กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

โรคฟันผุในเด็กสามารถพบได้ตั้งแต่ฟันเริ่มขึ้นในช่วงขวบปีแรกและอัตราการผุเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในช่วงอายุ 3-5 ปี โดยสาเหตุหลักของโรคฟันผุในเด็กเล็กมักเกิดจากพฤติกรรมการเลี้ยงดูที่ไม่ถูกต้อง การดูแลทำความสะอาดช่องปากเด็กไม่ถูกวิธี ทั้งโครงสร้างของอาหารที่เปลี่ยนแปลงไป ทำให้มีผลต่อการดูแลรักษาฟัน จึงส่งผลให้เกิดโรคฟันผุในฟันน้ำนมอย่างรุนแรงตามมา ทำให้เด็กมีความเจ็บปวด เคี้ยวอาหารไม่ได้ตามปกติ ได้รับสารอาหารที่จำเป็นไม่เพียงพอและยังส่งผลต่อการเจริญเติบโตและการพัฒนาการของเด็กอีกด้วย

      การเกิดฟันผุในฟันน้ำนม นอกจากจะมีผลเสียโดยตรงต่อสุขภาพของเด็กในขณะนั้นแล้ว ยังส่งผลเสียต่อฟันแท้ของเด็กในอนาคตด้วย กล่าวคือ ฟันน้ำนมที่ถูกถอน หรือหลุดไปก่อนที่ฟันแท้จะขึ้นแทนที่ จะทำให้ฟันที่อยู่ติดกันล้ม เอียง เข้าหาช่องว่าง ทำให้ฟันแท้ที่จะขึ้นแทนตำแหน่งนั้น ไม่สามารถขึ้นได้อย่างปกติ หรืออาจจะขึ้นมาในลักษณะบิดหรือซ้อนเก ซึ่งจะส่งผลต่อความสวยงามในอนาคต อีกปัญหาหนึ่งก็คือ การทำฟันในเด็กเล็กเป็นเรื่องที่ยาก เด็กในวัยนี้ส่วนใหญ่กลัวการทำฟัน และมีความอดทนต่อการทำฟันน้อย ผู้ปกครองจึงมีความลำบากในการโน้มน้าวเด็กให้มารับบริการ จึงพบว่ามีอัตราการพาไปรับบริการที่ต่ำมาก SMART หรือ Simplified Modified Atraumatic Restorative Treatment เป็นเทคนิคการบูรณะฟันที่ใช้เครื่องมือน้อยชิ้น สามารถให้บริการทันตกรรมเชิงรุกในชุมชนได้ ร่วมกับการใช้ซิลเวอร์ไดอะมีนฟลูออไรด์ (Silver diamine fluoride, SDF) เพื่อหวังผลในการยับยั้งและป้องกันฟันผุแต่ยังไม่ทะลุโพรงประสาทฟัน มักใช้ในกรณีที่มีฟันผุมาก หลายตำแหน่ง ยังไม่สามารถให้ทำฟันตามปกติได้ และผู้ป่วยที่ไม่สามารถเข้าถึงบริการทางทันตกรรม แต่มีข้อจำกัดคือ เมื่อทา SDF แล้ว ฟันจะหยุดผุ แล้วมีลักษณะเป็น สีดำขึ้นมา ( arrested caries )

      จากผลการสำรวจสุขภาพช่องปากเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กเทศบาลตำบลกำแพงเพชรบ้านชายคลอง ปีงบประมาณ 2568 ที่ผ่านมา พบว่า มีปัญหาโรคฟันน้ำนมผุ คิดเป็นร้อยละ 69.70 และผู้ปกครองส่วนใหญ่ยังขาดความรู้ความเข้าในการดูแลสุขภาพช่องปากของบุตรหลาน

      กลุ่มงานทันตกรรม โรงพยาบาลรัตภูมิ เล็งเห็นความสำคัญของการเกิดโรคฟันผุในกลุ่มเด็กปฐมวัย จึงได้จัดทำโครงการส่งเสริมทันตสุขภาพเด็กปฐมวัยเทศบาลตำบลกำแพงเพชรห่างไกลฟันผุขึ้น โดยให้การดูแลแบบองค์รวมและมีการ บูรณาการผ่านการเรียนรู้ร่วมกับเครือข่ายสุขภาพที่มีส่วนสำคัญในการดูแลเด็ก นำไปสู่การแก้ปัญหาทันตสุขภาพอย่างยั่งยืนต่อไป