โครงการส่งเสริมสุขภาพด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยตำบลลิปะสะโง
โครงการส่งเสริมสุขภาพด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยตำบลลิปะสะโง
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการส่งเสริมสุขภาพด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยตำบลลิปะสะโง | |
| รหัสโครงการ | 67-L3071-2-1 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | ชมรมแพทย์แผนไทยและสมุนไพรตำบลลิปะสะโง | |
| วันที่อนุมัติ | 28 กุมภาพันธ์ 2567 | |
| ปี | 2567 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 กุมภาพันธ์ 2567 - 30 กันยายน 2567 | |
| งบประมาณ | 26,929.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางสาวนูรีฮาน เจะฮะ | |
| พื้นที่ดำเนินการ | ตำบลลิปะสะโง อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี |
การแพทย์แผนไทยเป็นศาสตร์ทางการแพทย์แขนงหนึ่งที่เป็นลักษณะแนวสุขภาพแบบองค์รวม โดยองค์ความรู้ที่ใช้จะเป็นองค์ความรู้ที่สั่งสมกันมาแต่ในอดีตบวกกับการศึกษาวิจัยเพิ่มเติมในปัจจุบัน หรือที่เราได้ยินว่า การแพทย์แผนไทยประยุกต์ เพื่อมาดูแลสุขภาพ โดยส่วนใหญ่แล้วศาสตร์การแพทย์แผนไทยใช้ในการสร้างเสริมสุขภาพ ป้องกันโรค หรือการฟื้นฟูโดยการรักษาโรคด้วยสมุนไพร การออกกำลังกายด้วยกายบริหารฤๅษีดัดตน การนวด การอบ การประคบด้วยสมุนไพรเพื่อช่วยให้คนในชุมชนมีคุณภาพชีวิตที่ดี ในสภาพแวดล้อมที่ถูกสุขลักษณะ มีความปลอดภัยและเอื้ออาทรกัน จึงควรส่งเสริมให้มีการปลูกพืชสมุนไพรพื้นบ้านเพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อสุขภาพโดยอาศัยการนำเอาองค์ความรู้ด้านการแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน และการแพทย์ทางเลือกรวมถึงการนำเอาธรรมชาติรอบตัวมาใช้เพื่อส่งเสริมสุขภาพ อีกทั้งเป็นส่วนประกอบของสารอาหารและสรรพคุณทางยาในพืช ผัก ต่างๆ เราสามารถรู้ได้จากการศึกษาวิจัยทางเภสัชโภชนาเกี่ยวกับสรรพคุณของพืชผัก และเมื่อนำไปใช้แล้วจะไม่เป็นอันตรายต่อผู้ใช้ด้วยสรรพคุณของพืชผักพื้นบ้านหลายชนิดจะช่วยบำรุงและฟื้นฟูสภาพแวดล้อม ทำให้ในชุมชมมีความเอื้ออาทรต่อกัน เกิดการสร้างสรรค์ มีความมั่นคงแข็งแรงขึ้น ในชุมชนจึงควรนำความเป็นวิทยาศาสตร์ของพืชผักพื้นบ้านมาส่งเสริมสุขภาพโดยรวมของชุมชนด้วย สมุนไพรกับขอบเขตของวิทยาศาสตร์เพื่อส่งเสริมสุขภาพชุมชน เพื่อให้ได้ประโยชน์สูงสุดต่อสุขภาพทางกายและจิตใจของคนในชุมชน จึงควรมีการส่งเสริมการปลูกพืชที่มีคุณค่าทางโภชนาการและสรรพคุณทางยาขึ้น เช่น ในบ้านก็มีการปลูกพืชผักสวนครัวพื้นบ้าน ไม้มงคลเอาไว้ หรือตามสถานที่ต่างๆ ในชุมชนก็ปลูกพืช ผัก ผลไม้ที่ใช้ประกอบอาหารได้ พืชที่รักษาสภาพแวดล้อมหรือพืชเศรษฐกิจที่สร้างรายได้ทั้งทางตรงและทางอ้อมให้กับชุมชน เพื่อให้ได้คุณค่าทางโภชนาการและทางสรรพคุณทางยาแก่สุขภาพร่างกายและจิตใจให้มากที่สุด ในชุมชนจึงควรส่งเสริมให้มีการใช้พืช ผัก และผลไม้ต่างๆ เพื่อประกอบอาหารอย่างถูกวิธี ส่งเสริมสุขภาพทางจิตใจด้วยการส่งเสริมให้มีการสกัดและใช้น้ำมันระเหยจากพืชสมุนไพรต่างๆ
ตำบลลิปะสะโงมีสมุนไพรพื้นบ้านจำนวนพอสมควร แต่ขาดการนำภูมิปัญญาด้านสมุนไพรเหล่านั้นมาใช้ประโยชน์ จึงมีการจัดทำโครงการนวัตกรรมสมุนไพรพื้นบ้านเพื่อให้ประชาชนในพื้นที่ได้เรียนรู้ถึงคุณค่าของสมุนไพรเพิ่มขึ้น และนำมาใช้ในชีวิตประจำวันให้มากขึ้นเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรม และป้องกันโรคด้วยตัวเอง การใช้ภูมิปัญญาด้านสมุนไพรดูแลสุขภาพ เช่น การปลูกสมุนไพรกินเอง ถือเป็นการดูแลสุขภาพที่ยั่งยืน ลดปัญหาสารเคมีทางการเกษตรตกค้างในกระแสเลือดระดับอันตราย ที่อาจส่งผลต่อภาวะแทรกซ้อนต่างๆและโรคมะเร็งอื่นๆ ได้ในอนาคต ดังนั้นทางอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านลิปะสะโงจึงได้จัดโครงการนี้ขึ้น เพื่อส่งเสริมการปลูกสมุนไพร การปรับประยุกต์ใช้สมุนไพรในด้านอาหารพื้นบ้านและแพทย์แผนไทย การฝึกทักษะการปรุง การใช้ตำรับอาหารพื้นบ้านที่เป็นยา อาหารเพื่อการส่งเสริมสุขภาพ รวมไปถึงการพัฒนาสูตรอาหารที่เหมาะสมกับผู้สูงอายุและเพิ่มทางเลือกในการรักษาสุขภาพของประชาชนในการจัดการสุขภาพตนเองได้อย่างเหมาะสมในระดับเบื้องต้นได้
- ร้อยละของประชาชนในชุมชนมีความรู้และเห็นคุณค่าของพืชสมุนไพรพื้นบ้าน
- 2. ร้อยละของประชาชนใช้สมุนไพรไทยในด้านอาหารพื้นบ้านเพื่อการรักษาเบื้องต้น
- กิจกรรมที่ 1 กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้เกี่ยวกับประโยชน์ของสมุนไพรพื้นบ้าน
- กิจกรรมที่ 2 จัดตั้งคลีนิกชมรมการแพทย์แผนไทย และรั้วสมุนไพร
- แลกเปลี่ยนเรียนรู้เกี่ยวกับสมุนไพรพื้นบ้าน
- จัดตั้งคลีนิกชมรมการแพทย์แผนไทยและรั้วสมุนไพรในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลลิปะสะโง
- เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายมีความรู้ความเข้าใจและสามารถนำสมุนไพรไปใช้ได้อย่างถูกต้อง
- เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายและประชาชนสามารถเข้าถึงการดูแลรักษาสุขภาพด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทยเบื้องต้นได้