กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ด้วยความเจริญทางด้านเทคโนโลยีความทันสมัยทำให้เด็กในยุคนี้เป็นเด็กที่ติดกับการบริโภคนิยมทั้งทางด้านวัตถุ สิ่งของ อาหารเด็กส่วนมากมักบริโภคอาหารที่ไม่มีประโยชน์เช่น ขนมขบเคี้ยว ทอฟฟี่ ช็อคโกแลต ขนมหวานต่างๆ การที่เด็กทานอาหารเหล่านี้เข้าไปจะทำให้เด็กมีปัญหาเรื่องฟันผุ ซึ่งปัญหานี้มักเกิดในเด็กปฐมวัยเป็นส่วนมาก การที่จะปลูกฝังให้เด็กรักการแปรงฟันนั้นจึงเป็นสิ่งจำเป็น สิ่งที่จะช่วยให้ปัญหาฟันผุลดน้อยลง การที่เด็กจะปฏิบัติได้อย่างสม่ำเสมอนั้นต้องมีแรงจูงใจหรือการกระทำร่วมกันเป็นกลุ่ม ดังนั้นผู้จัดทำโครงการจึงคิดว่าจะมีการจัดทำโครงการ “ยิ้มสดใสเด็กเล็กฟันแข็งแรง”ขึ้นในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กศรีวิชัย โดยเริ่มจากกลุ่มเด็กก่อนวัยเรียน การทำให้เด็กรักการแปรงฟัน ได้ทำกิจกรรมร่วมกับเพื่อนๆจะเป็นการส่งเสริมให้เด็กรู้จักดูแลสุขภาพช่องปากของตัวเอง จากการสำรวจสภาวะช่องปากของเด็กก่อนวัยเรียนในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กศรีวิชัย จำนวน 69 คน พบว่ามีปัญหาฟันน้ำนมผุ เฉลี่ยคนละ 3 ซี่ ซึ่งสาเหตุของการเกิดฟันผุเนื่องจากเด็กชอบรับประทานอาหารรสหวานอยู่เสมอรวมทั้งผู้ปกครองและผู้ดูแลเด็กขาดการเอาใจใส่ดูแลช่องปากและฟันของเด็กจึงทำให้เกิดปัญหาฟันน้ำนมผุตามมา จากปัญหาดังกล่าวส่งผลให้เด็กก่อนวัยเรียนภายในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กศรีวิชัยในช่วงวัย 2-5 ปี มีสุขภาพช่องปากที่ควรส่งเสริมให้ทันตสุขภาพเข้ามาดูแลนอกจากจะมีผลเสียโดยตรงต่อสุขภาพของเด็กในขณะนั้นแล้ว ยังมีผลเสียต่อฟันแท้ของเด็กในอนาคตด้วย กล่าวคือ ฟันน้ำนมที่เสีย ถูกถอน หรือหลุดไปก่อนที่ฟันแท้จะขึ้นแทนที่ จะทำให้ฟันที่อยู่ติดกันรวน เก ล้ม เอียง เข้าหาช่องว่าง ทำให้ฟันแท้ที่จะขึ้นแทนตำแหน่งนั้นไม่สามารถขึ้นได้อย่างปกติ อาจจะขึ้นมาในลักษณะบิด ซ้อนกันหรือมีขนาดใหญ่ ไม่เหมาะสมกับใบหน้าของเด็ก ซึ่งจะเป็นปมด้อยทำให้เด็กไม่กล้าในการแสดงออก

1. เพื่อลดการเกิดโรคฟันผุของเด็กอายุ 2-5 ปี
2. เพื่อให้เด็กได้แปรงฟันหลังอาหารกลางวัน
3. เพื่อให้เด็กได้ใช้ยาสีฟันผสมฟลูออไรด์

