กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โครงการส่งเสริมสุขภาพกายและสุขภาพใจในเดือนรอมฎอนอันประเสริฐ ตำบลมะนังยง ประจำปี 2569

รายละเอียดโครงการ
รายละเอียดโครงการ
ชื่อโครงการ/กิจกรรม โครงการส่งเสริมสุขภาพกายและสุขภาพใจในเดือนรอมฎอนอันประเสริฐ ตำบลมะนังยง ประจำปี 2569
รหัสโครงการ 69-L3046-02-06
ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุขตำบลมะนังยง
วันที่อนุมัติ 19 พฤศจิกายน 2568
ปี 2569
ระยะเวลาดำเนินโครงการ 15 ธันวาคม 2568 - 31 พฤษภาคม 2569
งบประมาณ 44,544.00
ผู้รับผิดชอบโครงการ นางสาวกูรอซีดะ บูละ
พื้นที่ดำเนินการ
ประเด็น
แผนงานโรคเรื้อรัง , แผนงานอาหารและโภชนาการ , แผนอนามัยและสิ่งแวดล้อม
สถานการณ์/หลักการและเหตุผล
  1. ร้อยละของผู้เข้ารับการอบรมขาดความรู้เกี่ยวกับการบริโภคอาหารก่อนและหลังการละศีลอดที่ถูกต้อง ขนาด 75.00
  2. ร้อยละของผู้เข้ารับการอบรมขาดความรู้ความเข้าใจในการใช้ยาในช่วงเดือนรอมฎอน ขนาด 90.00
  3. ร้อยละของผู้เข้ารับการอบรมขาดความรู้ความเข้าใจในการดูแลสุขภาพร่างกายในเดือนรอมฎอน ขนาด 80.00
  4. ร้อยละของคนในชุมชนที่ดื่มน้ำอัดลมและเครื่องดื่มรสหวานจัดเป็นประจำ (มากกว่า 5 วันต่อสัปดาห์) ขนาด 32.11
  5. ร้อยละของประชาชนที่มีความเสี่ยงเป็นโรคเบาหวาน ขนาด 7.00

ในช่วงเทศกาลถือศีลอด หรือรอมฎอน ประชาชนมุสลิมใน 3 จังหวัดชายแดนใต้ ได้แก่ ยะลา นราธิวาส และปัตตานี จะปฏิบัติตามหลักศาสนาในการละศีลอดตลอดทั้งวัน และเริ่มรับประทานอาหารเมื่อพระอาทิตย์ตก (มื้ออิฟตาร์) ทำให้พฤติกรรมการบริโภคอาหารเปลี่ยนไปในช่วงเวลานี้ โดยมื้ออาหารมักมีความหลากหลายและเต็มไปด้วยรสชาติที่ถูกปรุงอย่างจัดจ้าน รวมถึงของหวานและเครื่องดื่มหวานที่ได้รับความนิยมสูง เช่น ขนมหวานท้องถิ่น น้ำหวาน ชาเย็น หรือขนมที่จัดเตรียมสำหรับโอกาสพิเศษ

จากการสังเกตและรายงานจากพื้นที่ พบว่า ประชาชนมุสลิมมักบริโภคของหวานในปริมาณสูงกว่าปกติ ในช่วงรอมฎอน ทั้งในครัวเรือนและชุมชน โดยเฉพาะในเด็กและเยาวชนที่เข้าร่วมกิจกรรมทางศาสนาในปอเนาะ ซึ่งของหวานกลายเป็นส่วนหนึ่งของประเพณีการละศีลอดและการพบปะทางสังคม การบริโภคของหวานสูงเช่นนี้แม้จะเป็นวัฒนธรรมที่นิยม แต่ก็เป็นปัจจัยเสี่ยงต่อสุขภาพ เช่น โรคอ้วน โรคเบาหวาน หรือฟันผุ หากเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง

ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมนี้มาจากหลายด้าน ได้แก่วัฒนธรรมและประเพณีท้องถิ่น ที่เน้นความหวาน มัน และรสจัดในอาหาร,ความสะดวกและการเข้าถึง ของขนมหวานและเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูง ซึ่งจำหน่ายตามตลาดหรือร้านค้าในชุมชน,ความรู้ด้านโภชนาการและสุขภาพ ที่ยังไม่เพียงพอ ทำให้ประชาชนไม่ตระหนักถึงผลเสียของการบริโภคน้ำตาลมากเกินไป,การส่งเสริมทางศาสนาและชุมชน ที่เน้นการรวมตัวเพื่อรับประทานอาหารละศีลอด ซึ่งมักมาพร้อมขนมหวานและเครื่องดื่มของชุมชน

