โครงการโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเพื่อป้องกันการเกิดภาวะแทรกซ้อน รพ.สต.ควนโดน
โครงการโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเพื่อป้องกันการเกิดภาวะแทรกซ้อน รพ.สต.ควนโดน
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเพื่อป้องกันการเกิดภาวะแทรกซ้อน รพ.สต.ควนโดน | |
| รหัสโครงการ | 62-L8406-01-05 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | รพ.สต.ควนโดน | |
| วันที่อนุมัติ | 19 กรกฎาคม 2562 | |
| ปี | 2562 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 15 กรกฎาคม 2562 - 30 กันยายน 2562 | |
| งบประมาณ | 33,600.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นายซอหมาด บาหลัง | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลควนโดน อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล |
สภาวะการเจ็บป่วยและสาเหตุการตายที่สำคัญของประชาชนจังหวัดสตูลส่วนใหญ่ เป็นกลุ่มโรคไม่ติดต่อ ซึ่งปัญหาความเจ็บป่วยจากโรคไร้เชื้อเรื้อรังเหล่านี้ เกิดจากพฤติกรรมเสี่ยงที่สามารถป้องกันได้ เช่น การบริโภค อาหารที่ไม่ถูกต้อง ขาดการออกกำลังกาย และการจัดการด้านอารมณ์ที่ไม่เหมาะสม จนเกิดภาวะอ้วนลงพุง และโรค ไม่ติดต่ออื่นๆ เช่น โรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน โรคหัวใจและหลอดเลือด ซึ่งล้วนแล้วแต่เป็นโรคที่เกิดจาก วิถีชีวิตทั้งสิ้น
จะเห็นได้ว่า ผู้ป่วยกลุ่มนี้มีจำนวนเพิ่มขึ้นทุกปี โดยเฉพาะในรายที่เกิดภาวะแทรกซ้อน ยังส่งผลให้ต้องพึ่งพาผู้อื่น เป็นภาระแก่สมาชิกในครอบครัว และยังทำให้ครอบครัวต้องเสียค่าใช้จ่ายในการรักษาเป็นจำนวนมากอีกด้วย นอกจากนี้ ผู้ป่วยยังมีโอกาสเสียชีวิตจากหัวใจวายมากถึงร้อยละ 60 – 75 เสียชีวิตจากเส้นเลือดสมองแตกหรืออุดตัน ร้อยละ 20 - 30 เสียชีวิตจากไตวายร้อยละ 5 - 10 ส่วนผู้ที่รอดชีวิตก็มีโอกาสเป็นอัมพฤกษ์หรืออัมพาตได้
จากการปฏิบัติงานในปีที่ผ่านมา ผลการดำเนินงานโดยรวมในการดูแลสุขภาพในกลุ่มผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง ตามตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุขของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลควนโดน ซึ่งมีผลการปฏิบัติงาน ตามตัวชี้วัดร้อยละผู้ป่วยโรคเบาหวานที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ดี มากกว่าร้อยละ 40 ผลงานปี 2560-2561 ร้อยละ14.29และร้อยละ22.86 จากผู้รับบริการทั้งหมด 309 คน และ 329 คน ตัวชี้วัดร้อยละผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงที่สามารถควบคุมระดับความดันโลหิตได้ดีมากกว่าร้อยละ 50 ผลงานปี 2560- 2561 ร้อยละ51.02 และร้อยละ52.38 และตัวชี้วัดอัตราผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่ขึ้นทะเบียนได้รับการประเมินโอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด ผลงานปี 2560 - 2561 ผู้ป่วยทั้งหมด 281 คน ระดับ1 = 240 คน คิดเป็นร้อยละ85.41, ระดับ2 = 34 คน คิดเป็นร้อยละ12.10, ระดับ3 = 7 คน คิดเป็นร้อยละ2.49 และปี 2561 ผู้ป่วยทั้งหมด 338 คน ระดับ1 = 282คน คิดเป็นร้อยละ83.43, ระดับ2 = 44 คน คิดเป็นร้อยละ13.02, ระดับ3 = 11 คน คิดเป็นร้อยละ3.25และระดับ 5 = 1คน คิดเป็นร้อยละ0.30 ฃึ่งเป็นผลงานที่ได้มาจากการดำเนินโครงการ ที่ผ่านมาย้อนหลัง 2 ปี ซึ่งเป็นโครงการต่อเนื่อง
