กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โรคเบาหวานชนิดที่ 2เป็นโรคเรื้อรังที่รักษาไม่หายขาด สามารถทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนต่าง ๆ มากมายทั้งชนิดเฉียบพลันและเรื้อรัง แผลที่เท้าเป็นปัญหาสุขภาพที่สำคัญของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ในรายที่คุมระดับน้ำตาลได้ไม่ดีมักก่อให้เกิดปัญหาต่อระบบประสาทรับความรู้สึกส่วนปลาย ทำให้บริเวณเท้าชา ไม่รู้สึกเจ็บปวด ไม่รับรู้แรงกดดัน หรืออาจสูญเสียการรับรู้ร้อนหนาวได้ สิ่งเหล่านี้ทำให้ง่ายต่อการเกิดอุบัติเหตุ หรือแม้แต่เมื่อมีแผลเกิดขึ้นที่เท้าก็จะไม่รู้สึกเจ็บ ทำให้แผลนั้นลุกลามอาจถึงขั้นต้องตัดขาได้ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบางสัก อำเภอกันตัง จังหวัดตรัง พบว่าอุบัติการณ์ของการเกิดแผลที่เท้าเพิ่มมากขึ้นในแต่ละปี พบว่า ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ดูแลเท้าไม่ถูกต้อง ไม่เหมาะสม และการดูแลไม่ต่อเนื่อง ส่งผลให้ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มีปัญหาเรื่องเท้า และส่วนใหญ่มักมีอาการเท้าชา ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มีอาการชาตามแขนขาและมือเท้า 30 ราย คิดเป็นร้อยละ 20.40ในปีงบประมาณ 2559-2560 ได้ให้ความรู้และฝึกทักษะในการดูแลเท้าการตรวจความผิดปกติของเท้า การตัดเล็บ การบริหารเท้าเพื่อป้องกันการเกิดแผลที่เท้าของผู้ป่วย แต่ยังตรวจเท้าพบว่าผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 มีภาวะเสี่ยงปานกลาง (moderate risk) ร้อยละ 16.32 ภาวะเสี่ยงสูง (high risk) ร้อยละ 4.08 ในปีงบประมาณ 2560 จึงได้จัดทำโครงการ พัฒนาแกนนำด้านสุขภาพในการดูแลสุขภาพระบบประสาทส่วนปลายในกลุ่มผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 เขตโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบางสัก อำเภอกันตัง จังหวัดตรัง ด้วยการแพทย์แผนไทย และการแพทย์ทางเลือก ด้วยสมุนไพรบำบัด ขึ้นมา โดยมีวัตถุประสงค์ เพื่อลดอาการชาเท้าในผู้ป่วยเบาหวาน กลุ่มเป้าหมาย คือ ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โดยการจัดกิจกรรมดูแลเท้าและประเมินอาการชาหลังแช่เท้าและบำบัดด้วยกรรมวิธีการแพทย์แผนไทยจะช่วยใช้ได้ผลดีต่อผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ในกลุ่ม low risk และกลุ่ม moderate risk ทำให้ประสาทการรับความรู้สึกของเท้าผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ดีขึ้น ลดและป้องกันการเกิดแผลที่เท้าในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ส่งผลให้ลดการเสี่ยงในการตัดเท้าของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 เป็นการเพิ่มคุณภาพชีวิตในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 อีกหนทางหนึ่ง

• วิเคราะห์ปัญหาบริบทของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบางสัก ที่ผ่านมา วิเคราะห์สภาพสังคมปัจจุบัน และภาวะแทรกซ้อน ปัญหาสภาพผู้ป่วยโรคเรื้อรังกับภาวะแทรกซ้อนที่เกิดขึ้นในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ - รวมทั้งกำหนดแนวทางการพัฒนาการดูแลตนเองและการจัดการสุขภาพลดการแทรกซ้อนในกลุ่มเบาหวานเน้นที่ระบบประสาทส่วนปลายโดยใช้การบำบัดด้วยแพทย์แผนไทยและแพทย์ทางเลือกเพื่อสอดคล้องกับปัญหาและป้องกันการเกิดปัญหาในอนาคต ระยะดำเนินการ
• ประชุมคณะกรรมการดำเนินงานเตรียมกลุ่มเป้าหมาย
• จัดเตรียมวัสดุอุปกรณ์
• ประชุมกลุ่มผู้เข้าร่วมโครงการและแกนนำชี้แจงวัตถุประสงค์โครงการ
• ดำเนินกิจกรรมโครงการ
• กิจกรรมตรวจประเมินภาวะแทรกซ้อนอาการเท้าชา
• กิจกรรมบรรยายยายวิชาการ
• กิจกรรมทดสอบประเมินอาการเท้าชาหลังการทำกิจกรรม
• ติดตามการดูแลสุขภาพตนเองที่บ้าน บันทึกการดูแลสุขภาพจนสิ้นสุดกระบวนการ
• ระยะหลังดำเนินการ
• สรุป/อภิปราย -ประเมินประเมินอาการเท้าชาหลังจากจัดกิจกรรม 1 เดือน ประชุมสรุปผล และรายงานผล

ผู้ป่วยเบาหวานที่เข้ารับการรักษาในคลินิกโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบางสักมีความรู้และทักษะในการเสริมสร้างสุขภาพสามารถพึ่งพาตนเองอย่างมีคุณภาพลดการเกิดภาวะแทรกซ้อนอาการเท้าชาได้