กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการส่งเสริมและพัฒนาพฤติกรรมป้องกันโรคฟันผุในคลินิกเด็กดีและเด็กนักเรียน ปีงบประมาณ 2563 จังหวัดสงขลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลกระดังงา อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.กระดังงา ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการส่งเสริมและพัฒนาพฤติกรรมป้องกันโรคฟันผุในคลินิกเด็กดีและเด็กนักเรียน ปีงบประมาณ 2563

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการส่งเสริมและพัฒนาพฤติกรรมป้องกันโรคฟันผุในคลินิกเด็กดีและเด็กนักเรียน ปีงบประมาณ 2563 " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลกระดังงา อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา รหัสโครงการ 63-L5234-1-002 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 ธันวาคม 2562 - 30 กันยายน 2563 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 35,770.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.กระดังงา เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

เด็กเป็นรากฐานที่สำคัญของการพัฒนาประเทศ โดยเฉพาะในช่วงชีวิตเด็กอายุ 1-3 ปี เป็นช่วงวัยที่สำคัญที่สุดของการเจริญเติบโตและพัฒนาการในทุกๆด้านของบุคคล การอบรมเลี้ยงดูและส่งเสริมพัฒนการเด็กในช่วงวัยนี้อย่างถูกต้องเหมาะสมย่อมนำไปสู่คุณภาพชีวิตที่ดีของผู้ใหญ่ในอนาคต   สำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย ได้ดำเนินการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากระดับประเทศ ทุก 5 ปี และสำรวจล่าสุด ในปี 2560 เป็นครั้งที่ 8 โดยสุ่มจังหวัดในเขตสุขภาพ 12 เขต เขตละ 2 จังหวัด รวม 24 จังหวัดและพื้นที่กรุงเทพมหานคร การสำรวจในครั้งนี้ได้ใช้แนวทาง ตามองค์การอนามัยโลกแนะนำ กลุ่มอายุสำคัญที่เป็นตัวแทนความเปลี่ยนแปลงของสภาวะช่องปาก แต่ละช่วงวัยประกอบด้วย เด็กก่อนวัยเรียนอายุ 3 ปี และ 5 ปี กลุ่มเด็กวัยเรียนและวัยรุ่นอายุ 12 ปี   พบว่าสถานการณ์ในเด็กอายุ 3 ปี ปราศจากโรคฟันผุ ร้อยละ 47.1 ใกล้เคียงกับการสำรวจครั้งที่ผ่านมา ส่วนในเด็กอายุ 5 ปี มีแนวโน้มการปราศจากโรคฟันผุเพิ่มขึ้นคือร้อยละ 24.4 นอกจากนี้ยังพบว่าเด็กก่อนวัยเรียน ทั้ง 2 กลุ่มอายุประมาณร้อยละ 40.0 มีคราบจุลินทรีย์อยู่ในระดับเสี่ยงต่อการเกิดโรคฟันผุ พบฟันผุระยะเริ่มต้นในเด็กอายุ 3 ปี และ 5 ปี ร้อยละ 31.1 และร้อยละ 31.3 ตามลำดับ ซึ่งเด็กกลุ่มนี้จำเป็น ต้องได้รับการส่งเสริมป้องกันเพื่อไม่ให้เกิดฟันผุเป็นรู นอกจากนี้ยังพบว่าเด็กอายุ 5 ปี ร้อยละ 18.6 มีฟันกรามถาวรซี่ที่หนึ่งขึ้นในช่องปากแล้ว การให้ความสำคัญกับการดูแลสุขภาพช่องปากตั้งแต่ช่วง ปฐมวัยจึงมีความสำคัญ และลดโอกาสเกิดฟันผุได้ โดยสิ่งสำคัญที่ต้องเน้นเพ่ิมเติมคือ พฤติกรรม ทันตสุขภาพที่พึงประสงค์ได้แก่ การแปรงฟันอย่างมีคุณภาพ และพฤติกรรมการบริโภคนม