จากข้อมูล จะเห็นได้ว่าอัตราผู้ป่วยมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นทุกปี ตัวชี้วัดการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดผลงาน ยังไม่ผ่านเกณฑ์ เนื่องจากกลุ่มเป้าหมายมีจำนวนมากและเป็นเรื่องที่ท้าทาย ที่จะต้องดำเนินการต่อไป เพื่อให้ผ่านเกณฑ์การประเมิน เรื่องการควบคุมระดับความดันโลหิตในปี 2560 และ2561 ผ่านเกณฑ์การประเมินตัวชี้วัด และต้องดำเนินงานต่อเพื่อคงระดับให้ดียิ่งขึ้นไป และในส่วนของการประเมินโอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด ผลการปฏิบัติงานมีแนวโน้มดีขึ้นในทุกๆปี ผู้ป่วยส่วนใหญ่มีความเสี่ยงอยู่ในระดับ 1 เป็นผลงานที่ต้องดำเนินการต่อและพัฒนาผลงานให้ดียิ่งขึ้นต่อไป
ซึ่งนับว่าเป็นปัญหาด้านสาธารณสุขที่จะต้องดำเนินการแก้ไขโดยเร่งด่วน เพื่อให้ผู้ป่วยกลุ่มดังกล่าว ได้รับบริการตรวจคัดกรองภาวะแทรกซ้อนที่ครอบคลุมตามตัวชี้วัดของกระทรวงสาธารณสุข เพื่อให้สามารถควบคุมปัจจัยเสี่ยงต่อสุขภาพ ลดการเกิดภาวะแทรกซ้อน โดยครอบครัว ชุมชน และสังคม มีส่วนร่วมในการดูแลสุขภาพ ทางโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลควนโดน จึงได้จัดทำ โครงการพัฒนาระบบบริการสุขภาพ โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อน รพ.สต.ควนโดน ปี 2562 ขึ้น
ด้วยโครงการนี้ เป็นโครงการที่ดำเนินการต่อเนื่องในเขต อบต. เข้าปีที่ 6 แล้ว และทุกๆกิจกรรมเป็นการติดตามประเมินผลจากการปฏิบัติตัว และการดูแลตนเองของผู้ป่วยในแต่ละด้าน ไม่ว่าจะเป็นการตรวจสุขภาพ ตรวจทางห้องปฏิบัติการ ตรวจตา ตรวจไต ตรวจเท้า และการคัดกรองความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด เป็นต้น ครอบคลุมตามเกณฑ์มาตรฐาน และตัวชี้วัดของกระทรวงสาธารณสุขในการดูแลสุขภาพของผู้ป่วยโรคเรื้อรัง เป็นการดำเนินงานเพื่อการประเมิน ติดตามผล และส่งต่อ ตามมาตรฐานที่ตกลงกันในแต่ละพื้นที่ (CPG NCD CUP ควนโดน) จึงควรให้มีการดำเนินโครงการนี้ต่อไป
- 1 เพื่อให้กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรังและผู้ดูแลมีความรู้ความเข้าใจ พร้อมทั้งตระหนักถึงความสำคัญของการควบคุมและป้องกันการเกิดภาวะแทรกซ้อนจากโรคที่เหมาะสม
- 2 เพื่อให้กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรังได้รับการตรวจคัดกรองภาวะแทรกซ้อนทางตา ไต เท้า หัวใจ และหลอดเลือด และCVD RISK ในกลุ่มผู้ป่วยที่มีภาวะเสี่ยง ได้รับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างเข้มข้น/ได้รับยาในการตรวจรักษาอย่างครอบคลุม
