กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โครงการร้านค้ารักษ์โลก

รายละเอียดโครงการ
รายละเอียดโครงการ
ชื่อโครงการ/กิจกรรม โครงการร้านค้ารักษ์โลก
รหัสโครงการ 2568-L8010-02-04
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ กลุ่มกำแพงรักษ์โลก
วันที่อนุมัติ 27 มีนาคม 2568
ปี 2568
ระยะเวลาดำเนินโครงการ 1 เมษายน 2568 - 31 ธันวาคม 2568
งบประมาณ 59,727.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ นายกัมพล รายา
พื้นที่ดำเนินการ
ประเด็น
แผนอนามัยและสิ่งแวดล้อม
สถานการณ์/หลักการและเหตุผล

ปัจจุบันการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจและการเปลี่ยนแปลงทางด้านสังคมอย่างรวดเร็ว ทำให้วิถีชีวิตของประชาชนเปลี่ยนแปลงไป พฤติกรรมการบริโภคอาหารของประชาชนก็เปลี่ยนแปลงไปจากการปรุงอาหารรับประทานเองที่บ้าน เปลี่ยนเป็นการรับประทานอาหารนอกบ้านมากขึ้นประชาชนบางส่วนไม่ได้เลือกรับประทานอาหารที่ดีต่อสุขภาพเสมอไป ในบางครั้งอาหารที่หาซื้อได้ง่าย สะดวก รวดเร็ว หรือคุ้มค่า มักเป็นทางเลือกที่นิยมมากกว่า จนกลายเป็นนิสัยการบริโภคอาหารจานด่วน (Fast Food) หรืออาหารถุง ซึ่งการจำหน่ายอาหารในปัจจุบันผู้ประกอบการจำหน่ายอาหารนิยมนำถุงพลาสติกหรือภาชนะโฟม (Foam) มาใช้เป็นภาชนะบรรจุอาหาร ทั้งอาหารสด ผักสด อาหารพร้อมปรุง และอาหารปรุงสำเร็จ ด้วยเหตุผลที่ว่าซื้อหาได้ง่าย สะดวก และราคาถูก การใช้ถุงพลาสติกหรือโฟมบรรจุอาหารปรุงสำเร็จมักจะใส่อาหารที่มีความร้อนและไขมัน ซึ่งถุงพลาสติกหรือโฟมที่นำมาบรรจุอาหารเหล่านั้น หากเจอความร้อนและไขมันจะหลอมละลายจนอาจเกิดสาร "สไตรีน" ออกมาปนเปื้อนในอาหาร หากสะสมในปริมาณมากอาจก่อให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพของผู้บริโภคได้ โดยพิษภัยของกล่องโฟมใส่อาหารนั้น มีดังนี้ 1. เสี่ยงมะเร็งมากกว่าคนปกติ 6 เท่า 2.ส่งผลกระทบต่อสมองและระบบประสาท 3.ทำให้เกิดการปนเปื้อนในอาหาร 4.ทำลายอวัยวะภายใน และ 5.สร้างมลภาวะที่ร้ายแรง เราจะเห็นว่าด้วยราคาถูก ผลิตง่าย ต้นทุนต่ำ ถุงพลาสติกหรือโฟมบรรจุอาหารที่ใช้แล้วจึงถูกทิ้งเป็นขยะจำนวนมาก โดยเฉพาะถุงพลาสติกมีสัดส่วนที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ถุงพลาสติกหรือบรรจุภัณฑ์ที่ทำจากโฟมเป็นขยะที่มีความคงทนและสามารถทนต่อแรงอัดได้สูง และใช้เวลานานในการย่อยสลายทำให้เกิดปัญหาขยะมูลฝอยที่ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมของชุมชนทั้งทางตรงและทางอ้อมและก่อให้เกิดภาวะโลกร้อนอีกด้วย จากข้อมูลร้านค้าจำหน่ายอาหารและร้านขายของชำในพื้นที่ตำบลกำแพง พบว่ามีทั้งหมด 93 ร้าน มีร้านค้าจำหน่ายอาหาร จำนวน 57 ร้าน และร้านขายของชำ จำนวน 36 ร้าน ซึ่งจากการสำรวจข้อมูลพบว่าร้านค้าจำหน่ายอาหาร จำนวน 57 ร้าน มีการใช้โฟมในการบรรจุอาหารจำนวน 2 ร้าน คิดเป็นร้อยละ 3.5 และร้านขายของชำ จำนวน 36 ร้าน ก็ยังมีการใช้ถุงพลาสติกใส่ของอยู่เช่นเดียวกัน ซึ่งการใช้ถุงพลาสติกของร้านค้าจำหน่ายอาหารและร้านขายของชำในพื้นที่ตำบลกำแพง คิดเป็นร้อยละ 99 ในส่วนของร้านค้าแผงลอย/รถเร่จำหน่ายอาหารในที่หรือทางสาธารณะ ตลาดนัด พบว่ายังมีการใช้โฟมบรรจุอาหารอยู่ แต่มีจำนวนน้อย และร้านค้าแผงลอย/รถเร่จำหน่ายอาหารดังกล่าวไม่ได้ค้าขายเป็นประจำ ทั้งนี้ถุงพลาสติกและโฟมบรรจุอาหารนั้นใช้ระยะเวลาในการย่อยสลายนาน ทั้งยังส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพของผู้บริโภคอีกด้วย

