โครงการ ชุมชนเข้มแข็ง หัวใจปลอดภัย ไร้ NCDs
โครงการ
" โครงการ ชุมชนเข้มแข็ง หัวใจปลอดภัย ไร้ NCDs "
ตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี
หัวหน้าโครงการ
นางสาวมาสือนะ นาแว
กันยายน 2569
ที่อยู่ ตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี จังหวัด ปัตตานี
รหัสโครงการ 69-L8421-01-05 เลขที่ข้อตกลง 04/2569
ระยะเวลาดำเนินงาน ตั้งแต่ 2 มีนาคม 2569 ถึง 30 กันยายน 2569
กิตติกรรมประกาศ
"โครงการ ชุมชนเข้มแข็ง หัวใจปลอดภัย ไร้ NCDs จังหวัดปัตตานี" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี
คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ดาโต๊ะ ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป
คณะทำงานโครงการ
โครงการ ชุมชนเข้มแข็ง หัวใจปลอดภัย ไร้ NCDs
บทคัดย่อ
โครงการ " โครงการ ชุมชนเข้มแข็ง หัวใจปลอดภัย ไร้ NCDs " ดำเนินการในพื้นที่ ตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี รหัสโครงการ 69-L8421-01-05 ระยะเวลาการดำเนินงาน 2 มีนาคม 2569 - 30 กันยายน 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 35,100.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ดาโต๊ะ เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้
โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ
หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"
สารบัญ
| กิตติกรรมประกาศ | » |
| บทคัดย่อ | » |
| ความเป็นมา/หลักการเหตุผล | » |
| วัตถุประสงค์โครงการ | » |
| กิจกรรม/การดำเนินงาน | » |
| กลุ่มเป้าหมาย | » |
| ผลลัพธ์ที่ได้ | » |
| การประเมินผล | » |
| ปัญหาและอุปสรรค | » |
| ข้อเสนอแนะ | » |
| เอกสารประกอบอื่นๆ | » |
ความเป็นมา/หลักการเหตุผล
หลักการและเหตุผล (ระบุที่มาของการทำโครงการ)
โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (Non-Communicable Diseases: NCDs) เช่น โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง ไขมันในเลือดสูง โรคอ้วนลงพุง โรคหัวใจ และโรคหลอดเลือดสมอง ถือเป็นสาเหตุสำคัญของการเจ็บป่วยและการเสียชีวิตของประชากรไทยที่มีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มประชากรวัยทำงานและผู้สูงอายุ การเพิ่มขึ้นของโรคเหล่านี้สัมพันธ์อย่างใกล้ชิดกับปัจจัยเสี่ยงด้านพฤติกรรม เช่น การบริโภคอาหารที่ไม่เหมาะสม การขาดการออกกำลังกาย การสูบบุหรี่ การบริโภคเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูง รวมถึงภาวะความเครียดและวิถีชีวิตเร่งรีบ ซึ่งส่งผลต่อสุขภาพระยะยาวและคุณภาพชีวิตของประชากร
ข้อมูลจากการดำเนินงานด้านโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลดาโต๊ะ ในปีงบประมาณ 2568 พบว่า
• ภาวะอ้วนลงพุงในประชากรอายุ 35 ปีขึ้นไป พบร้อยละ 45–50
• ระดับน้ำตาลในเลือดเกินเกณฑ์มาตรฐาน พบร้อยละ 20–25
• ความดันโลหิตสูงเกินเกณฑ์มาตรฐาน พบร้อยละ 30–35
• ผู้ป่วยเบาหวานที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลได้ตามเกณฑ์ พบร้อยละ 40
• ผู้ป่วยความดันโลหิตสูงที่ควบคุมความดันไม่ได้ตามเกณฑ์ พบร้อยละ 35
• พฤติกรรมเสี่ยงด้านสุขภาพ:
