กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการเฝ้าระวังและดูแลสตรีไทยให้ปลอดภัยจากโรคมะเร็งปากมดลูกและโรคมะเร็งเต้านม จังหวัดสตูล" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน รพสต.นาทอน ตำบลนาทอน อำเภอทุ่งหว้า จังหวัดสตูล

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.นาทอน ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการเฝ้าระวังและดูแลสตรีไทยให้ปลอดภัยจากโรคมะเร็งปากมดลูกและโรคมะเร็งเต้านม

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการเฝ้าระวังและดูแลสตรีไทยให้ปลอดภัยจากโรคมะเร็งปากมดลูกและโรคมะเร็งเต้านม " ดำเนินการในพื้นที่ รพสต.นาทอน ตำบลนาทอน อำเภอทุ่งหว้า จังหวัดสตูล รหัสโครงการ 60-L5294-1-01 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 มกราคม 2560 - 31 พฤษภาคม 2560 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 32,225.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.นาทอน เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

จากสถานการณ์โรคมะเร็งปกล่าวได้ว่าากมดลุก พบว่าเป็นอันดับที่2ของมะเร็งที่พบในสตรีทั่วโลกรองจากมะเร็งเต้านม แต่ละปีมีสตรีทั่วโลกกว่า5แสนคนต่อปี เป็นโรคนี้และร้อยละ 80เกิดขึ้นในประเทศที่กำลังพัฒนาแต่สำหรับประเทศไทย พบว่าโดยส่วนใหญ่มักจะเกิดในผู้หญิงวัยกลางคนอายุระหว่าง 35-55 ปี ในแต่ละปีมีการตรวจพบมะเร็งปากมดลูกรายใหม่กว่า 6000รายและมีผู้เสียชีวิตจากโรคนี้ 2600 รายต่อปี กล่าวได้ว่าทุกๆวันจะมีสตรีไทยเสียชีวิตด้วยโรคมะเร็งปากมดลูกถึง 7คน นับเป็นปัญหาสำคัญของสาธารณสุขไทย จากการศึกษาวิจัยพบว่าโรคมะเร็งปากมดลูกเกิดจากการติดเชื้อไวรัสเอชพีวี สายพันธุ์ที่16 และ18 การติดเชื้อร้อยละ 85 เกิดจากการมีเพศสัมพันธ์ร้อยะ 15 เกิดจากการสัมผัสแล้วเชื้อเข้าไปในเยื่อบุของอวัยวะเพศ หรือปากมดลูกที่มีรอยถลอกหรือแผลที่ทำให้เชื้อเข้าไปได้นั้น แม้ว่าไม่เคยผ่านการมีเพสสัมพันธ์มาก่อนก็มีโอกาสเสี่ยงที่จะได้รับเชื้อเอชพีวี เชื้อไวรัสชนิดนี้แบ่งออกเป็น2กลุ่ม คือ กลุ่มความเสี่ยงต่ำ ทำให้เกิดโรคหูดหงอนไก่ที่อวัยวะเพศและรอยโรคขั้นต่ำ ส่วนกลุ่มความเสี่ยงสูงเป็นสาเหตุของการเปลี่ยนแปลงเนื้อเยื้อปากมดลูกจนกลายเป็นรอยโรคขั้นสูงและมะเร็งในที่สุด ดดยกระบวนการเกิดมะเร็งปากมดลูกใช้เวลาเฉลี่ย 5-15 ปี พบว่าสตรีที่สตรีที่ติดเชื้อไวรัส กลุ่มความเสี่ยงสูงมีโอกาสที่เกิดมะเร็งปากมดลูกสูงสุดถึง 400 เท่า เมื่อเทียบกับสตรีที่ไม่พบการติดเชื้อดังกล่าว อย่างไรก็ตาม การติดเชื้อดังกล่าว อาจจะหายเองได้ด้วยระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย ในกรณีที่มีการติดเชื้อยังคงอยู่ หรือฝังแน่นที่ปากมดลูกก็จะมีการพัฒนาไปเป็นมะเร็งปากมดลูกได้ เนื่องจากโรคนี้มีระยะก่อนมะเร็งให้ตรวจพบก่อนได้ ดังนั้น การตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกที่เรียกว่าการทำแป๊บสเมียร์ จะทำให้พบระยะก่อนมะเร็ง และมะเร็งระยะเริ่มแรก ช่วยให้สามารถรักษาและป้องกันไม่ให้เกิดมะเร็งปากมดลูกได้ตามที่สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติได้มีนโยบายส่งเสริมสุขภาพในการคัดกรอง โรคมเร็งปากมดลูกในสตรีกลุ่มอายุ30-60ปี ใน75จังหวัดทั่วประเทศ ในการลดอุบัติการณ์และอัตราตายจากมะเร็งปากมดลูกของสตรีนั้นต้องมีการคัดกรองให้ครอบคลุมประชากรกลุ่มดังกล่าวให้มากที่สุด โดยต้องทำซำ้ทุก 5 ปีโดยมีแผนการป้องกันและควบคุมมะเร็งแห่งชาติตั้งแต่ปี 2541 ซึ่งมีเป้าหมายว่าจะลด อัตราตายของสตรีไทยจากมะเร็งปากมดลูกลง 50 % ภายในระยะเวลา 5ปี ซึ่งจากการดำเนินการคัดกรองมะเร็งปากมดลูกเริ่มตั้งแต่ปี2495โดยวิธี Papanicolaou และได้ดำเนินการต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบันยังไม่ครอบคลุมเป้าหมายยังพบว่าโรคมะเร็งปากมดลูกยังเป็นปัญหาสำคัญและอุบัติการณ์เกิดมะเร็งปากมดลูกยังไม่ได้ลดลงในสตรีไทย ปัจจุบันการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกสามารถทำได้โดยวิธีPapanicolaou คือการค้นหาเนื้อเยื่อผิดปกติที่เปลี่ยนแปลงปากมดลูก ถ้าเซลล์ผิดปกติเหล่สนี้ไม่ได้รับการรักษา อาจเปลี่ยนแปลงไปเป็นมะเร็งปากมดลูกได้ ซึ่งใช้เวลา 5-10 ปีถ้ามีภาวะเสี่ยงก็อาจเกิดอาการเร็วขึ้นการคัดกรองไม่ได้ถูกต้องร้อยเปอร์เซนต์ แต่ก็สามารถที่จะช่วยป้องกันมะเร็งปากมดลูกส่วนใหญ่ได้ ถ้าสามารถค้นหาเซลล์ผิดปกติก่อนที่จะกลายเป็นเซลล์มะเร็งชนิดสแควร์มัส ซึ่งเป็นชนิดที่พบมากที่สุดของมะเร็งปากมดลูก ส่วนเซลล์ผิดปกติที่อยู่ในรูเปิดของปากมดลูก Endocervical จะพบน้อย ประมาณร้อยละ20 และเซลล์ที่ผิดปกตินี้จะกลายเป็นมะเร็งปากมดลูกชนิด Adenocarcinoma ถ้าผลการตรวจคัดกรองพบว่าเซลล์ที่ปากมดลูกมีความผิดปกติ จะมีข้อบ่งชี้ว่า รักษาโดยการจี้ด้วยความเย็นหรือต้องพบแพทย์เพื่อตรวจโดยวิธรอื่นต่อไป เพื่อค้นหาความผิดปกตอื่นเพื่อแนะนำการรักษาที่ดีที่สุดและสามารถลดงบประมาณในการรักษาพยาบาลแก่ผู้ป่วย และเพื่อให้การดำเนินงานการคัดกรองมะเร็งปากมดลูกในสตรีกลุ่มเป้าหมาย 30-60 ปีของ รพสต.นาทอน