แม้ว่าเด็กส่วนใหญ่จะแปรงฟันตอนเช้าก่อนมาโรงเรียน แต่พบว่าผู้ปกครองของเด็กอายุ 3 ปี ร้อยละ 44.1 ปล่อยให้เด็กแปรงฟันด้วยตนเอง และเมื่อเด็กโตขึ้นพบว่าในกลุ่มอายุ 5 ปี เด็กถูกปล่อยให้แปรงฟันเอง ถึงร้อยละ 80.4 มีเพียงร้อยละ 14.4 ที่ผู้ปกครองยังคงแปรงให้ พฤติกรรมการดื่มนมเด็กอายุ 3 ปี และ 5 ปี ด่ื่มนมหวานและนมเปรี้ยวเมื่ออยู่ที่บ้านถึงร้อยละ 44.5 และ 47.6 ตามลำดับ เด็กอายุ 3 ป รอย 39.5 ใช้ขวดนมเมื่ออยู่ที่บ้านและยังมีเด็กอายุ 5 ปี อีกร้อยละ 11.9 ที่ยังคงดูดนมจากขวด ซึ่งเป็นพฤติกรรมที่เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดฟัน     โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกระดังงา ได้จัดให้มีคลินิกเด็กดี เพื่อบริการเด็กอายุ 0-5 ปี ในการรับวัคซีนครบตามเกณฑ์และรวมถึงการให้บริการความรู้การส่งเสริมป้องกันด้านทันตสุขภาพ แก่ เด็ก นักเรียน ผู้ปกครอง และประชาชนทั่วไปโดยในปีงบประมาณ 2562 คลินิกเด็กดีได้ตรวจสุขภาพช่องปากเด็กอายุ 0-5 ปีที่เริ่มมีฟัน พบว่ามีฟันผุ เฉลี่ย 3.5 ซี่/คน และจากการที่ รพ.สต.กระดังงา ได้ให้บริการตรวจสุขภาพช่องปากเด็กก่อนประถมศึกษาและชั้นประถมศึกษาปี1-6 ในเขตพื้นที่รับผิดชอบพบว่า เด็กนักเรียนก่อนประถม มีฟันผุ เฉลี่ย 4.2 ซี่/คน และนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 - 6 ฟันผุ เฉลี่ย 2.4 ซี่/คน ซึ่งเมื่อกับรายงานผลการสำรวจ สภาวะสุขภาพช่องปากแห่งชาติ ครั้งที่ 8 ประเทศไทย พ.ศ.2560 พบว่าค่าเฉลี่ยฟันผุสูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน     จากหลักการและเหตุผลดังกล่าวทางโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกระดังงา จึงได้ตระหนักถึงปัญหาฟันผุในเด็กเล็กวัยก่อนเรียนและวัยอนุบาลเป็นปัญหาเร่งด่วนที่ควรได้รับการป้องกันแก้ไขก่อนจึงได้จัดทำโครงการส่งเสริมและพัฒนาพฤติกรรมป้องกันโรคฟันผุในคลินิกเด็กดีและเด็กนักเรียน ปีงบประมาณ 2563

วัตถุประสงค์โครงการ

1. 1.เพื่อให้เจ้าหน้าที่/ครูอนามัย ครูประจำชั้นและผู้ปกครองในคลินิกเด็กดีมีความรู้เรื่องฟันและสุขภาพช่องปาก 2.เพื่อให้เด็กอายุ 0-3 ปี ที่รับบริการฉีดวัคซีนในคลินิกเด็กดี ได้รับบริการเคลือบฟูลออไรด์เพื่อป้องกันฟันผุ 3.เพื่อให้ผู้ปกครองเด็กอายุ 0-5 ปี ที่รับบริการฉีดวัคซีน ได้รับความรู้ทันตสุขภาพ 4.เพื่อให้นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ได้รับความรู้ทันตสุขภาพการป้องกันโรคฟันผุและได้รับชุดปฏิบัติแปรงฟันป้องกันฟันผุ

กิจกรรม/การดำเนินงาน

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

เด็กอายุ 0-5 ปี และเด็กนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีสุขภาพอนามัยช่องปากที่ดีขึึ้นและเด็กนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีพฤติกรรมการป้องกันฟันผุที่ถูกต้อง อัตราการเกิดโรคฟันผุลดลง

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น