กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

สำรวจกำจัดลูกน้ำยุงลาย (ประเมินไขว้ชุมชน) โดยอสม.แกนนำและจนท.ที่เกี่ยวข้อง

กิจกรรมที่ 1 กำจัดแหล่งเพาะพันธุ์เชื้อนำโรคต่างๆที่บ้านและชุมชน (Big Cleaning Day)       1.1 สร้างกระแสความรอบรู้เรื่องไข้เลือดออก วันอาเซียนเดงกีเดย์ ในเขตศูนย์บริการสาธารณสุขสระเกษ
กลุ่มเป้าหมาย 60 คน ในวันที่ 13 มิถุนายน 2568 ณ ลานคนเมือง (คิวรถระโนด) พร้อมกับอสม.และประชาชนทั้ง 55 ชุมชน ในเขตเทศบานครสงขลา เข้าร่วมกิจกรรม โดยนายวันชัย ปริญญาศิริ นายกเทศมนตรีนครสงขลา มอบหมายให้นายวิชากร บัวหอม รองนายกเทศมนตรีนครสงขลา เป็นประธานแทนในครั้งนี้ มีการกล่าวเปิดพิธีและกิจกรรมส่งมอบอุปกรณ์ทำความสะอาดและสิ่งป้องกันจากยุงตัวเต็มวัย เช่น สเปรย์กันยุง เป็นต้น และร่วมกันรณรงค์ประชาสัมพันธ์ไข้เลือดออกรอบเทศบาลนครสงขลา โดยตัวแทนรถจักรยานยนต์ รถซาเล้ง รถประชาสัมพันธ์เทศบาลฯ รถจิตอาสา ต่อจากกิจกรรมรณรงค์สร้างกระแสฯ ผู้เข้าร่วมเดินรณรงค์ประชาสัมพันธ์ สำรวจลูกน้ำ ทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำ และ Big Cleaning ทำความสะอาดปรับปรุงสิ่งแวดล้อมไม่ให้มีแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำในชุมชนของแต่ละพื้นที่       1.2 รณรงค์กำจัดแหล่งเพาะพันธุ์เชื้อนำโรคที่บ้านและชุมชน กลุ่มเป้าหมายชุมชนละ 30 คน      รวมกลุ่มเป้าหมาย 330 คน ดำเนินการพร้อมกันทั้ง 11 ชุมชนและแยกชุมชนตนเอง ในวันที่ 16 สิงหาคม 2568    ทั้ง 11 ชุมชนในเขตศูนย์บริการสาธารณสุขสระเกษ ได้ดำเนินการรณรงค์ประชาสัมพันธ์เพื่อสื่อสารความเสี่ยงโรคไข้เลือดออกให้แก่ประชาชนในพื้นที่ได้รับทราบและป้องกันตัวเอง / BIG CLEANING ทำความสะอาดในชุมชน    เพื่อไม่ให้มีขยะหรือน้ำขัง ที่เป็นแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำยุงลาย / สำรวจและกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำยุงลาย      เพื่อค้นหาลูกน้ำและกำจัดไม่ให้ลูกน้ำกลายเป็นยุงตัวตัวเต็มวัย ซึ่งการสำรวจลูกน้ำยุงลายในทางระบาดวิทยา งานป้องกันควบคุมโรคติดต่อ จะมีเกณฑ์การสำรวจค่าความชุกชุมดัชนีลูกน้ำทั้งที่อยู่อาศัยและภาชนะต่างๆ ตัวย่อ HI , CI ตามลำดับ ค่า HI , CI ที่ได้ในครั้งนี้ คือ 1.03 และ 0.17 ตามลำดับ (ตารางที่ 1) แปลค่าในทางระบาดวิทยา คือ ค่า HI ต่ำ CI ต่ำ = ชุมชนมีปัญหาน้อยโดยรวม
การดำเนินงานในครั้งนี้มีเกณฑ์ตัวชี้วัดค่าดัชนีลูกน้ำยุงลายในบ้าน (House Index : HI) อยู่โดยค่าต้องน้อยกว่าร้อยละ 10 ผล HI ที่ได้ คือ 1.03 ผ่านเกณฑ์ตัวชี้วัดและบรรลุวัตถุประสงค์โครงการ เพื่อให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการจัดการสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อการป้องกันควบคุมโรคไข้เลือดออกในชุมชนและเพื่อป้องกันควบคุมการระบาดของโรคไข้เลือดออกในชุมชน เพราะการสำรวจลูกน้ำยุงลายเป็นการค้นหาสาเหตุของโรคไข้เลือดออกหากพบน้อยแสดงว่าการกระจายของยุงก็น้อยตามด้วย ทำให้เกิดโรคได้น้อยลง
การดำเนินการกิจกรรมนี้ ดำเนินการในช่วง เดือนสิงหาคม 2568 ซึ่งก่อนหน้านี้ เดือนกรกฎาคม 2568 ได้มีการจัดกิจกรรมที่ 3 สำรวจลูกน้ำยุงลาย (ประเมินไขว้) ครั้งที่ 1 โดย อสม.ในพื้นที่ไขว้ประเมินกัน ซึ่งผลที่ได้ จำนวน HI, CI มีค่า 14.5 และ 3.45 ตามลำดับ (ตารางที่ 2) ซึ่งมีค่าที่มากกว่ากิจกรรมนี้ มีความสอดคล้องกันและได้ผลลัพธ์ที่ดี เนื่องจากกิจกรรมประเมินไขว้ ครั้งที่ 1 มีการประเมินก่อนที่ยังไม่ได้สำรวจและทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ลูกน้ำ ทำให้ผล HI, CI มีความเสี่ยงค่อนข้างสูง และเมื่อมีกิจกรรมนี้เข้ามาทำให้ลูกน้ำลดลงอย่างเห็นได้ชัด ตาค่า HI, CI ที่ได้แจ้งไป