กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

รายละเอียดโครงการ

ชื่อโครงการ/กิจกรรม	ควบคุมป้องกันโรคที่เกิดจากยุงลายเป็นพาหะ ในคราวประชุมคณะกรรมการบริหารกองทุนฯ ครั้งที่ 2/64 เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน 2563
รหัสโครงการ	64-L7258-03
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ	ฝ่ายป้องกันและควบคุมโรค สำนักการสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อม
วันที่อนุมัติ	17 พฤศจิกายน 2563
ปี	2564
ระยะเวลาดำเนินโครงการ	1 ธันวาคม 2563 - 15 กันยายน 2564
งบประมาณ	712,450.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ	นางจุลจิรา ธีรชิตกุล
พื้นที่ดำเนินการ	ตำบลหาดใหญ่ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

แผนงานขยะ , แผนงานเผชิญภัยพิบัติและโรคระบาด

ยุงลายเป็นสัตว์พาหะนำโรคที่สำคัญ เพราะสามารถทำให้เกิดโรคในมนุษย์ได้ถึง ๓ โรค คือ ไข้เลือดออก  โรคชิคุนกุนยา และโรคติดเชื้อไวรัสซิกา ดังนั้นการกำจัดยุงลาย จึงเป็นมาตรการควบคุมและป้องกันโรคที่สำคัญ         สถานการณ์ไข้เลือดออกในเขตเทศบาลนครหาดใหญ่ข้อมูลย้อนหลัง ๕ ปี พบว่า สถานการณ์ไข้เลือดออกในเขตเทศบาลนครหาดใหญ่ ตั้งแต่ปีพ.ศ.2558-ตุลาคม ปีพ.ศ.2563 ปี พ.ศ.    จำนวนผู้ป่วย    ผู้เสียชีวิต 2558            292          - 2559            553          2 2560            343          1 2561            219          - 2562            265            - 1 ม.ค.– 27 ต.ค.63 50          -

        จากผลการดำเนินงานที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกดีขึ้นเป็นลำดับ เทศบาลนครหาดใหญ่จึงได้รับการคัดเลือกเข้ารับรางวัล การบริหารจัดการโรคไข้เลือดออกดีเด่น จากกรมควบคุมโรค เมื่อวันที่ ๒๒ มิถุนายน ๒๕๖๑ และในปี พ.ศ.๒๕๖๓ สถานการณ์ของโรคลดต่ำลงมากกว่าทุกปีที่ผ่านมา         ปัญหาพื้นฐาน และเป็นสาเหตุสำคัญในการเกิดปัญหาการระบาดของโรคที่เกิดจากยุงลายเป็นพาหะ    เกิดจากสภาวะสิ่งแวดล้อมที่อยู่อาศัย ซึ่งเป็นปัจจัยหนึ่งที่ต้องควบคุม รวมทั้งปัญหาการกำจัดขยะมูลฝอย      แหล่งเพาะพันธุ์โรค การเฝ้าระวัง สำรวจ กำจัดลูกน้ำอย่างต่อเนื่อง ต้องมีการบูรณาการ การทำงานเชิงรุก      จากทุกภาคส่วนในชุมชนหน่วยงานอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องในการปฏิบัติงานร่วมกัน
ในส่วนของสถานการณ์โรคชิคุนกุนยา ซึ่งทิ้งช่วงการระบาดมานานเกือบ ๑๐ ปี พบการระบาดครั้งล่าสุด  ในเขตเทศบาลนครหาดใหญ่ เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๕๒ หลังจากนั้นไม่พบรายงานผู้ป่วยโรคชิคุนกุนยา จนกระทั่งปลายเดือนกรกฎาคม ๒๕๖๑ พบผู้ป่วยชิคุนกุนยารายแรกจึงได้มีการเฝ้าระวังสถานการณ์ และวางแผนการปฏิบัติงานป้องกัน  และควบคุมโรค และได้พบการระบาดของโรคในปี พ.ศ. ๒๕๖๑ ซึ่งมีรายงานผู้ป่วยโรคชิคุนกุนยา จากศูนย์ระบาดวิทยาโรงพยาบาลหาดใหญ่ทั้งสิ้น ๑,๑๖๖ ราย ปี พ.ศ. ๒๕๖๓ ตั้งแต่เดือนมกราคม ๒๕๖๓ ถึง ๒๐ ตุลาคม ๒๕๖๓ จำนวนทั้งสิ้น ๖ ราย ส่วนสถานการณ์ของโรคไวรัสซิกาไม่พบรายงานผู้ป่วยในเขตเทศบาลนครหาดใหญ่ แม้ว่าโรคชิคุนกุนยา และโรคติดเชื้อไวรัสซิกา เป็นโรคที่นำโดยยุงลายเป็นพาหะ ไม่รุนแรงถึงขั้นทำให้ผู้ป่วยเสียชีวิต เหมือนไข้เลือดออก  แต่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพทำให้ผู้ป่วยมีความทุกข์ทรมานไม่สามารถประกอบกิจวัตรประจำวันได้ตามปกติ โดยเฉพาะโรคชิคุนกุนยา มีระยะฟักตัวสั้น และระบาดอย่างรวดเร็ว ผู้ป่วยที่หายจากอาการไข้ บางคนจะมีอาการปวดในข้อ    และกระดูกเรื้อรังได้นานเป็นปี ดังนั้นการดูแลให้ประชาชน ปลอดภัยจาก ๓ โรค ที่มียุงลายเป็นพาหะดังกล่าวข้างต้น เป็นภารกิจสำคัญ  ที่ต้องดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง และมีประสิทธิภาพ และมีความสำคัญที่ต้องดำเนินงานอย่างเคร่งครัดภายใต้มาตรการ  ในการกำจัดยุงลาย ทั้งการกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ การกำจัดยุงลายตัวเต็มวัย การประชาสัมพันธ์ให้ความรู้      เพื่อให้ประชาชนปลอดภัย ปลอดโรคจากยุงลายเป็นพาหะ ทั้งนี้งบประมาณในการจัดซื้อเคมีภัณฑ์ในการกำจัดยุง ใช้กรณีงบประจำที่ตั้งไว้ไม่เพียงพอในการดำเนินงาน

