กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

อาหาร โดยความหมายของคนโดยทั่วไป มักหมายถึง สิ่งที่นำมาบริโภคเพื่อความอยู่รอดของชีวิต โดยมีหน้าที่เสริมสร้างร่างกาย ให้มีสุขภาพที่แข็งแรง ฉะนั้นความปลอดภัยของอาหารจากสารปนเปื้อนและสารพิษ จึงเป็นสิ่งที่สำคัญ นำไปสู่การมีสุขภาพที่ดี แต่จุดที่มักถูกมองข้าม คือ การปนเปื้อนจากภาชนะบรรจุอาหารเอง อันตรายที่เกิดจากสารเคมีของภาชนะบรรจุอาหาร มักไม่ได้รับความสนใจ หรือเพิกเฉย เนื่องจากมิได้เกิดในทันทีทันใด แต่หากจะค่อย ๆ สะสม จนเกิดอันตราย เป็นเวลากว่า ๕๐ ปีแล้ว ที่คนไทยนำพลาสติกและโฟม มาใช้แทนใบตอง กระดาษ โลหะหรือแก้ว ในการบรรจุอาหาร อาจเนื่องมาจาก พลาสติกและโฟม สามารถทำให้เกิดรูปทรงตามที่ต้องการได้ง่าย มีน้ำหนักเบาและราคาถูก จึงเป็นที่นิยมสืบต่อเรื่อยมา แต่จะมีผู้บริโภคสักกี่คนที่ตระหนักถึงอันตรายที่แฝงอยู่ในภาชนะบรรจุที่ไม่เหมาะสม โดยเฉพาะกล่องโฟมมักถูกนำมาบรรจุอาหารที่ทอดร้อน ๆ และมีน้ำมันขึ้นจากเตาใหม่ ๆ เช่น ข้าวผัด ข้าวกระเพาไข่ดาว ผัดไทย หอยทอด เป็นต้น ซึ่งมีคุณสมบัติที่สามารถละลายสารบางชนิดออกจากกล่องโฟม และปนเปื้อนสู่อาหารได้
เมื่อโฟมถูกนำไปใช้บรรจุอาหารที่ร้อนจัดจะเกิดปฏิกิริยาที่ทำให้สารอันตรายแตกตัวออกมาจากภาชนะโฟม เช่น สารสไตรีน (styrene) และ เบนซิน (Benzene) ที่มีส่วนในการทำลายไขกระดูก ทำลายตับ และไต มีผลต่อประสาท ส่วนกลางและส่วนปลายที่ทำให้การเคลื่อนไหวและการทรงตัวไม่ดี รวมทั้งอาจเป็นสารก่อมะเร็งซึ่งเป็นสาเหตุทำให้จำนวนเม็ดเลือดลดลงและทำลายระบบภูมิคุ้มกันภายในร่างกายได้ ในเขตพื้นที่ตำบลท่าบอนก็เช่นกัน พ่อค้าแม่ค้าอาหารตามสั่ง อาหารสำเร็จรูป มักนิยมใช้กล่องโฟม เป็นภาชนะบรรจุอาหาร เนื่องจากมีความสะดวก รวดเร็ว โดยซึ่งผู้ประกอบการจำหน่ายอาหารจำนวนมากยังขาดความรู้ ความเข้าใจ เกี่ยวกับอันตรายที่จะส่งผลต่อผู้บริโภค เนื่องจากกล่องโฟมเมื่อสัมผัสกับอาหารร้อนจัดเป็นระยะเวลานาน อาจทำให้ภาชนะเสียรูปและอาจหลอมละลายจนมีสาร “สไตรีน” ซึ่งเป็น สารก่อมะเร็งออกมาปนเปื้อนกับอาหารที่บรรจุอยู่ได้ โดยปริมาณการละลายออกมาของ สไตรีนจะมากหรือน้อยนั้น ขึ้นอยู่กับปัจจัย 3 อย่าง คือ ไขมันในอาหาร ระยะเวลา และอุณหภูมิระหว่างการสัมผัสของอาหารกับภาชนะ ซึ่งอาหารที่มีไขมันสูงจะทำให้มีการละลายออกมาของสไตรีนมากกว่าอาหารที่ไม่มีไขมันเป็นส่วนประกอบเมื่อผู้บริโภคไม่บริโภคอาหารที่ใช้โฟมเป็นภาชนะในการบรรจุอาหารแล้ว ผู้จำหน่ายอาหารก็จำเป็นที่จะต้องหาวัสดุอื่นมาบรรจุอาหารเพื่อจำหน่ายต่อไป ดังนั้น ชมรมส่งเสริมสุขภาพตำบลท่าบอน จึงมีความจำเป็นที่จะจัดการอันตรายจากโฟมที่ใช้บรรจุอาหาร และเชิญชวนองค์กรต่างๆในตำบลท่าบอนให้เป็นหน่วยงานนำร่อง ในการเลิกใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร และรณรงค์ ลด ละ เลิก การใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร ให้ได้ในระดับที่น่าพอใจ และเพื่อให้สอดคล้องกับนโยบายด้านอาหารปลอดภัยของรัฐ และเป็นประโยชน์แก่ประชาชน ในการลดความเสี่ยงจากการบริโภคอาหารที่ไม่ปลอดภัย จึงได้จัดทำโครงการฯ นี้ขึ้น

1. 1.เพื่อให้ผู้ประกอบอาหารและผู้บริโภคมีความรู้เรื่องอันตรายจากการใช้โฟมบรรจุอาหาร
2. 2.เพื่อให้ผู้ประกอบการด้านอาหารและผู้บริโภคลด ละ เลิกการใช้โฟมบรรจุอาหาร
3. 3 เพื่อให้โรงเรียน สถานที่ราชการ เป็นองค์กรต้นแบบ ลด ละ เลิกการใช้โฟมบรรจุอาหาร (NOFoam)