o การบริโภคอาหารหวาน มัน เค็ม เป็นประจำ 60
o การออกกำลังกายไม่เพียงพอร้อยละ 55
o การสูบบุหรี่ในผู้ชายวัยทำงานร้อยละ 25
o การดื่มเครื่องดื่มมีน้ำตาลสูงร้อยละ 40
o ภาวะเครียดและวิถีชีวิตเร่งรีบร้อยละ 50
กลุ่มประชาชนอายุ 35 ปีขึ้นไปมีสัดส่วนของภาวะอ้วนลงพุงสูง และระดับน้ำตาลในเลือดและความดันโลหิตอยู่เหนือเกณฑ์มาตรฐานเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ นอกจากนี้ยังพบว่าผู้ป่วยเบาหวานและความดันโลหิตสูงจำนวนหนึ่งไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลและความดันโลหิตได้ตามเกณฑ์มาตรฐาน เนื่องจากปัจจัยหลายประการ ได้แก่ ความรู้และทักษะในการจัดการตนเองยังไม่เพียงพอ การรับประทานอาหารที่ไม่เหมาะสม ความต่อเนื่องในการใช้ยาที่ไม่สม่ำเสมอ การขาดการติดตามผลทางคลินิก รวมถึงข้อจำกัดด้านความเข้าใจและการสนับสนุนของครอบครัว นอกจากนี้ ประชาชนส่วนใหญ่ยังขาดความตระหนักรู้เกี่ยวกับการป้องกันโรคและการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อลดปัจจัยเสี่ยง ขณะที่บทบาทของชุมชนและเครือข่ายสุขภาพท้องถิ่นยังไม่เข้มแข็งพอในการสร้างสิ่งแวดล้อมและวัฒนธรรมสุขภาพที่ยั่งยืน
จากสถานการณ์ดังกล่าว โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลดาโต๊ะ จึงเห็นความจำเป็นเร่งด่วนในการดำเนินโครงการป้องกันและควบคุมโรคไม่ติดต่อเรื้อรังในระดับชุมชน โดยมุ่งเน้นการทำงานเชิงรุก (Proactive Approach) ผ่านกลไกการเสริมสร้างความรู้และทักษะการดูแลสุขภาพตนเอง การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมตามหลักสุขภาพ การคัดกรองกลุ่มเสี่ยงอย่างครอบคลุม การติดตามผู้ป่วยอย่างเป็นระบบ และการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของชุมชน ตลอดจนการบูรณาการบทบาทของอาสาสมัครสาธารณสุขชุมชน (อสม.) ผู้นำชุมชน และครอบครัวในการจัดการปัจจัยเสี่ยงให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม
การดำเนิน “โครงการชุมชนเข้มแข็ง หัวใจปลอดภัย ไร้ NCDs” จึงเป็นกลไกสำคัญที่จะช่วยสนับสนุนให้ประชาชนในตำบลดาโต๊ะสามารถเข้าถึงข้อมูล ความรู้ และทักษะการดูแลสุขภาพที่เหมาะสม ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของชุมชน และสร้างวัฒนธรรมสุขภาพที่เอื้อต่อการลดการเจ็บป่วย ลดการเสียชีวิตก่อนวัยอันควร และยกระดับคุณภาพชีวิตประชาชนในพื้นที่อย่างยั่งยืน ทั้งนี้สอดคล้องกับนโยบายของกระทรวงสาธารณสุขที่มุ่งเน้นการลดปัจจัยเสี่ยง การป้องกันการเกิดโรคใหม่ และการลดภาวะแทรกซ้อนในผู้ป่วยเดิม โดยโครงการดังกล่าวมีความเหมาะสมสำหรับการดำเนินงานในปีงบประมาณ 2569 และสามารถต่อยอดเป็นกิจกรรมเชิงรุกในระยะยาว
วัตถุประสงค์โครงการ
- เพื่อคัดกรองและประเมินความเสี่ยงโรค NCD ในประชาชนกลุ่มเป้าหมาย
- เพื่อพัฒนาความรู้และความสามารถของประชาชนในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ
- เพื่อให้ผู้ป่วยเบาหวานและความดันโลหิตสูงสามารถควบคุมโรคได้ดีขึ้น
- เพื่อสร้างชุมชนเข้มแข็งและมีส่วนร่วมในการป้องกัน NCDs
กิจกรรม/การดำเนินงาน
- ประชุมชี้แจงอสม. ชี้แจงเป้าหมาย นโยบาย และวิธีดำเนินงานด้าน NCDs
