คัดกรองกลุ่มเสี่ยงเบาหวานและความดันโลหิตสูง ศูนย์บริการสาธารณสุขสนามกีฬาจิระนคร
คัดกรองกลุ่มเสี่ยงเบาหวานและความดันโลหิตสูง ศูนย์บริการสาธารณสุขสนามกีฬาจิระนคร
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | คัดกรองกลุ่มเสี่ยงเบาหวานและความดันโลหิตสูง ศูนย์บริการสาธารณสุขสนามกีฬาจิระนคร | |
| รหัสโครงการ | 63-L7258-1-08 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | ศูนย์บริการสาธารณสุขสนามกีฬาจิระนคร | |
| วันที่อนุมัติ | 27 กันยายน 2562 | |
| ปี | 2563 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 ตุลาคม 2562 - 30 มีนาคม 2563 | |
| งบประมาณ | 45,965.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | ศูนย์บริการสาธารณสุขสนามจิระนคร | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลหาดใหญ่ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา |
โรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูงเป็นโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDร: Non-communicable diseases) เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญ และเป็น "ภัยเงียบ" เพราะเป็นโรคที่มปราอาการที่กำลังพวีดวามรุนแรง และมี แนวโน้มการเป็นโรค์สูงขึ้น ปัจจัยที่สำคัญที่ก่อให้เกิดปัญหาส่วนใหญ่ มาจากประชชน มีพฤติกรรมการบริโภค ไม่เหมาะสม เช่นการรับประทานอาหารที่มีไขมัสูง กรรับปรทานผักผลม้ไม่เพียพอ การดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอร์การสูบบุหรี ขาดการออกกำลังกายลอดจนสภพปัญหาดันจิตใจ อารมณ์ และความเครียดเรื้อรัง เป็นดัน ไม่ได้รับการตรวจวินิฉัย หรือ รับการักษที่ถูกต้องอาจทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนต่อการเจ็บป่วยด้วยโรคเรื้อรัง ถ้าไม่ได้อวัยวะสำคัญหลายระบบของร่างกาย เช่น สมอง หัวใจ ไต เป็นต้น ภาวะแทรกซ้อนของโรคเบาหวาน และโรคความดันโลหิตสูง จะส่งผลให้เกิดความพิการถาวรต่างๆตามมาได้หลอดเลือดและอวัยวะต่างๆ หากไม่มีการควบคุมระดับความดันโลหิต หรือปล่อยให้มีระดับน้ำตาลในกระแสเลือดสูงติดต่อกันเป็นเวลานาน จะทำลายอวัยวะต่างๆ เช่นส่งผลกระทบต่อ เส้นเลือดที่ตา ทำให้เกิดอาการตามัว หรือตาบอด ส่งผลต่อเส้นเลือดที่ ไต ทำให้เกิดการทำงานของไตผิดปกติ ไตวาย ส่งผลต่อเส้นเลือดที่หัวใจ ทำให้เส้นเลือดหัวใจตีบตัน ส่งผลต่อระบบประสาท ทำให้เกิดภาวะปลายประสาทอักเสบ ปลายมือปลายเท้ารู้สึกชา เกิดแผลที่เท้าได้ง่ย เมื่อผู้ปวยมีแผลก็จะไม่รู้ตัว และไม่ดูแล ประกอบกับน้ำตาลในเลือดสูง จึงเป็นอาหารอย่างดีให้กับเชื้อโรค ส่งผลให้แผลเน่า ดังนั้นการส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับโรคเบาหวาน และโรคความดันโลหิตสูง ควบคู่ไปกับการเสริมสร้างให้ประชาชนมีพฤติกรรมที่เหมาะสม จะช่วยลดความเสี่ยงของตนองได้ ซึ่งจะเป็นกลไกพื้นฐานสำคัญของการป้องกันและควบคุมโรค โดยเฉพาะกลุ่มที่มีความเสี่ยง การสร้างเสริมความรู้ ความเข้าใจเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอที่จะทำให้ประชาชนเกิดความตระหนักในการเปลี่ยนแปลงสุขภาพได้ การตรวจสุขภาพเพื่อคัดกรองเบื้องต้น โดยเฉพาะในประชาชนที่มีอายุ ๓๕ ปีขึ้นไป จึงถือเป็นวิธีการที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งในการเฝ้าระวัง ป้องกันโรค และลดโอกาสการเกิดภาวะแทรกซ้อนต่างๆที่อาจเกิดตามมาประชาชนมีพฤตึกรรมที่เหมาะสม จะช่วยลดความเสี่ยงของตนเองได้ ซึ่งจะเป็นกลไกพื้นฐานสำคัญของการป้องกันและควบคุมโรค