กลุ่มกำแพงรักษ์โลกได้เล็งเห็นความสำคัญของปัญหาดังกล่าว จึงได้จัดโครงการขึ้นเพื่อรณรงค์สร้างความตระหนักในการลดจำนวนการใช้ถุงพลาสติกหรือภาชนะโฟมบรรจุอาหารที่เป็นมลพิษทั้งต่อผู้บริโถคและสิ่งแวดล้อม สนับสนุน ส่งเสริมให้ร้านค้าลดการใช้ถุงพลาสติกและโฟมบรรจุอาหาร ให้มีการใช้วัสดุจากธรรมชาติ เช่น ใบตอง กระดาษ กล่องไบโอชานอ้อย พลาสติกไบโอ แทนถุงพลาสติกหรือโฟมบรรจุอาหาร เพื่อสุขภาพที่ดีของผู้บริโภคและลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมให้ได้มากที่สุด

วัตถุประสงค์/เป้าหมาย
  1. เพื่อให้ผู้ประกอบการ แกนนำกลุ่มกำแพงรักษ์รักโลก และประชาชนมีความรู้เกี่ยวกับอันตรายจากการใช้ถุงพลาสติกหรือบรรจุภัณฑ์ที่ทำจากโฟมบรรจุอาหาร ลด ละ เลิก การใช้ถุงพลาสติกหรือภาชนะโฟมบรรจุอาหาร ที่ส่งผลต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม
  2. เพื่อลดปริมาณการใช้ถุงพลาสติก และบรรจุภัณฑ์ที่ทำจากโฟม มีปริมาณขยะจากถุงพลาสติกและบรรจุภัณฑ์ที่ทำจากโฟมที่ลดลง และมีร้านค้าเข้าร่วมโครงการฯ อย่างน้อยหมู่บ้านละ 2 ร้านค้า
การดำเนินงาน/กิจกรรม
  1. ถอดบทเรียน และมอบป้ายร้านค้าชุมชนเข้าร่วมโครงการร้านค้ารักษ์โลก
  2. กิจกรรมสร้างกลไกการขับเคลื่อนการทำงาน
  3. ให้ความรู้แก่แกนนำเครือข่ายกลุ่มกำแพงรักษ์โลกประจำหมู่บ้าน และคณะกรรมการกลุ่มกำแพงรักษ์โลก
  4. รณรงค์ประชาสัมพันธ์ และรับสมัครร้านค้าเข้าร่วมโครงการร้านค้ารักษ์โลก
  5. สุ่มติดตามร้านค้าชุมชนร่วมโครงการร้านค้ารักษ์โลก
  6. รายงานผลและนำเสนอโครงการและแลกเปลี่ยนเรียนรู้
วิธีดำเนินการ
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
  1. คณะกรรมการกลุ่มกำแพงรักษ์รักโลกและแกนนำกลุ่มกำแพงรักษ์รักโลก มีความรู้เกี่ยวกับอันตรายจากการใช้ถุงพลาสติกและภาชนะโฟมบรรจุอาหาร ที่ส่งผลต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม
  2. ผู้ประกอบการร้านอาหาร/ร้านขายของชำ และแผงลอย และประชาชนมีจิตสำนึก ลด ละ เลิกการใช้ถุงพลาสติกและภาชนะโฟมบรรจุอาหาร
  3. ปริมาณขยะ ถุงพลาสติกในชุมชนลดลง กลุ่มเป้าหมายมีการคัดแยกขยะในครัวเรือน และให้ความสำคัญต่อสิ่งแวดล้อม
  4. เกิดเครือข่ายแกนนำกลุ่มกำแพงรักษ์รักโลก สามารถให้ความรู้และให้คำแนะนำแก่ผู้ประกอบการร้านค้า/ร้านขายของชำ ประชาชน เกี่ยวกับอันตรายจากการใช้ถุงพลาสติกและภาชนะโฟมบรรจุอาหารได้ และมีร้านค้าที่เข้าร่วมโครงการฯ ชุมชนละ 2 ร้าน นำร่องเกี่ยวกับการลดใช้ถุงพลาสติกและโฟมบรรจุอาหาร