1. อบรมให้ความรู้แก่กลุ่มเป้าหมายเพื่อให้ตระหนักถึงอันตรายจากการใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร และการเลือกใช้ภาชนะทดแทนโฟมที่ปลอดภัยต่อสุขภาพ
2. จัดทำป้ายประชาสัมพันธ์ ลด ละ เลิก การใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร เรื่องโทษของการใช้โฟมบรรจุอาหาร ติดสติ้กเกอร์ “Say No To Foam” ติดในชุมชน หมู่บ้าน โรงเรียน สถานที่ราชการ
3. มอบป้ายโฟมบอร์ด “ร้านนี้ปลอดภัย ไม่ใช้โฟมบรรจุอาหาร”
4. เชิญชวนโรงเรียน ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก สถานที่ราชการ องค์กรเอกชน ร่วมลด ละ เลิก การใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร และให้เป็นองค์กรปลอดโฟมบรรจุอาหาร 100% โดยรับการประเมินและรับรองจากสำนักงานสาธารณสุขอำเภอระโนด
5. สรุปและประเมินผลโครงการ

ขั้นที่ 1 ขั้นเตรียมการ 1.1 สำรวจข้อมูลที่เกี่ยวข้องจัดเตรียมเอกสารสถานการณ์ใช้ภาชนะบรรจุอาหรร้านอาหาร แผงลอยจำหน่ายอาหารโรงเรียนสถานที่ราชการในเขตพื้นที่ หมู่ 3 ถึง หมู่ 10 ตำบลท่าบอน อำเภอระโนดจังหวัดสงขลา
1.2เสนอโครงการและแผนงานเพื่อขออนุมัติงบประมาณจากกองทุนหลักประกันสุขภาพองค์การบริหารส่วนตำบลท่าบอน 1.3ติดต่อประสานงานหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ส่วนราชการชุมชน โรงเรียน ร้านอาหาร/แผงลอย ตัวแทนผู้บริโภค 1.4ประชาสัมพันธ์โครงการ
ขั้นที่ 2 ขั้นดำเนินการตามโครงการ 2.1 ประเมินความรู้ผู้เข้าร่วมโครงการก่อนให้ความรู้ 2.2 จัดอบรมให้ความรู้แก่กลุ่มเป้าหมายเพื่อให้ตระหนักถึงอันตรายจากการใช้โฟมบรรจุอาหารและการเลือกใช้ภาชนะทดแทนโฟมที่ปลอดภัยต่อสุขภาพ เช่น จาน กล่องใส่อาหารในร้านอาหาร แผงลอยจำหน่ายอาหาร ซึ่งทำจากวัสดุธรรมชาติ หรือการเลือกใช้กล่องพลาสติกใสที่ไม่ใช่โฟม 2.3ประเมินความรู้ผู้เข้าร่วมโครงการหลังให้ความรู้ 2.4จัดทำป้ายไวนิลประชาสัมพันธ์ ลด ละ เลิก การใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร / เรื่องโทษของการใช้โฟมบรรจุอาหาร 2.5ติดสติ้กเกอร์ “Say No To Foam” ในชุมชน หมู่บ้านโรงเรียน สถานที่ราชการ หมู่ที่ 3 ถึงหมู่ที่ 10 ตำบลท่าบอนอำเภอระโนด จังหวัดสงขลา 2.6เชิญชวนร้านอาหารแผงลอยจำหน่ายอาหาร ร่วมลด ละ เลิก การใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร 2.7มอบป้ายโฟมบอร์ด “ร้านนี้ปลอดภัยไม่ใช้โฟมบรรจุอาหาร” แก่ร้านอาหาร แผงลอยจำหน่ายอาหารที่เลิกใช้โฟมบรรจุอาหาร 2.8เชิญชวนโรงเรียนศูนย์พัฒนาเด็กเล็กสถานที่ราชการ องค์กรเอกชน ร่วมลด ละ เลิก การใช้ภาชนะโฟมบรรจุอาหาร และให้เป็นองค์กรปลอดโฟมบรรจุอาหาร 100%โดยรับการประเมินและรับรองจากสำนักงานสาธารณสุขอำเภอระโนด ขั้นตอนที่ 3สรุปวิเคราะห์และประเมินผล 3.1ติดตามการดำเนินการปลอดโฟม ในร้านอาหารแผงลอยจำหน่ายอาหาร โรงเรียนสถานที่ราชการ ในเขตพื้นที่ หมู่ 3 ถึง หมู่ตำบลท่าบอน อำเภอระโนดจังหวัดสงขลา 1 ครั้ง หลังจากดำเนินกิจกรรม 3.2สรุปผลการดำเนินงานจำนวนร้านอาหารแผงลอยจำหน่ายอาหาร โรงเรียนสถานที่ราชการ ในเขตพื้นที่ หมู่ 3 ถึง หมู่ตำบลท่าบอน อำเภอระโนดจังหวัดสงขลา ที่ดำเนินการ ลด ละ เลิก การใช้โฟม

1. ผู้ประกอบการจำหน่ายอาหารในตำบลท่าบอน ลด ละ เลิก การใช้โฟมบรรจุอาหาร
2. ผู้ประกอบการค้าอาหารและผู้บริโภคมีความเข้าใจ ถึงอันตรายจากการใช้กล่องโฟมและสามารถเลือกใช้ภาชนะบรรจุอาหารที่มีความปลอดภัยต่อสุขภาพทดแทนโฟม
   
3. มีพื้นที่ต้นแบบปลอดโฟมในการบรรจุอาหาร