โดยฉพาะกลุ่มที่มีความเสี่ยง การสร้างเสริมความรู้ ความเข้าใจเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอที่จะทำให้ประชาชนเกิดความตระหนักในการเปลี่ยนแปลงสุขภาพได้ การตรวจสุขภาพเพื่อคัดกรองเบื้องต้น โดยเฉพาะในประชาชนที่มีอายุ ๓๕ ปีขึ้นไป จึงถือเป็นวิธีการที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งในการฝาระวัง ป้องกันโรค และลดโอกาสการเกิดภาวะแทรกซ้อนต่างๆที่อาจเกิดตามมาศูนย์บริการสาธารณสุขสนามกีฬาจิระนครได้ดำเนินงานชิงรุก ออกพื้นที่ในชุมชนที่รับผิดชอบจำนวน ๔ ชุมชน ตรวจ คัดกรองให้ความรู้แก่ประชาชนอายุด ปีขึ้นไป เพื่อให้เห็นควาสำคัญของการคัดกรองโรเบาหวาน และโรคความดันโลหิตสูง ซึ่งจากการเก็บรวบรวมข้อมูล ๕ ปีย้อนหลัง (๒๕๖57-2561 พบว่ผู้ปวยเบาหวาน และความดันโลหิตสูงเพิ่มจำนวน ๓๔๕/822, ๓๐๙/๘๖0, ๔0๗/๑0๐๘, ๔19/๑๐8๒ และ ๔๖๘/12๒๔ คน ตามลำดับ ซึ่งการดำเนินงานที่ผ่านมา ยังไม่สามารถข้าถึงการคัดกรองของประชาชได้ดีทที่ควรซึ่งมีสาเหตุและข้อจำกัดในเขตเมืองเช่นประชาชนไม่ให้ความสำคัญกับการคัดกรอง ปัญหาเศรษฐกิจ ปัญหาสังคมต่งๆ ดังนั้นศูนยับริการสาธารณสุขสามชัย จึงเล็งเห็นความสำคัญของการมีสุขภาพอนามัยที่ประชาชน จึงได้จัดทำโครงการตรวจคัดกรองกลุ่มเสี่ยงเบาหวาน และความดันโลหิตสูงเพื่อเป็นการให้ความรู้แก่ประชาชนในพื้นที่สาม
- ๑ เพื่อให้ประชาชนอายุ ๓๕ ปีขึ้นไปได้รับการคัดกรองเบาหวานและความดันโลหิตสูงอย่างน้อยร้อยละ ๙๐ ของกลุ่มเป้าหมาย
- ๒ เพื่อให้ประชาชนมีความรู้ที่ถูกต้องในการดูแลสุขภาพตนเองและคนในครอบครัวเพื่อป้องกันโรคไม่ ติดต่อเรื้อรัง และเกิดการพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพอย่างเหมาะสม
- ๓ เพื่อให้ประชาชนกลุ่มสี่ยงมีพฤติกรรมสุขภาพที่เหมาะสมและมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพตามหลัก ๓อ. ๒ส
- ๔ เพื่อค้นหาผู้ป่วยรายใหม่ และส่งต่ออย่างเป็นระบบ
- ประชุมเตรียมความพร้อมวางแผนการดำเนินงาน
- คัดกรองกลุ่มเสียงเบาหวานและความดันโลหิตสูง
- จัดอบรมให้ความรู้การดูแลตนเองตามหลัก 3 อ. 2 ส.
- ประชาสัมพันธ์
๑. สำรวจประชากรกลุ่มเป้าหมาย เพื่อเขียนโครงการขอสนับสนุนงบประมาณจากกองทุนหลักประกันสุขภาพเทศบาลนครหาดใหญ่
๒. ประชุมคณะทำงานเพื่อเตรียมความพร้อมในการดำเนินงาน
๓. ประชาสัมพันธ์โครงการอย่างต่อเนื่องให้ประชาชนในพื้นที่รับทราบ
๔. ดำเนินการคัดกรองตามแผนงาน เพื่อประเมินความเสี่ยง ได้แก่ ชั่งน้ำหนัก วัดความดันโลหิตสูง หาค่า BMI
เจาะปลายนิ้วเพื่อดูระดับน้ำตาลในเลือด (DTX) เพื่อประเมิ่นความเสี่ยง
๕. อบรมให้ความรู้ เรื่องการดูแลตนเอง เพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมป้องกันการเกิดโรคเบาหวาน และโรคความดันโลหิตสูง จำนวน ๑๘ชุมชน โดยแบ่งเป็น ๔ กลุ่ม
๖. ส่งต่อในรายที่ผลการตรวจผิดปกติ
๗. ติดตามผลการรักษาภายหลังการส่งต่อ
๘. บันทึกการคัดกรองในโปรแกรม JHCS
๙. สรุปและประเมินโครงการเมื่อสิ้นโครงการ
- ประชากรอายุ ๓๕ ปีขึ้นไป ได้รับการตวจคัดกรองโรคเบาหวานและความตันโลหิตสูง อย่างน้อยร้อยละ ๘๐ของกลุ่มเป้าหมาย
- ประชาชนมีความรู้ที่ถูกต้องในการดูแลสุขภาพตนเองและคนในครอบครัว เพื่อป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังและเกิดการพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพอย่างเหมาะสม
- ประพาชนกลุ่มสียมีพกรมสพที่หาะส แลมีกรปรับปลี่ยนพติกรมสุนคพตามหลัก ๓อ ๒ส.
- ผู้ป่วยรายใหได้รับการส่งต่ออย่างเป็นระบบทุกราย