- อบรมให้ความรู้ด้าน NCDs กับผู้เข้าอบรม
- คัดกรอง NCDs และประเมินภาวะสุขภาพ
- ส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพ (NCD Clinic / Lifestyle Clinic)
- สุขภาพดีแลกของดี
- ติดตามผลและประเมินผลโครงการ
กลุ่มเป้าหมาย
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้ | |
|---|---|---|
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | ||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | ||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | 50 | |
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] |
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
- ประชาชนมีความรู้และตระหนักเรื่องการป้องกัน NCD เพิ่มขึ้น
- ผู้ป่วยควบคุมระดับน้ำตาลและความดันได้ดีขึ้น
- ลดจำนวนผู้ป่วยรายใหม่ในพื้นที่
- ชุมชนมีส่วนร่วมในการสร้างสุขภาพมากขึ้น
- เกิดเครือข่ายอสม.–ประชาชน–รพ.สต.ในการจัดการ NCD อย่างยั่งยืน
ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน
| วัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ ผลลัพธ์และตัวชี้วัดผลลัพธ์** กิจกรรมของโครงการ | ผลผลิต* | |
|---|---|---|
| ผลผลิตที่ตั้งไว้ | ผลผลิตที่เกิดขึ้นจริง | |
* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น
ส่วนที่ 2 ประเมินความพึงพอใจต่อความสำเร็จและปัญหาอุปสรรคในการดำเนินโครงการในภาพรวม
ผลการดำเนินโครงการ
สรุปผลการดำเนินโครงการ
ผลการดำเนินโครงการ/กิจกรรม:
บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
บรรลุตามวัตถุประสงค์บางส่วนของโครงการ
ไม่บรรลุตามวัตถุประสงค์ของโครงการ
ผลผลิตโครงการ
| วัตถุประสงค์ | สถานการณ์ | เป้าหมาย | ผลผลิต | อธิบาย |
|---|
ผู้เข้าร่วมโครงการ
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
|---|---|---|---|
| จำนวนกลุ่มเป้าหมายทั้งหมด | 50 | ||
| กลุ่มเป้าหมาย | จำนวนที่วางไว้(คน) | จำนวนที่เข้าร่วม(คน) | |
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกตามช่วงวัย | |||
| กลุ่มเด็กเล็กและเด็กก่อนวัยเรียน | - | ||
| กลุ่มเด็กวัยเรียนและเยาวชน | - | ||
| กลุ่มวัยทำงาน | - | ||
| กลุ่มผู้สูงอายุ | - | ||
| กลุ่มเป้าหมายจำแนกกลุ่มเฉพาะ | |||
| กลุ่มหญิงตั้งครรภ์และหญิงหลังคลอด | - | ||
| กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง | - | ||
| กลุ่มคนพิการและทุพพลภาพ | - | ||
| กลุ่มประชาชนทั่วไปที่มีภาวะเสี่ยง | 50 | ||
| สำหรับการบริหารหรือพัฒนากองทุนฯ [ข้อ 10(4)] | - |
บทคัดย่อ*
โครงการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ
ผลการดำเนินงานที่สำคัญ ได้แก่ (1) ประชุมชี้แจงอสม. ชี้แจงเป้าหมาย นโยบาย และวิธีดำเนินงานด้าน NCDs (2) อบรมให้ความรู้ด้าน NCDs กับผู้เข้าอบรม (3) คัดกรอง NCDs และประเมินภาวะสุขภาพ (4) ส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพ (NCD Clinic / Lifestyle Clinic) (5) สุขภาพดีแลกของดี (6) ติดตามผลและประเมินผลโครงการ
ข้อเสนอแนะ ได้แก่ (1) ...
หมายเหตุ *
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