กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

ด้วยโรคติดต่อมีหลายชนิดที่มีสัตว์ประเภทต่าง ๆ เป็นพาหะนำโรค เช่น แมลงวันนำโรคบิด อหิวาตกโรค โรคระบบทางเดินอาหาร แมลงสาบนำโรคที่มีเชื้อราเป็นสาเหตุของโรคทางเดินหายใจและโรคผิวหนัง ยุงลายเป็นพาหะนำโรคไข้เลือดออก โรคชิคุนกุนยาและโรคไวรัสซิกา เป็นต้น สำหรับ หนู เป็นสัตว์พาหะ ที่นำโรคติดต่อจากสัตว์สู่คน ทั้งโรคที่เกิดจากหมัด ไร พยาธิ ไวรัส แบคทีเรีย อันเป็นสาเหตุของโรคต่าง ๆ เช่น ไข้หนูกัด ไข้รากสาดใหญ่ สำหรับโรคฉี่หนูหรือโรคเลปโตสไปโรซิส เป็นอีกโรคหนึ่งที่อันตรายถึงแก่ชีวิต เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย  เลปโตสไปรา(Leptospira) ซึ่งเชื้อโรคนี้จะอยู่ในไตหนูจนตลอดชีวิต และจะแพร่ออกมาทุกครั้งเวลาที่หนูฉี่ จะกระจายอยู่ตามพื้นบริเวณที่ชื้นแฉะและมีน้ำขัง
เทศบาลนครหาดใหญ่ เป็นชุมชนเมืองขนาดใหญ่ มีการอาศัยอยู่ของประชาชนค่อนข้างหนาแน่น ปัญหาสำคัญ ที่ส่งผลกระทบต่อการเพิ่มปริมาณของสัตว์พาหะนำโรคที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพของประชาชนได้ เช่น ขยะมูลฝอยที่เกิดจากบ้านเรือน แหล่งชุมชน มีปริมาณค่อนข้างมาก การจัดสร้างอาคารบ้านเรือนต่าง ๆ เพิ่มมากขึ้นไม่เพียงแต่ในชุมชนที่พบว่ามีหนูค่อนข้างชุกชุม ตลาดก็เป็นอีกสถานที่หนึ่ง ที่พบว่ามีหนู โดยเฉพาะหนูนอร์เวย์หรือที่เรียกว่า หนูท่อ หนูขยะ ซึ่งตลาดเป็นสถานที่จัดจำหน่ายสินค้า ที่มีผู้ประกอบการจำหน่ายอาหาร ผู้ซื้อ ผู้บริโภคสินค้าและบริการมากมาย จากข้อมูลของสำนักงานควบคุมโรคที่ 12 สงขลา เมื่อเดือนสิงหาคม 2559 ได้ดำเนินการสุ่มจับหนูภายในตลาดสด เขตเทศบาลนครหาดใหญ่ ได้แก่ ตลาดกิมหยง ตลาดพลาซ่า1,2,3 และ ตลาดทัวร์รัถการ จากจำนวนตัวอย่างหนู 200 ตัว ทำการตรวจเลือด พบความชุกของโรคฉี่หนู คิดเป็นร้อยละ 25 ซึ่งถือว่ามีอัตราเสี่ยงสูง ในการนำโรคฉี่หนูมาสู่ประชาชนที่ใช้ชีวิตประจำวันในบริเวณที่เสี่ยง ซึ่งหลังจากการสุ่มตัวอย่างดังกล่าว ฝ่ายป้องกันและควบคุมโรค ได้ดำเนินการเฝ้าระวัง ควบคุม และป้องกันการแพร่ระบาดของโรค ฉี่หนูมาอย่างต่อเนื่อง และผลจากการเฝ้าระวังสถานการณ์การเกิดโรค จากศูนย์ระบาดวิทยาโรงพยาบาลหาดใหญ่ ข้อมูลย้อนหลัง 5 ปี ตั้งแต่ พ.ศ.2563 - พ.ศ.2567 พบว่าปีพ.ศ.2563 มีผู้ป่วยจำนวน 7 ราย ปีพ.ศ.2564 มีผู้ป่วยจำนวน 8 ราย ปีพ.ศ.2565 มีผู้ป่วยจำนวน 12 รายปีพ.ศ.2566 มีผู้ป่วยจำนวน 10 ราย และปีพ.ศ.2567 (ตั้งแต่วันที่ 1 ม.ค. - 31 ก.ค. 67) มีผู้ป่วยจำนวน 5 ราย จากรายงานผลการเฝ้าระวังสถานการณ์ของโรค แม้จะพบว่ามีผู้ป่วยแต่ละปีจำนวนน้อยและไม่มีการระบาดของโรคในวงกว้าง แต่พบผู้ป่วยทุกปี รวมถึงหนูเป็นสัตว์ฟันแทะที่สร้างความเดือดร้อนรำคาญ ก่อให้เกิดภาพลักษณ์ที่ไม่ดีต่อชุมชนในการบริโภคสินค้าในตลาด ดังนั้น ฝ่ายป้องกันและควบคุมโรค จึงจัดทำโครงการ “เฝ้าระวัง ควบคุมและป้องกันการแพร่ระบาดของโรคฉี่หนู” ขึ้น เพื่อให้ประชาชนผู้บริโภคสินค้าในตลาด มีความมั่นใจในความปลอดภัยจากโรคที่เกิดจากหนูเป็นพาหะ เสริมสร้างภาพลักษณ์ของตลาดสดในเขตเทศบาลซึ่งดำเนินการโดยใช้วิธีการณรงค์ให้ความรู้ในการปรับปรุงสภาพแวดล้อม การสุขาภิบาลสิ่งแวดล้อมที่ดี เน้นการรักษาความสะอาดแก่ชุมชน ผู้ประกอบการ ร้านค้าในตลาด เพื่อลดปัจจัยพื้นฐานที่หนูต้องการ รวมถึงการควบคุมลดจำนวนหนู(Rodent reduction) ที่ต้องมีความต่อเนื่องและดำเนินการรณรงค์อย่างพร้อมเพรียง ในห้วงเวลาเดียวกัน จึงจะช่วยลดปริมาณหนูและลดการแพร่พันธุ์ของหนูลงได้