กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ผู้สูงอายุ เป็นประชากรกลุ่มที่มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในปัจจุบันเป็นกลุ่มเป้าหมายอีกกลุ่มหนึ่งที่ประสบปัญหาสุขภาพนานัปการซึ่งรวมถึงสุขภาพช่องปากที่มีความสัมพันธ์โดยตรงต่อการทำงานของระบบบดเคี้ยวส่งผลต่อภาวะโภชนาการและสุขภาพร่างกายของผู้สูงอายุโดยรวมปัญหาการเปลี่ยนแปลง หรือความรุนแรงของโรคในช่องปากในประชากรกลุ่มนี้จากการสำรวจของกองทันตสาธารณสุขในประเทศไทย ปี พ.ศ. 2549 -2550 พบว่าปัญหาสุขภาพช่องปากของผู้สูงอายุ คิดเป็นร้อยละ 68.8 ซึ่งนอกจากจะเป็นผลจากพฤติกรรม เช่น การทำความสะอาดช่องปาก หรือจากพฤติกรรมเสี่ยงต่างๆ อาทิเช่นการสูบบุหรี่การเคี้ยวหมากแล้ว ยังเป็นผลกระทบจากโรคทางระบบบางโรค หรือการได้รับยารักษาโรคทางระบบ เป็นระยะเวลายาวนานอีกด้วย จากการสำรวจสภาวะช่องปาก ผู้สูงอายุจังหวัดรนราธิวาส พบว่า ผู้สูงอายุมีปัญหาสุขภาพช่องปากด้วยโรคปริทันต์ปี 2560คิดเป็นร้อยละ56.46ซึ่งการป้องกันและการควบคุมไม่ให้เกิดความผิดปกติ หรือรอยโรคใหม่ในช่องปาก เพื่อคงสภาพการใช้งานให้ได้ในวัยนี้ เป็นสิ่งจำเป็น ที่ต้องให้ความสำคัญ ไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าเรื่องของการให้บริการรักษาและฟื้นฟูสภาพดังนั้นการดูแลสุขภาพช่องปากที่ถูกต้องสม่ำเสมอ ทั้งโดยตัวผู้สูงอายุเอง หรือโดยผู้ดูแล จึงเป็นหัวใจสำคัญในการควบคุม ป้องกัน และส่งเสริมการมีสุขภาพช่องปากที่ดี จากการสำรวจสภาวะช่องปาก ปี2560 ในชมรมผู้สูงอายุโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลปูโยะ พบว่า ผู้สูงอายุมีปัญหาสุขภาพช่องปาก คิดเป็นร้อยละ 54.68ทั้งนี้โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลปูโยะจึงได้ดำเนินโครงการ “ผู้สูงวัยฟันดี มีใช้งาน สุขภาพดีอายุยืน” ซึ่งมีกิจกรรมให้อบรมให้ความรู้ และบริการ ทันตกรรมผู้สูงอายุที่มีปัญหาสุขภาพช่องปาก ทั้งนี้เพื่อให้ผู้สูงอายุทุกท่าน ได้มีความรู้เกี่ยวกับทันตสุขภาพเพิ่มขึ้น การมีฟันที่แข็งแรงสามารถใช้บดเคี้ยวได้ เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีของผู้สูงอายุ และนำไปปรับใช้ในการสนับสนุน ให้เกิดการดูแลสุขภาพช่องปากผู้สูงอายุ ในชีวิตประจำวัน อันจะนำไปสู่การลดความรุนแรงของโรคในช่องปาก ให้ผู้สูงอายุมีสุขภาพช่องปากที่ดี สมวัย สามารถมีฟันใช้งาน โดยปราศจากความเจ็บปวด ตลอดอายุขัย

1. เพื่อให้ผู้สูงอายุมีความรู้เพิ่มขึ้น
2. เพื่อให้ผู้สูงอายุสามารถแปรงฟันได้ถูกต้องและมีฟันที่สามารถใช้งานได้
3. เพื่อให้ผู้สูงอายุสามารถตรวจและประเมินสุขภาพช่องปากตนเองได้

ขั้นเตรียมการ 1. ประชุมชมรมผู้สูงอายุเพื่อหาแนวทางการดำเนินงาน 2. เขียนโครงการเพื่อขออนุมัติ 3. บุคลากรและวัสดุในการดำเนินงาน ขั้นดำเนินการ 1. จัดอบรมให้ทันตสุขศึกษาแก่ผู้สูงอายุ จำนวน 90 คน 2. สาธิตการแปรงฟันที่ถูกวิธี และอายุสาธิตย้อนกลับ 3. ให้ผู้สูงอายุทำแบบทดสอบวัดความรู้ก่อนและหลังให้ทันตสุขศึกษา

ขั้นประเมินผล 1. จากการทำ Pre-test – Post-test ในผู้สูงอายุมีความรู้เพิ่มขึ้น 2. ผู้สูงอายุมีส่วนร่วมในการแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับการดูแลสุขภาพช่องปากของเด็ก 3. จากการสังเกต ผู้สูงอายุสามารถแปรงฟันได้ถูกต้อง 4. สรุปและประเมินผลการดำเนินโครงการ

1. ผู้สูงอายุ สามารถดูแลสุขภาพช่องปากของตนเองและสามารถเผยแพร่ความรู้ได้
2. ผู้สูงอายุมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น