วัตถุประสงค์โครงการ

1. เพื่อให้สตรีกลุ่มอายุ 30-60 ปี มีความรู้เรื่องมะเร็งปากมดลูกก่อนกาตรวจคัดกรอง
2. เพื่อให้สตรีกลุ่มอายุ 30-70 ปี มีความรู้เรื่องมะเร็งเต้านมก่อนตรวจเต้านมด้วยตนเอง
3. เพื่อให้สตรีกลุ่มอายุ 30-60 ปี รับการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก
4. เพื่อให้สตรีกลุ่มอายุ 30-70 ปี ตรวจเต้านมด้วยตนเองได้อย่างถูกวิธี
5. ในรายที่ตรวจพบความผิดปกติในระยะก่อนการเป็นมะเร็งได้รับการส่งต่อและรับการรักษาที่ถูกต้องพร้อมได้รับการติดตามเยี่ยมโดยทีมสุขภาพ

กิจกรรม/การดำเนินงาน

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1 สตรีในกลุ่มอายุ 30-60 ปี ได้รับบริการตรวจกรองมะเร็งปากมดลูกสะสม 5 ปี ร้อยละ 80 2 สตรีในกลุ่มอายุ 30-70 ปี ได้รับบริากรตรวจเต้านมด้วยตนเองร้อยอละ 90 3 ในรายทีี่ตรวจพบความผิดปกติได้รับการส่งต่อเพื่อการรักษาที่ถูกต้องพร้อมๆด้รับการติดตามเยี่ยมโดยทีมสุขภาพร้อยละ 100 4 บุคคลในครอบครัวร่วมดูแลและพาสตรีกลุ่มเป้าหมายเข้ารับการตรวจคัดกรองโรคมากขึ้น

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น