โครงการพัฒนาระบบบริการฝากครรภ์และส่งเสริมสุขภาพเด็กเชิงรุกสู่ชุมชน
โครงการพัฒนาระบบบริการฝากครรภ์และส่งเสริมสุขภาพเด็กเชิงรุกสู่ชุมชน
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการพัฒนาระบบบริการฝากครรภ์และส่งเสริมสุขภาพเด็กเชิงรุกสู่ชุมชน | |
| รหัสโครงการ | 66-L8287-1-7 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | คลินิกเวชปฏิบัติครอบครัวและชุมชนศูนย์ 1-2 | |
| วันที่อนุมัติ | 21 กุมภาพันธ์ 2566 | |
| ปี | 2566 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 เมษายน 2566 - 30 กันยายน 2566 | |
| งบประมาณ | 10,450.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางรัชนี แก้วมาก | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลเทพา อำเภอเทพา จังหวัดสงขลา |
ในอดีตสังคมไทยที่เคยเป็นครอบครัวขยายก็กลายเปลี่ยนเป็นครอบครัวเดี่ยวมากขึ้นการทำงานนอกบ้านของผู้หญิงมีมากขึ้น การดูแลตนเองในขณะตั้งครรภ์ การเลี้ยงดูลูกในวัยต่างๆตั้งแต่วัยทารก วัยเด็ก วัยเรียนและวัยรุ่น บิดามารดามีเวลาในการเลี้ยงดูลูกน้อยลง สถาบันครอบครัวอ่อนแอจนอาจเกิดผลกระทบต่อการเจริญเติบโตของทารกในครรภ์ ทารกแรกเกิดน้ำหนักน้อยส่งผลต่อการพัฒนาการทางร่างกายและสติปัญญาของเด็กในระยะยาว ปัจจุบันพบว่าจังหวัดสงขลามีอัตรามารดา และทารกเสียชีวิตเพิ่มสูงขึ้นจากโรคแทรกซ้อนที่ป้องกันได้ ( HT DM Thyroid Heart และ PPH)จากการเก็บข้อมูลอนามัยแม่และเด็กจังหวัดสงขลา 3ปีย้อนหลังพบปี63 เสียชีวิต4 ราย ปี64 เสียชีวิต 3 รายปี65 เสียชีวิต 1ราย ส่วนคลินิกเวชปฎิบัติครอบครัวและชุมชนศูนย์1-2 อำเภอเทพา ปี63 ปี64 และปี65ไม่พบแม่เสียชีวิตแต่พบภาวะเสี่ยงดังนี้ ปีงบประมาณ 2563- 2565 พบอัตราภาวะโลหิตจางในหญิงตั้งครรภ์ครั้งที่ 1 ร้อยละ 18.19,ร้อยละ 6.47 และร้อยละ 1.85 ตามลำดับ พบอัตราภาวะโลหิตจางในหญิงตั้งครรภ์ครั้งที่ 2 หลังจากกินยาบำรุงเสริมธาตุเหล็ก 36.66,ร้อยละ27.27 และร้อยละ 2.44 ตามลำดับ ทารกน้ำหนักต่ำกว่า ๒๕๐๐ กรัม ร้อยละ12.5,ร้อยละ 8.22 และร้อยละ 9.23 ตามลำดับ มีการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ อย่างเดียว 6 เดือน ร้อยละ 74.11 ร้อยละ 55.10และร้อยละ40.56 ตามลำดับ และในปีงบประมาณ 2560-2562 เด็ก 0-5 ปี มีพัฒนาการสมวัย ร้อยละ 99.30 ร้อยละ 97.20และ98.63 ตามลำดับ
ดังนั้นการพัฒนาคนให้มีคุณภาพจึงจำเป็นต้องเริ่มตั้งแต่ก่อนตั้งครรภ์ ระยะตั้งครรภ์จนกระทั่งมารดาคลอด และดูแลตามวัยจนอายุ 5 ปีให้มีความปลอดภัยทั้งชีวิตมารดาและทารก ตามมาตรฐานงานอนามัยแม่และเด็ก คลินิกเวชปฏิบัติครอบครัวและชุมชนศูนย์1-2 จึงจัดทำโครงการเพื่อแก้ไขปัญหาสุขภาพกลุ่มแม่และเด็ก ในพื้นที่เขตรับผิดชอบโดยการสร้างความร่วมมือกับครอบครัว ผู้ดูแลหญิงตั้งครรภ์และเด็กพร้อมทั้งสร้างการมีส่วนร่วมของชุมชนในการดูแลสุขภาพอนามัยแม่และเด็ก เพื่อให้มีภาวะสุขภาพที่ดี
- ข้อที่ 1.การพัฒนารูปแบบการจัดบริการโรงเรียนพ่อแม่ในคลินิกANC และ WBC
- ข้อที่ 2. เสริมพลังหญิงตั้งครรภ์ สามี พ่อแม่ หรือผู้ดูแลเด็ก ในการเลี้ยงเด็กอายุ 0-5 ปี ให้มีคุณภาพ
- สนทนากลุ่ม (Focus group) กับ พ่อแม่ หรือผู้ดูแลเด็กอายุ 0-5 ปี เป็นการสนทนาแลกเปลี่ยนเรื่องการดูแลเด็ก
- ถอดบทเรียนกลุ่มพ่อแม่ หรือผู้ดูแลเด็ก และกลุ่มภาคีเครือข่ายอายุ 0-5 ปีร่วมสะท้อนผลการพัฒนาคุณภาพเด็ก และร่วมประเมินผล
- กิจกรรมโรงเรียนพ่อแม่โดยจัดฐานเรียนรู้คุณภาพชีวิตเด็กแบบมีส่วนร่วม และเสริมพลังแบ่งออกเป็น 4 ฐาน
- แลกเปลี่ยนเรียนรู้หญิงตั้งครรภ์ สามี ร่วมกันคิด ร่วมกันแสดงความคิดเห็นเรื่องการดูแลหญิงตั้งครรภ์ และร่วมกันออกแบบกิจกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตมารดาและทารก
- หญิงตั้งครรภ์ ฝากครรภ์ก่อน 12 สัปดาห์ ฝากครรภ์อย่างต่อเนื่อง 5 ครั้งตามเกณฑ์ และหญิงหลังคลอดได้รับการดูแลหลังคลอดทุกราย
- เด็ก 0-5 ปี ได้รับการดูแลตามมาตรฐานงานอนามัยแม่และเด็กอย่างต่อเนื่อง
- เด็ก 0 – 6 ได้รับด้วยนมแม่อย่างเดียว ๖ เดือน
- เด็ก 0 – 5 ปี มีพัฒนาการสมวัยทุกช่วงวัย
- ไม่มีมารดาเสียชีวิตเกิดขึ้นในพื่นที่PCU1-2
- หญิงตั้งครรภ์มีภาวะโลหิตจางไม่เกินร้อยละ 10
- เด็กแรกเกิดน้ำหนักต่ำกว่า 2500 กรัม ไม่เกินร้อยละ 7
- หญิงตั้งครรภ์คลอดก่อนกำหนด (ต่ำกว่า 37 สัปดาห์) ลดลงร้อยละ 10 เทียบปีที่ผ่านมา
- ไม่เกิดภาวะ DFIU ( Death fetus in utero ) หรือไม่เกินร้อยละ 3