โครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดี ด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทย
โครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดี ด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทย
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดี ด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทย | |
| รหัสโครงการ | 61-L1506-02-09 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | ชมรม อสม.รพ.สต.บ้านต้นปรง | |
| วันที่อนุมัติ | 31 มกราคม 2561 | |
| ปี | 2561 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 15 มีนาคม 2561 - 29 มีนาคม 2561 | |
| งบประมาณ | 11,175.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | ชมรม อสม.รพ.สต.บ้านต้นปรง | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลนาชุมเห็ด อำเภอย่านตาขาว จังหวัดตรัง |
จากสภาพปัจจุบันและปัญหาผดุงครรภ์ไทยเน้นไปที่การดูแลมารดาในระยะหลังคลอดโดยเฉพาะในช่วง 2 เดือนแรก เนื่องจากกระบวนการตั้งครรภ์และกระบวนการคลอดทำให้มารดาหลังคลอดบุตรใหม่ๆ มีปัญหาสุขภาพและจำเป็นต้องได้รับกระบวนการฟื้นฟูส่วนใหญ่ พบว่ามารดาหลังคลอดมักเผชิญกับปัญหาต่างๆดังต่อไปนี้อาการอ่อนเพลีย หน้ามืดตาลาย เนื่องจากมีการเสียเลือด เสียเหงื่อ และเสียแรงมากในขณะคลอด และมีของเสียตกค้างหลังการคลอด สามารถป้องกันและแก้ไขได้โดย การรักษาความอบอุ่นของร่างกาย พักผ่อนให้พอเพียง ไม่ทำงานหนัก ไม่ใช้สายตามาก รับประทานอาหารที่ย่อยง่าย ดูดซึมเร็วมีกากใย ควรดื่มน้ำมากๆ ได้รับการนวดฟื้นฟูสุขภาพมารดาหลังคลอดเพื่อลดความเมื่อยล้า อบไอน้ำสมุนไพร ทับหม้อเกลือ รับประทานยาหอมบำรุงหัวใจ และยาฟอกเลือดอาการปวดเมื่อย ปวดระบมตามบั้นเอวสะโพก ต้นขา บ่า สะบัก และข้อนิ้วมือ เนื่องจากการอุ้มท้อง และเบ่งคลอดแก้ไขโดยการยืดดัดตนเอง ได้รับการนวดฟื้นฟูสุขภาพมารดาหลังคลอด ,การประคบสมุนไพร,ทับหม้อเกลือ มดลูก กระบังลมหย่อน หน้าท้องยื่น(ชาวบ้านบางแห่งเรียก มดลูกไหล) และเจ็บมดลูก น้ำคาวปลาไม่เดิน ป้องกันแก้ไขโดยใช้ผ้ารัดหน้าท้อง ยืดดัดตัวเอง นอนคว่ำเอามดลูกกดทับบนก้อนผ้า ไม่ปล่อยให้ท้องผูกได้รับการนวดฟื้นฟูสุขภาพมารดาหลังคลอด , การประคบสมุนไพร , ทับหม้อเกลือบริเวณบั้นเอว สะโพก ต้นขา หน้าท้อง เต้านม และอบสมุนไพรเจ็บแผลฝีเย็บ ช่องคลอด และปวดขัดเวลาปัสสาวะ ป้องกันโดยการล้างให้สะอาดและเช็ดให้แห้งทุกครั้งหลังการถ่ายอุจจาระและปัสสาวะ รวมทั้งระวังไม่ให้เกิดอาการท้องผูก
สามารถลดอาการเจ็บแผลได้โดยการแช่น้ำด่างทับทิม และการนั่งถ่านรมไอสมุนไพรอุ่นๆอาการคัดเต้านม น้ำนมน้อยหัวนมบอด ป้องกันแก้ไขโดยการนวด ประคบสมุนไพรรับประทานอาหารประเภทแกงเลียงหัวปลีและยาประสะน้ำนม ยาบำรุงน้ำนม ผิวหนังเป็นคราบบริเวณรักแร้ซอกคอ สะโพกก้นขาหนีบท้องลาย สะโพกลาย เนื่องจากผิวหนังมีการยืดหดตัวสูง หน้าเป็นฝ้าผมร่วงเนื่องจากมีการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนและตัวมีกลิ่นเหงื่อเนื่องจากมีการขับเหงื่อมากแก้ไขโดยการอบสมุนไพร
ดังนั้นชมรมอสม. รพ.สต.บ้านต้นปรง จึงสนใจที่จัดทำโครงการมารดาหลังคลอดสุขภาพดีด้วยภูมิปัญญาแพทย์แผนไทยเพื่อเป็นทางเลือกในการดูแลสุขภาพมารดาหลังคลอดโดยใช้ภูมิปัญญาแพทย์พื้นบ้านด้วยการแพทย์แผนไทย ลดอาการคัดตึงเต้านม กระตุ้นการหลั่งน้ำนม ลดอาการปวดเมื่อยในมารดาหลังคลอด และส่งเสริมการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ สามารถทำงานได้เป็นปกติทำให้หน้าท้องยุบเร็วน้ำคาวปลาไหลออกดีขึ้นและแห้งเร็ว ช่วยให้ฟื้นตัวหลังคลอดได้เร็วขึ้นโดยครอบครัวเป็นผู้ดูแลหลัก อันจะส่งผลให้หญิงหลังคลอดเกิดความอบอุ่น ช่วยส่งเสริมสุขภาพกายและสุขภาพจิตมารดาหลังคลอด โดยให้ความตระหนักถึงคุณค่าของภูมิปัญญาท้องถิ่น
- เพื่อให้มารดาหลังคลอดและหญิงตั้งครรภ์มีความรู้ในการดูแลตนเอง โดยใช้ภูมิปัญญาพื้นบ้านด้วยการแพทย์แผนไทย
- มารดาหลังคลอดได้รับการดูแลด้วยการแพทย์แผนไทย ทำให้มารดาคืนสู่สภาพปกติและแข็งแรงได้โดยเร็ว
- อบรมพัฒนาศักยภาพทีมต้นปรงสุขภาวะดีด้วยวิถีแพทย์แผนไทย
- จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ทีมต้นปรงสุขภาวะดี ด้วยวิถีแพทย์แผนไทย มารดาหลังคลอด และหญิงมีครรภ์
1.ประชุมอบรมพัฒนาศักยภาพทีมต้นปรงสุขภาวะดีด้วยวิถีแพทย์แผนไทย
ให้ความรู้ในการดูแลมารดาหลังคลอด โดยใช้ภูมิปัญญาพื้นบ้านด้วยการแพทย์แผนไทย เรื่อง
- การนวด
- การประคบสมุนไพร
- การอบสมุนไพร
- การทับหม้อเกลือ
- การปฏิบัติตนหลังคลอด
2.ทีมต้นปรงสุขภาวะดีด้วยวิถีแพทย์แผนไทย ออกเยี่ยมติดตามดูแลมารดาหลังคลอดด้วยภูมิปัญญาพื้นบ้าน ด้วยการแพทย์แผนไทย
3.จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ทีมต้นปรงสุขภาวะดีด้วยวิถีแพทย์แผนไทย มารดาหลังคลอดและหญิงตั้งครรภ์
4.สรุปผลโครงการ
มารดาหลังคลอดได้รับการส่งเสริมสุขภาพ โดยใช้ภูมิปัญญาพื้นบ้านด้วยการแพทย์แผนไทย