1. เพื่อเสริมสร้างความรู้ และแนวทางปฏิบัติ ที่ถูกต้องให้กับประชาชนเพื่อใช้ในการดูแล ป้องกันโรคได้ถูกต้อง
2. เพื่อให้เกิดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ทั้งด้านประสบการณ์ และวิชาการ
3. เพื่อเสริมสร้างให้ชุมชนมีความเข้มแข็งในการแก้ไข ปัญหาโรคที่เกิดจากยุงลาย
4. เพื่อสร้างจิตสำนึกให้ประชาชนตระหนักถึงปัญหา ร่วมป้องกันและควบคุมแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย
5. เพื่อลดอัตราการเกิดโรคที่เกิดจากยุงลายเป็นพาหะ โดยชุมชนมีส่วนร่วมในการกำจัด หรือควบคุมแหล่ง เพาะพันธุ์ยุงลาย ทั้งทางกายภาพ ทางชีวภาพ และ ทางเคมีภาพ
6. เพื่อบูรณาการงานจากทุกภาคส่วน สร้างเครือข่าย ร่วมกันในการปรับปรุงสิ่งแวดล้อม กำจัดและลด แหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำยุงลาย

1. ขออนุมัติจัดซื้อวัสดุวิทยาศาสตร์หรือการแพทย์ (น้ำยาพ่นยุงและแว็คโทแบค)
2. กิจกรรมเดินรณรงค์ควบคุมและป้องกันโรคไข้เลือดออกในชุมชน
3. กิจกรรมสื่อสารและประชาสัมพันธ์
4. งบประมาณในการจัดซื้อวัสดุอุปกรณ์ในการจัดทำสเปรย์หอมกันยุง

ระยะเตรียมการ 1. วิเคราะห์สถานการณ์ และแนวโน้มการเกิดโรค

1. วิเคราะห์ข้อมูล ปัญหาที่พบในชุมชนจากการทำงานเชิงรุก

2. นำข้อมูลเข้าร่วมปรึกษาหารือกับผู้เกี่ยวข้องและผู้เชี่ยวชาญ ในการดำเนินงานโรคติดต่อนำโดยแมลง

3. สรุปผลและหามาตรการดำเนินงาน

4. จัดทำโครงการเพื่อเสนอขออนุมัติ

ระยะดำเนินการ

๑. จัดทำแผนการดำเนินงาน กิจกรรมตามโครงการที่ได้รับการพิจารณาอนุมัติ

1. ดำเนินกิจกรรมตามโครงการฯ

2. จัดกิจกรรมอบรมความรู้เรื่องยุงลาย โรคที่เกิดจากยุงลาย และการควบคุมป้องกันโรค

3. จัดกิจกรรมเดินรณรงค์ควบคุมและป้องกันโรคไข้เลือดออก ในชุมชนทั้ง ๔ เขต จำนวน ๘ ครั้ง เขตละ (2 ครั้ง)

4. จัดกิจกรรมสำรวจแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำยุงลายที่บ้าน ประชาชนในเขตพื้นที่เสี่ยงต่อการเกิดโรค สุ่มสำรวจเดือนละ ๑ ครั้ง จำนวน ๓ ครั้งและมอบป้ายบ้านนี้ปลอดลูกน้ำยุงลาย

5. จัดทำแผน ติดตาม การดำเนินงานหลังการจัดกิจกรรม เพื่อประเมินผลและกระตุ้นการดำเนินงานให้เกิดความต่อเนื่องและยั่งยืน

1. อัตราการเกิดโรคที่มียุงลายเป็นพาหะลดลงเปรียบเทียบก่อนและหลังดำเนินโครงการ

2. เกิดกระบวนการเรียนรู้ของชุมชน มีการพึ่งตนเองเกิดเป็นชุมชนจัดการสุขภาพ

3. ประชาชนเกิดความตระหนัก และสร้างความร่วมมือในชุมชนตลอดจนมีความรู้ และพฤติกรรมในการเฝ้าระวังและป้องกันโรคที่มียุงลายเป็นพาหะ

4. เกิดนวัตกรรมของชุมชนในการเฝ้าระวังและป้องกันโรค

5. เกิดเครือข่ายป้องกันโรคที่มียุงลายเป็นพาหะ

6. สร้างความรับผิดชอบและตระหนักในการควบคุมป้องกันโรคที่มียุงลายเป็นพาหะในโรงเรียน

7. เกิดชุมชนต้นแบบในการป้องกันโรคที่มียุงลายเป็นพาหะ และขยายผลไปสู่ชุมชนอื่นต่อไป