กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"“พลังเด็กและเยาวชนตำบลอาซ่อง หยุดบุหรี่ไฟฟ้า สร้างอนาคตที่ปลอดภัย” ประจำปี 2568 จังหวัดยะลา" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน บ้านสะโต ม.5 ตำบลอาซ่อง อำเภอรามัน จังหวัดยะลา

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.อาซ่อง ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
“พลังเด็กและเยาวชนตำบลอาซ่อง หยุดบุหรี่ไฟฟ้า สร้างอนาคตที่ปลอดภัย” ประจำปี 2568

บทคัดย่อ

โครงการ " “พลังเด็กและเยาวชนตำบลอาซ่อง หยุดบุหรี่ไฟฟ้า สร้างอนาคตที่ปลอดภัย” ประจำปี 2568 " ดำเนินการในพื้นที่ บ้านสะโต ม.5 ตำบลอาซ่อง อำเภอรามัน จังหวัดยะลา รหัสโครงการ 68-L4166-2-06 ระยะเวลาการดำเนินงาน 7 พฤษภาคม 2568 - 30 กันยายน 2568 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 40,600.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.อาซ่อง เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

หลักการและเหตุผล (ระบุที่มาของการทำโครงการ)
        ปัจจุบัน การใช้บุหรี่ไฟฟ้าในเด็กและเยาวชนไทยมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นอย่างน่ากังวล จากการสำรวจพบว่า เยาวชนไทยอายุระหว่าง 6-30 ปี มีพฤติกรรมการสูบบุหรี่ไฟฟ้าถึง 18.6% โดยแบ่งเป็นเพศชาย 21.49%, LGBTQ+ 19.73% และเพศหญิง 16.22%  นอกจากนี้ ผลสำรวจในโรงเรียนประถมศึกษาแห่งหนึ่งในภาคกลาง พบว่า เด็กประถมฯ เคยลองสูบบุหรี่ไฟฟ้าถึง 43% และที่น่าตกใจคือ พบนักเรียนหญิงสูบมากกว่าชาย ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ที่ไม่เคยพบมาก่อน
      ปัจจัยที่ส่งผลให้เด็กและเยาวชนหันมาใช้บุหรี่ไฟฟ้าเพิ่มขึ้น ได้แก่ การเลียนแบบพฤติกรรมจากบุคคลใกล้ชิดหรือสื่อสังคมออนไลน์, การออกแบบบรรจุภัณฑ์ที่ดึงดูดใจ, ความเข้าใจผิดว่าบุหรี่ไฟฟ้าไม่เป็นอันตรายหรือไม่ผิดกฎหมาย, และการบังคับใช้กฎหมายที่ไม่เข้มงวด นอกจากนี้ ผลสำรวจในกรุงเทพมหานครพบว่า เยาวชนใช้เงินซื้อบุหรี่ไฟฟ้าเฉลี่ยปีละ 26,944 บาท หรือเดือนละ 2,245 บาท ซึ่งเป็นภาระทางการเงินที่สูง
        จากสถานการณ์พบพื้นที่จังหวัดยะลามีการลักลอบจำหน่ายบุหรี่ไฟฟ้าและอุปกรณ์บุหรี่ที่ผิดกฎหมาย จากการแพร่ระบาดของบุหรี่ไฟฟ้าที่เกิดขึ้นกับเด็กและเยาวชนภายในจังหวัดยะลา บุหรี่ไฟฟ้าเข้าสู่สถานศึกษาและมีแนวโน้มไปสู่นักเรียนที่มีอายุน้อยลงได้ง่ายขึ้น ซึ่งเด็กและเยาวชนยังขาดองค์ความรู้เรื่องโทษของบุหรี่ไฟฟ้า มีความเชื่อและค่านิยมผิดๆเกี่ยวกับบุหรี่ไฟฟ้า ร่วมทั้งยังขาดความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับด้านกฎหมายข้อมูลเหล่านี้สะท้อนถึงความจำเป็นในการดำเนินมาตรการป้องกันและแก้ไขปัญหาการใช้บุหรี่ไฟฟ้าในเด็กและเยาวชนอย่างเร่งด่วน         ปัจจุบันปัญหาการใช้บุหรี่ไฟฟ้าในเด็กและเยาวชนในพื้นที่ตำบลอาซ่อง อำเภอรามัน จังหวัดยะลา กำลังทวีความรุนแรงขึ้น โดยข้อมูลจากกลุ่มเยาวชนสานสันติ ที่ร่วมกันสำรวจกับสมาคมอาสาสร้างสุข ภายใต้การสนับสนุนงบประมาณจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ชี้ให้เห็นว่าเด็กตั้งแต่อายุ 11 ปี เริ่มมีพฤติกรรมลอกเลียนแบบและแอบใช้บุหรี่ไฟฟ้าตามสมาชิกในครอบครัว ขณะที่เด็กอายุ 12 ปีขึ้นไปมีแนวโน้มการใช้บุหรี่ไฟฟ้าเพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน จากข้อมูลการสำรวจในกลุ่มเยาวชนอายุ 10-20 ปี ซึ่งมีจำนวน 560 คน พบว่า 80 คนมีพฤติกรรมอยากรู้อยากลอง และ 36 คนมีการครอบครองบุหรี่ไฟฟ้า         การใช้บุหรี่ไฟฟ้าในเด็กและเยาวชนส่งผลกระทบต่อสุขภาพกายและสุขภาพจิตในระยะยาว สารนิโคตินที่อยู่ในบุหรี่ไฟฟ้าส่งผลต่อพัฒนาการของสมอง ทำให้เกิดภาวะติดสารเสพติดตั้งแต่อายุยังน้อย นอกจากนี้ ยังมีความเชื่อผิด ๆ ว่าบุหรี่ไฟฟ้าไม่เป็นอันตรายหรือปลอดภัยกว่าบุหรี่ธรรมดา อีกทั้งปัญหานี้ยังเกิดขึ้นภายใต้บริบทของครอบครัวที่สมาชิกบางส่วนมีการใช้บุหรี่ไฟฟ้า ส่งผลให้เด็กและเยาวชนซึมซับพฤติกรรมดังกล่าวได้ง่ายขึ้น         เพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว จำเป็นต้องมีมาตรการเชิงรุกในการสร้างความตระหนักรู้ ให้ความรู้เกี่ยวกับอันตรายของบุหรี่ไฟฟ้า และเสริมสร้างทักษะในการปฏิเสธการใช้สารเสพติดให้กับเด็กและเยาวชน รวมถึงการทำงานร่วมกับครอบครัวและชุมชนเพื่อลดปัจจัยเสี่ยง โดยการจัดทำโครงการนี้จะช่วยลดอัตราการใช้บุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มเยาวชน และส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพที่ดีอย่างยั่งยืน