1. กิจกรรมการแปรงฟัน
2. กิจกรรมการแปรงฟัน

ขั้นเตรียมการ 1. ดำเนินการประสานงานกับผู้ที่เกี่ยวข้องทุกภาคส่วน 2. ประชุมให้ความรู้ครูผู้ดูแลเด็ก ผู้ปกครอง เด็กนักเรียน และกรรมการสถานศึกษา โดยวิทยากรเรื่องสุขภาพช่องปาก 3. จัดเตรียมความพร้อมของวัสดุอุปกรณ์ต่างๆในการดำเนินโครงการ ขั้นดำเนินการ 1. กิจกรรมการให้ความรู้ครูผู้ดูแลเด็ก ผู้ปกครอง นักเรียน เจ้าหน้าที่และผู้ที่เกี่ยวข้องเกี่ยวกับการดูแลสุขภาพในช่องปากของนักเรียน โดยวิทยากรเรื่องสุขภาพช่องปาก   1.1 ประชุมครูผู้ดูแลเด็ก พ่อแม่ผู้ปกครอง คณะกรรมการบริหารศูนย์ฯ เจ้าหน้าที่และผู้ที่เกี่ยวข้อง เพื่อวางแผนการดำเนินโครงการ   1.2 จัดเตรียมวัสดุอุปกรณ์ในการให้ความรู้แก่กลุ่มเป้าหมาย เช่น โมเดลฟันผุ โมเดลฟันสวย แปรงสีฟัน แก้วน้ำ ยาสีฟัน ภาพเด็กฟันผุเนื่องจากดูแลสุขภาพช่องปากไม่ถูกวิธี เป็นต้น   1.3 จัดกิจกรรมให้ความรู้แก่กลุ่มเป้าหมายในเรื่องการดูแลสุขภาพช่องปากของนักเรียนโดยวิทยากร 1 คน
    2. กิจกรรมการแปรงฟัน   2.1 วิทยากรนำอุปกรณ์ในการแปรงฟันขึ้นมาแนะนำชื่ออุปกรณ์ประกอบด้วย แปรงสีฟัน 1 ด้าม ยาสีฟันผสม ฟลูออไรด์ 1 หลอด โมเดลฟันปลอม 1 ชุด แก้วน้ำ 1 ใบ น้ำสะอาด 1 แก้ว   2.2 วิทยากรนำยาสีฟันขึ้นมาโดยให้นักเรียนสังเกตว่ายาสีฟันที่ใช้ต้องผสมฟลูออไรด์ด้วย ยาสีฟันควรเลือกที่มีความเข้มข้นของฟลูออไรด์เหมาะสมกับช่วงวัยของผู้ใช้ สังเกตได้บนบรรจุภัณฑ์ของยาสี   2. กิจกรรมการแปรงฟัน (ต่อ) ฟันแต่ละยี่ห้อ โดยช่วงอายุต่ำกว่า 3 ปี ควรใช้ยาสีฟันในปริมาณเพียงเล็กน้อย โดยใช้ส่วนของหัวแปรงสีฟันป้ายยาสีฟันบางๆ ทั้งนี้ ไม่ควรให้เด็กเลียหรือกินยาสีฟันเล่นเด็ดขาด เด็กอายุ 2 -5 ปี ใช้ยาสีฟันที่มีปริมาณฟลูออไรด์ 1,350 ส่วนในล้านส่วนได้ แต่ควรใช้ในปริมาณเท่าเมล็ดถั่วเขียวเท่านั้น หากเด็กไม่มีฟันผุ ก็สามารถใช้ในปริมาณที่น้อยกว่าได้ จากนั้นวิทยากรบีบยาสีฟันใส่แปรงสีฟันขนาดเมล็ดถั่วเขียวโดยแปรงที่ใช้เป็นแปรงขนนุ่มไม่แข็งจนเกินไปขนาดพอดีกับช่องปากเด็กเล็ก นำแปรงจุ่มน้ำในแก้ว แล้วนำแปรงถูโมเดลฟันตามขั้นตอนการแปรงฟันที่ถูกวิธีคือ โดยเริ่มแปรงตามขั้นตอนดังนี้      ทำความสะอาดด้านนอกของฟันบนจากนั้นต่อด้วยฟันล่าง      ทำความสะอาดด้านในของฟันบนจากนั้นต่อด้วยฟันล่าง      ทำความสะอาดบริเวณที่ใช้บดเขี้ยวอาหาร      เพื่อให้มีลมหายใจที่สดชื่น อย่าลืมทำความสะอาดลิ้นด้วย 4. กิจกรรมตรวจสุขภาพช่องปาก   ครูประจำชั้นประเมินสุขภาพช่องปากหลังแปรงฟันของนักเรียนแต่ละคน โดยประเมินสัปดาห์ละ 1 ครั้ง ลงในแบบบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษร นักเรียนคนใดมีฟันผุต้องติดต่อผู้ปกครองให้พาบุตรหลานไปดูแลรักษาฟันที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลใกล้เคียงกับที่นักเรียนอาศัย ขั้นประเมินผล    ติดตามการดำเนินโครงการ    สรุปโครงการ

1. เด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กศรีวิชัยมีสุขภาพช่องปากที่ดีขึ้น
2. เด็กดูแลสุขภาพช่องปากได้ถูกวิธี
   3.  สามารถนำปัญหาสุขภาพช่องปากที่พบไปแก้ไขปัญหาร่วมกับเจ้าหน้าที่ รพ.สต.