โดยรวม การบริโภคของหวานในช่วงรอมฎอนจึงเป็นลักษณะเฉพาะของพฤติกรรมทางโภชนาการในพื้นที่ เป็นทั้งส่วนหนึ่งของประเพณีและความสนุกสนานทางสังคม แต่ก็สะท้อนถึงความจำเป็นในการเพิ่มความรู้ด้านโภชนาการ และส่งเสริมอาหารที่มีความสมดุลเพื่อสุขภาพของประชาชนในระยะยาว ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านตำบลมะนังยง ได้ตระหนักถึงความสำคัญที่ต้องแก้ไขปัญหา จึงได้จัดโครงการ ในช่วงเทศกาลถือศีลอด หรือรอมฎอน ประชาชนมุสลิมใน 3 จังหวัดชายแดนใต้ ได้แก่ ยะลา นราธิวาส และปัตตานี จะปฏิบัติตามหลักศาสนาในการละศีลอดตลอดทั้งวัน และเริ่มรับประทานอาหารเมื่อพระอาทิตย์ตก (มื้ออิฟตาร์) ทำให้พฤติกรรมการบริโภคอาหารเปลี่ยนไปในช่วงเวลานี้ โดยมื้ออาหารมักมีความหลากหลายและเต็มไปด้วยรสชาติที่ถูกปรุงอย่างจัดจ้าน รวมถึงของหวานและเครื่องดื่มหวานที่ได้รับความนิยมสูง เช่น ขนมหวานท้องถิ่น น้ำหวาน ชาเย็น หรือขนมที่จัดเตรียมสำหรับโอกาสพิเศษ

จากการสังเกตและรายงานจากพื้นที่ พบว่า ประชาชนมุสลิมมักบริโภคของหวานในปริมาณสูงกว่าปกติ ในช่วงรอมฎอน ทั้งในครัวเรือนและชุมชน โดยเฉพาะในเด็กและเยาวชนที่เข้าร่วมกิจกรรมทางศาสนาในปอเนาะ ซึ่งของหวานกลายเป็นส่วนหนึ่งของประเพณีการละศีลอดและการพบปะทางสังคม การบริโภคของหวานสูงเช่นนี้แม้จะเป็นวัฒนธรรมที่นิยม แต่ก็เป็นปัจจัยเสี่ยงต่อสุขภาพ เช่น โรคอ้วน โรคเบาหวาน หรือฟันผุ หากเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง

ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมนี้มาจากหลายด้าน ได้แก่ วัฒนธรรมและประเพณีท้องถิ่น ที่เน้นความหวาน มัน และรสจัดในอาหาร,ความสะดวกและการเข้าถึง ของขนมหวานและเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูง ซึ่งจำหน่ายตามตลาดหรือร้านค้าในชุมชน,ความรู้ด้านโภชนาการและสุขภาพ ที่ยังไม่เพียงพอ ทำให้ประชาชนไม่ตระหนักถึงผลเสียของการบริโภคน้ำตาลมากเกินไป,การส่งเสริมทางศาสนาและชุมชน ที่เน้นการรวมตัวเพื่อรับประทานอาหารละศีลอด ซึ่งมักมาพร้อมขนมหวานและเครื่องดื่มของชุมชน

โดยรวม การบริโภคของหวานในช่วงรอมฎอนจึงเป็นลักษณะเฉพาะของพฤติกรรมทางโภชนาการในพื้นที่ เป็นทั้งส่วนหนึ่งของประเพณีและความสนุกสนานทางสังคม แต่ก็สะท้อนถึงความจำเป็นในการเพิ่มความรู้ด้านโภชนาการ และส่งเสริมอาหารที่มีความสมดุลเพื่อสุขภาพของประชาชนในระยะยาว ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ตำบลมะนังยง ได้ตระหนักถึงปัญหาดังกล่าว จึงได้จัดโครงการส่งเสริมสุขภาพกายและสุขภาพใจในเดือนรอมฎอนอันประเสริฐ ตำบลมะนังยง ประจำปี 2569 ขึ้น

วัตถุประสงค์/เป้าหมาย
  1. เพื่อส่งเสริมความรู้ความเข้าใจความพร้อมเกี่ยวกับการบริโภคอาหารก่อนและหลังการละศีลอดที่ถูกต้อง
  2. เพื่อให้ผู้เข้าร่วมอบรมมีความรู้ความเข้าใจในการดูแลสุขภาพร่างกายในเดือนรอมฎอน
  3. เพื่อให้ผู้เข้ารับการอบรมมีความรู้ความเข้าใจในการใช้ยาในช่วงเดือนรอมฎอน
  4. เพื่อลดคนในชุมชนที่ดื่มน้ำอัดลมและเครื่องดื่มรสหวานจัด เป็นประจำ (มากกว่า 5 วันต่อสัปดาห์)
  5. เพื่อแก้ปัญหาประชาชนทีมีความเสี่ยงเป็นโรคเบาหวาน
การดำเนินงาน/กิจกรรม
  1. กิจกรรมวางแผนการดำเนินงาน
  2. กิจกรรมถอดบทเรียน และประเมินผลโครงการ
  3. กิจกรรมอบรม/บรรยายให้ความรู้
  4. ชุมชนนำร่อง “อิฟตาร์สุขภาพดี” (Healthy Iftar Village)
วิธีดำเนินการ
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
  1. ผู้เข้าร่วมอบรมมีความรู้ความเข้าใจความพร้อมเกี่ยวกับการบริโภคอาหารก่อนและหลังการละศีลอดที่ถูกต้อง
  2. ผู้เข้าร่วมอบรมมีความรู้ความเข้าใจในการดูแลสุขภาพร่างกายในเดือนรอมฎอน
  3. ผู้เข้ารับการอบรมมีความรู้ความเข้าใจในการใช้ยาในช่วงเดือนรอมฎอน