วัตถุประสงค์โครงการ

1. เพื่อสร้างความตระหนักรู้เกี่ยวกับโทษและอันตรายของบุหรี่ไฟฟ้าแก่เด็ก เยาวชน และครอบครัวในพื้นที่ตำบลอาซ่อง
2. เพื่อเสริมสร้างทักษะในการปฏิเสธสิ่งเสพติดและพฤติกรรมเสี่ยงในกลุ่มเด็กและเยาวชน
3. เพื่อส่งเสริมให้เกิดการมีส่วนร่วมของครอบครัว โรงเรียน และชุมชนในการป้องกันและแก้ไขปัญหาการใช้บุหรี่ไฟฟ้าในพื้นที่
4. เพื่อผลักดันให้เกิดมาตรการและแนวทางการป้องกันการใช้บุหรี่ไฟฟ้าอย่างเป็นระบบในระดับตำบล

กิจกรรม/การดำเนินงาน

1. กิจกรรมจัดอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้เรื่องโทษของบุหรี่ไฟฟ้า โดยเชิญผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพ นักจิตวิทยา และอดีตผู้สูบบุหรี่ไฟฟ้าที่เลิกได้มาเป็นวิทยากร ( จัดอบรมให้ความรู้ในชุมชนบ้านสะโต )
2. กิจกรรมจัดอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้เรื่องโทษของบุหรี่ไฟฟ้า โดยจัดกิจกรรม “โรงเรียนปลอดบุหรี่ไฟฟ้า” เพื่อรณรงค์ในสถานศึกษา ( จัดอบรมให้ความรู้ในโรงเรียนบ้านสะโต )
3. กิจกรรมเดินรณรงค์ ลด ละ เลิกบุหรี่ เพื่อป้องกันไม่ให้มีผู้สูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในโรงเรียนและชุมชน เพื่อส่งเสริมการ ลด ละ เลิก บุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มนักเรียนและเยาวชน ในชุมชน
4. กิจกรรมจัดอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้เรื่องโทษของบุหรี่ไฟฟ้า โดยเชิญผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพ นักจิตวิทยา และอดีตผู้สูบบุหรี่ไฟฟ้าที่เลิกได้มาเป็นวิทยากร ( จัดอบรมให้ความรู้ในชุมชนบ้านสะโต )
5. กิจกรรมเดินรณรงค์ ลด ละ เลิกบุหรี่ เพื่อป้องกันไม่ให้มีผู้สูบบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในโรงเรียนและชุมชน เพื่อส่งเสริมการ ลด ละ เลิก บุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มนักเรียนและเยาวชน ในชุมชน
6. กิจกรรมจัดอบรมเชิงปฏิบัติการให้ความรู้เรื่องโทษของบุหรี่ไฟฟ้า โดยจัดกิจกรรม “โรงเรียนปลอดบุหรี่ไฟฟ้า” เพื่อรณรงค์ในสถานศึกษา ( จัดอบรมให้ความรู้ในโรงเรียนบ้านสะโต )

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1. เด็กและเยาวชนมีความรู้เกี่ยวกับโทษของบุหรี่ไฟฟ้าเพิ่มขึ้นไม่น้อยกว่าร้อยละ 80
2. อัตราการทดลองใช้บุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มเยาวชนลดลงไม่น้อยกว่าร้อยละ 30
3. ผู้ปกครองและแกนนำชุมชนมีความเข้าใจและสามารถมีส่วนร่วมในการป้องกันปัญหานี้ได้อย่างเป็นรูปธรรม
4. มีการพัฒนามาตรการป้องกันการใช้บุหรี่ไฟฟ้าในสถานศึกษาและชุมชน

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น