดยใช้ภูมิปัญญาแพทย์พื้นบ้านด้วยการแพทย์แผนไทย ลดอาการคัดตึงเต้านม กระตุ้นการหลั่งน้ำนม ลดอาการปวดเมื่อยในมารดาหลังคลอด และส่งเสริมการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ สามารถทำงานได้เป็นปกติทำให้หน้าท้องยุบเร็วน้ำคาวปลาไหลออกดีขึ้นและแห้งเร็ว ช่วยให้ฟื้นตัวหลังคลอดได้เร็วขึ้นโดยครอบครัวเป็นผู้ดูแลหลัก อันจะส่งผลให้หญิงหลังคลอดเกิดความอบอุ่น ช่วยส่งเสริมสุขภาพกายและสุขภาพจิตมารดาหลังคลอด โดยให้ความตระหนักถึงคุณค่าของภูมิปัญญาท้องถิ่น

วัตถุประสงค์โครงการ

1. เพื่อให้มารดาหลังคลอดและหญิงตั้งครรภ์มีความรู้ในการดูแลตนเอง โดยใช้ภูมิปัญญาพื้นบ้านด้วยการแพทย์แผนไทย
2. มารดาหลังคลอดได้รับการดูแลด้วยการแพทย์แผนไทย ทำให้มารดาคืนสู่สภาพปกติและแข็งแรงได้โดยเร็ว

กิจกรรม/การดำเนินงาน

1. อบรมพัฒนาศักยภาพทีมต้นปรงสุขภาวะดีด้วยวิถีแพทย์แผนไทย
2. จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ทีมต้นปรงสุขภาวะดี ด้วยวิถีแพทย์แผนไทย มารดาหลังคลอด และหญิงมีครรภ์

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

มารดาหลังคลอดได้รับการส่งเสริมสุขภาพ โดยใช้ภูมิปัญญาพื้นบ้านด้วยการแพทย์แผนไทย

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น