โครงการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกด้วยปูนแดงตะไคร้หอมสมุนไพรกำจัดลูกน้ำยุงลาย หมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน
โครงการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกด้วยปูนแดงตะไคร้หอมสมุนไพรกำจัดลูกน้ำยุงลาย หมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกด้วยปูนแดงตะไคร้หอมสมุนไพรกำจัดลูกน้ำยุงลาย หมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน | |
| รหัสโครงการ | 64-L5300-2-15 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุข หมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน ตำบลคลองขุด | |
| วันที่อนุมัติ | 7 มกราคม 2564 | |
| ปี | 2564 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 มกราคม 2564 - 30 กันยายน 2564 | |
| งบประมาณ | 12,350.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางดรุณี สุวรรณจุณี | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลคลองขุด อำเภอเมืองสตูล จังหวัดสตูล |
- ร้อยละประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากภาวะไข้เลือดออกระบาด ขนาด 45.00
โรคไข้เลือดออก นับเป็นปัญหาสาธารณสุขสำคัญปัญหาหนึ่งของหมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน ตำบลคลองขุด จากรายงานสถานการณ์โรคไข้เลือดออก ปี พ.ศ.2563 (ตั้งแต่ 1 มกราคม 2563-1 ธันวาคม 2563) มีผู้ป่วยสงสัยป่วยด้วยโรคไข้เลือดออกในพื้นที่ตำบลคลองขุด จำนวน 10 ราย และจากพื้นที่แสดงผู้ป่วยสงสัยโรคไข้เลือดออก พบว่า 4 สัปดาห์ล่าสุด คือ เดือนพฤศจิกายน 2563 ตำบลคลองขุดเป็นพื้นที่สีแดงที่พบผู้ป่วยโรคไข้เลือดออก(ข้อมูลจากงานควบคุมโรค สำนักงานสาธารณสุขอำเภอเมืองสตูล)
การเจ็บป่วยด้วยโรคไข้เลือดออก ทำให้เป็นภาระของครอบครัว มีผลต่อการเรียน การทำงาน และค่าใช้จ่ายในการให้บริการรักษาพยาบาล และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ของครอบครัวผู้ป่วย ตลอดจนอาจมีผลให้ผู้ป่วยเสียชีวิตก่อนเวลาอันควร แม้ว่าทางการแพทย์และสาธารณสุขจะมีองค์ความรู้เกี่ยวกับโรคไข้เลือดออกในทุกๆ ด้าน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องเกี่ยวกับการวินิจฉัย และการรักษาโรค รวมไปถึงเทคโนโลยีและวิธีการป้องกันและควบคุมโรค แต่ก็ยังไม่สามารถควบคุมโรคไข้เลือดออกให้หมดไปได้ และยังคงเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง จึงต้องมีการป้องกันโรคไข้เลือดออก
วิธีการป้องกันโรคไข้เลือดออกนั้นมีวิธีการหลากหลายวิธี แต่วิธีที่คนทั่วไปนิยมใช้ที่สุด คือการใช้สารเคมีในการฆ่าลูกน้ำ เนื่องจากสามารถขอรับการสนับสนุนสารเคมีจากหน่วยงานราชการ ให้ผลรวดเร็วทันใจ แต่การใช้สารเคมีในการกำจัดลูกน้ำเหล่านี้อาจเกิดอันตรายต่อผู้บริโภค และเมื่อใช้ในปริมาณมากเกินไปอาจทำให้ผู้บริโภคเกิดอาการแพ้ได้ และน้ำที่ใช้อาจมีกลิ่น ซึ่งลำพังการรณรงค์ให้ประชาชนกำจัดลูกน้ำยุงลายพาหะของโรค ตามอาคารบ้านเรือน เพียงอย่างเดียวคงไม่พอ การป้องกันตนเองอย่างถูกวิธี โดยไม่ให้ถูกยุงลายกัด ควบคู่ไปกับการรณรงค์ที่ทำให้เกิดผลสัมฤทธิ์ยิ่งกว่า โดยเฉพาะการนำพืชสมุนไพรมาประยุกต์ใช้ในการทำสมุนไพรกำจัดลูกน้ำยังส่งผลดีต่อผู้บริโภคและเป็นภูมิปัญญาดั้งเดิม ข้อดีคือสามารถกำจัดลูกน้ำได้ และที่สำคัญทำมาจากสมุนไพรธรรมชาติ ไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ
เพื่อเป็นการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกในพื้นที่หมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุขหมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน จึงจัดทำโครงการป้องกันและควบคุมโรคไข้เลือดออกด้วยสมุนไพรปูนแดงตะไคร้หอมกำจัดลูกน้ำยุงลาย โดยการสร้างความเข้าใจ ตระหนักให้ความสำคัญ เพื่อให้เกิดความร่วมมือในชุมชนอย่างจริงจัง นำไปสู่การป้องกันโรคได้
- เพื่อแก้ปัญหาประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากภาวะไข้เลือดออกระบาด
- อบรมให้ความรู้และหาแนวทางในการควบคุมโรคไข้เลือดออก
- กิจกรรมทำลายแหล่งเพาะพันธ์ลูกน้ำยุงลายทุกสัปดาห์และรณรงค์การใช้สมุนไพรกำจัดลูกน้ำยุงลายในชุมชน
- แต่งตั้งคณะกรรมการดำเนินงานตามโครงการและหน้าที่รับผิดชอบ
- ประชุมชี้แจง อสม.หมู่ที่ 1 บ้านเขาจีน เรื่องการดำเนินโครงการ
- จัดอบรมให้ความรู้และหาแนวทางในการควบคุมโรคไข้เลือดออก และการทำสมุนไพรกำจัดลูกน้ำมาใช้ในชุมชน เพื่อให้สามารถเป็นแหล่งเรียนรู้ของชุมชนได้
- ประชุม อสม.เพื่อวางแผนการดำเนินการประชาสัมพันธ์และรณรงค์การป้องกันโรคไข้เลือดออกและการใช้สมุนไพรกำจัดลูกน้ำในชุมชน ๆ ละ 1 ครั้ง จำนวน 4 ชุมชน คือ ชุมชนโคกพะยอมเหนือ ชุมชนท่าแม่เงาะ ชุมชนร่วมใจสามัคคี ชุมชนร่วมพัฒนา
- กิจกรรมทำลายแหล่งเพาะพันธ์ลูกน้ำยุงลายทุกสัปดาห์และรณรงค์การใช้สมุนไพรกำจัดลูกน้ำยุงลายในชุมชน
- ประชุมสรุปผลการดำเนินงานตามโครงการ
ผลผลิต
ในโรงเรียนสามารถลดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย โดยไม่พบภาชนะที่มีลูกน้ำยุงลาย (CI=O) ในชุมชนสามารถลดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลายในทุกครัวเรือน ให้มีจำนวนบ้านที่พบลูกน้ำยุงลายไม่เกินร้อยละ ๑๐ (ค่า HI ไม่เกิน ๑๐)
ผลลัพธ์ ๑. อัตราการเกิดโรคที่เกิดจากยุงลายเป็นพาหะลดลง ๒.ประชาชนทุกกลุ่มอายุ ตระหนักและเห็นความสำคัญของการควบคุม ป้องกันโรคไข้เลือดออก ด้านการควบคุมพาหะด้านสิ่งแวดล้อม และการป้องกันโรค