กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

จากสถานการณ์โรคไตของประเทศไทยว่า สมาคมโรคไตคาดการณ์ว่าขณะนี้คนไทยป่วยเป็นโรคไตเรื้อรังประมาณ 8 ล้านคน ในจำนวนนี้เป็นผู้อยุ่ในระยะสุดท้าย 2 แสน คน มีผู้ป่วยรายใหม่เพิ่มขึ้นประมาณปีละ 10000 คน รอการผ่าตัดเปลี่ยนไตใหม่ประมาณ 40000 คน ได้รับการผ่าตัดปลูกถ่ายไตเพียงปีละ 400 คนเท่านั้น โดยใช้เวลารอประมาณ 3 ปี มีผู้เสียชีวิตจากไตวายปีละ 13000 กว่าคน ซึ่ง 1 ใน 3 อายุน้อยกว่า 60 ปี ผู้ป่วยไต 1 คน จะมีค่าใช้จ่ายเฉลี่ยอยู่ที่ 30000 บาทต่อคนต่อเดือน เพราะต้องได้รับการฟอกไตด้วยวิธีฟอกเลือด หรือล้างไตผ่านหน้าท้อง ซึ่งมีค่าใช้จ่ายสูง ทำให้แต่ละปีต้องใช้งบประมาณถึง 3 พันล้านบาท และคาดว่าในปี 2560 อาจต้องใช้งบประมาณถึง 17000 ล้านบาท โดยปัจจุบันภาครัฐให้สิทธิประชาชนทุกคนในการฟอกไตผ่านช่องท้องฟรี นอกจากนี้เมื่อป่วยยังทำให้คุณภาพชีวิตต่ำลง เสี่ยงการติดเชื้อแทรกซ้อนและไม่สามารถทำงานได้ตามปกติด้วย

จากผลการดำเนินงานรักษาพยาบาลและคัดกรองภาวะแทรกซ้อนของผู้ป่วยเบาหวานและความดันโลหิตสูงของศูนย์แพทย์ชุมชน ทั้ง 3 แห่ง ในเขตเทศบาลเมืองพัทลุงพบว่าอัจราการเกิดภาวะแทรกซ้อนทางไตของผู้ป่วยเพิ่มมากขึ้นทุกปี ใน พ.ศ.2558 มีผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง จำนวน 555 คน เพิ่มมีภาวะไตเสื่อม CKD > Stage3 และผู้ป่วยจำนวน 180 คนที่มีภาวะไตเสื่อมระดับ 3B คิดเป็นร้อยละ 32.43 จำเป้นต้องได้รับการดูแลอย่างเข้มข้นเพื่อลดการฟอกไตในอนาคต กระทรวงสาธารณสุขได้ร่วมกับภาคีเครือข่าย จัดทำแนวทางการพัฒนาเครือข่ายระบบบริการสาขาโรคไต มีเป้าหมาย ใน 5 ปี ตั้งแต่ พ.ศ. 2556-2560 เพื่อลดกลุ่มเสี่ยงชะลอการเสื่อมของไตในผู้ป่วยไตเรื้อรังทุกระยะ เพิ่มการเข้าถึงการบริการโรคไตที่มีคุณภาพเสมอภาคทุกเครือข่าย

กลุ่มงานพยาบาลชุมชน โรงพยาบาลพัทลุงจึงได้จัดทำโครงการผู้ดูแลช่วยชะลอไตวานในผู้ป่วยเบาหวาน/ความดันโลหิตสูง เพื่อชะลอภาวะไตเสื่อมและป้องกันไม่ให้ไตวายอันจะส่งผลต่อการต้องล้างไตในเวลาต่อมา

1. เพื่อชะลอภาวะไตเสื่อมในกลุ่มผู้ป่วยโรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูง
2. เพื่อให้ผู้ป่วยสามารถปฏิบัติตัวได้ถูกต้องโดยครอบครัวมีส่วนร่วม

1. ประชุมชี้แจงแนวทางการดำเนินงาน
2. กิจกรรมอบรมให้ความรู้
3. ติดตามเจาะเลือดกลุ่มเป้าหมาย
4. สรุปผลการดำเนินงาน

กิจกรรมที่ 1 1. ประชุมชี้แจงการดำเนินงานโครงการแก่เจ้าหน้าที่และผู้รับผิดชอบงานศูนย์แพทย์ชุมชนทั้ง 3 แห่ง 2. จัดทำระเบียนกลุ่มเป้าหมาย เตรียมเอกสารแผ่นพับความรู้ 3. ประชาสัมพันธ์แผนงานโครงการ

กิจกรรมที่ 2 1. จัดอบรมให้ความรู้เรื่องภาวะไตเสื่อมกลุ่มป่วยและผู้ดูแล 2. จัดอบรมเรื่องการประกอบอาหารโรคไตกลุ่มป่วยและผู้ดูแล

กิจกรรมที่ 3 1. เจาะเลือดติดตามการทำงานของไต ติดตามพฤติกรรมการรับประทานอาหารเฉพาะโรค

กิจกรรมที่ 4 1. สรุปโครงการ

ผู้ป่วยโรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูงที่มีภาวะไตเสื่อม สามารถปฏิบัติตัวได้ถูกต้อง ผู้ดูแลให้ความร่วมมือและสามารถเป็นกำลังใจให้แก่ผู้ป่วย ส่งผลให้ผู้ป่วยสามารถชะลอภาวะไตเสื่อมได้ดีขึ้น