- 3 เพื่อให้ผู้ป่วยสามารถควบคุมระดับน้ำตาล/ระดับความดันโลหิตได้ดีตามเป้าหมายในแต่ละระยะของโรคในผู้ป่วยที่มีภาวะแทรกซ้อนและ/หรือมีปัญหาการควบคุมได้ไม่ดีตามเป้าหมายอย่างต่อเนื่อง สุ่มเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนได้รับการเยี่ยมบ้านและส่งต่อที่ถูกต้องเหมาะสม
- 1. คัดกรองภาวะแทรกซ้อนแก่ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง ทางตา ไต เท้า หัวใจและหลอดเลือด พร้อมทั้งประเมินโอกาสเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือด (CVD Risk assessment) แก่ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง จำนวน 150 คน
- 2. จัดกิจกรรมปรับเปลี่ยนพฤติกรรม 4 ฐาน ได้แก่ ฐานโรคและอาการ ฐานยาและสมุนไพร ฐาน อาหารและโภชนาการ และฐานบุหรี่และออกกำลังกาย จำนวน 150 คน
- 3. จัดเวทีแลกเปลี่ยน เรียนรู้ในกลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง ที่ไม่สามารถควบคุมโรคได้ และได้รับการติดตามเยี่ยมบ้านทุกราย
วิธีดำเนินการ (ออกแบบให้ละเอียด)
ขั้นเตรียมการ
1. ขออนุมัติโครงการ จัดทำแผนงาน ดำเนินงานตามแผน
2. ประสานงานกับพื้นที่รับผิดชอบ เพื่อกำหนดกลุ่มเป้าหมายในการเข้าร่วมโครงการ
3. ประชุมชี้แจงวัตถุประสงค์และแนวทางการดำเนินงานตามโครงการแก่เจ้าหน้าที่ ผู้รับผิดชอบและผู้ที่เกี่ยวข้อง
4. จัดเตรียมเอกสารที่จะใช้ในการดำเนินโครงการฯ แก่กลุ่มเป้าหมาย
5. ประสานงาน/ติดต่อวิทยากร
ขั้นดำเนินการ
1. คัดกรองภาวะแทรกซ้อนแก่ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง ทางตา ไต เท้า หัวใจและหลอดเลือด พร้อมทั้งประเมินโอกาสเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือด (CVD Risk assessment) แก่ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง จำนวน 150 คน
2. จัดกิจกรรมปรับเปลี่ยนพฤติกรรม 4 ฐาน ได้แก่ ฐานโรคและอาการ ฐานยาและสมุนไพร ฐาน อาหารและโภชนาการ และฐานบุหรี่และออกกำลังกาย จำนวน 150 คน
3. จัดเวทีแลกเปลี่ยน เรียนรู้ในกลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง ที่ไม่สามารถควบคุมโรคได้ และได้รับการติดตามเยี่ยมบ้าน
1 กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรังหรือผู้ดูแล มีความรู้ ความเข้าใจ พร้อมทั้งตระหนักถึงความสำคัญของการควบคุมและป้องกันการเกิดภาวะแทรกซ้อนจากโรคที่เหมาะสม 2 กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรังได้รับการตรวจคัดกรองภาวะแทรกซ้อนทางตา ไต เท้า หัวใจและหลอดเลือด ในกลุ่มผู้ป่วยที่มีภาวะเสี่ยง ได้รับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมอย่างเข้มข้น/ได้รับยาในการตรวจรักษาอย่างครอบคลุม 3 ผู้ป่วยสามารถควบคุมระดับน้ำตาล/ระดับความดันโลหิตได้ดีตามเป้าหมายในแต่ละระยะของโรค ในผู้ป่วยที่มีภาวะแทรกซ้อนและ/หรือมีปัญหาการควบคุมได้ไม่ดีตามเป้าหมายอย่างต่อเนื่องสุ่มเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนได้รับการเยี่ยมบ้านและส่งต่อที่ถูกต้องเหมาะสม