กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการลดพฤติกรรมเสี่ยงลดโรคเรื้อรังในชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 (ประเภทที่ 2) จังหวัดปัตตานี" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ต.สะบารัง อ.เมืองปัตตานี จ.ปัตตานี

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลเมืองปัตตานี ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการลดพฤติกรรมเสี่ยงลดโรคเรื้อรังในชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 (ประเภทที่ 2)

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการลดพฤติกรรมเสี่ยงลดโรคเรื้อรังในชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 (ประเภทที่ 2) " ดำเนินการในพื้นที่ ต.สะบารัง อ.เมืองปัตตานี จ.ปัตตานี รหัสโครงการ 69-L7884-2-10 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 กุมภาพันธ์ 2569 - 31 กรกฎาคม 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 43,780.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลเมืองปัตตานี เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

ชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 อยู่ในตำบลอาเนาะรู เป็นชุมขนที่ 19 ของเทศบาลเมืองปัตตานี มีจำนวน 231 หลังคาเรือน มีประชากร จำนวน 558 คน จากการคัดกรองจากศูนย์แพทย์ชุมชน และ อสม. ในชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 ที่ผ่านมาพบว่ามีประชาชนในชุมชน เป็นโรคเบาหวาน จำนวน 19 คน โรคความดันโลหิต จำนวน 89 คน โรคหัวใจ จำนวน 16 คน รวมผู้ป่วยติดเตียง 1 คน ผู้ป่วยติดบ้าน 10 คน ผู้พิการ 8 คน และผู้มีค่า BMI สูงเกินมาตรฐานจำนวน 33 คน ผู้ป่วยส่วนใหญ่อยู่ในช่วงอายุ 50 ปี ขึ้นไป นอกจากนี้ยังมีกลุ่มเสี่ยงที่จะเป็นโรค NCDs ในช่วงอายุ 35 - 60 ปี โรคความดันโลหิต 155 คน โรคเบาหวาน 29 คนและโรคอ้วน 81 คน จำนวน 265 คน
  ด้านพฤติกรรม ประชากรส่วนใหญ่ในตลามชุมชนเทศวิวัฒน์ 1 มีอาชีพค้าขาย ส่วนใหญ่ซื้ออาหารสำเร็จรูปในตลาดซึ่งหาซื้อง่าย ราคาไม่แพง ไม่ตระหนักถึงอันตรายของโรคที่เกิดจากการบริโภคอาหารที่ไม่ถูกสุขลักษณะ จากการสุ่มสำรวจจากประชาชนในชุมชน จำนวน 100 คน พบว่า ชาวชุมชน 90 คน ทานอาหารนอกบ้าน (ซื้ออาหารรับประทาน) มีเพียงชาวชุมชน 10 คน ทำอาหารรับประทานเอง ด้านพฤติกรรมการออกกำลังกายจากการสุ่มสำรวจพบว่า ใน 100 คน ชาวชุมชน 19 คน ออกกำลังกาย มากกว่าสัปดาห์ละ 3 ครั้ง ชาวชุมชน 96 คน ออกกำลังกาย น้อยกว่าสัปดาห์ละ 3 ครั้ง และชาวชุมชน 12 คน ไม่ออกกำลังกาย   ด้านสภาพสังคม และกายภาพ ในชุมชนมีร้านน้ำหวานและกาแฟจำนวน 7 ร้าน ร้านแผงลอยในตลาดจำนวน 5 ร้าน ในส่วนร้านอาหาร เป็นร้านอาหาร จำนวน 8 ร้าน และแผงลอยขายอาหาร จำนวน 9 ร้าน ทุกร้านปรุงรสชาติตามปกติ ไม่มีการใช้น้ำปลาโซเดียมต่ำ เพราะต้นทุนการผลิตจะสูงขึ้น และใช้น้ำมันทอดซ้ำ แต่ยังอยู่ในเกณฑ์ มาตรฐานn และ มี ร้านก๋วยเตี๋ยว จำนวน 1 ร้าน ใช้หม้อปรุงที่ได้มาตรฐาน จากการมีร้านน้ำและร้านอาหารอยู่โดยรอบชุมชนทำให้ชาวชุมชนสะดวก และเลือกซื้ออาหารจากร้านอาหารดังกล่าวมากกว่าการทำอาหารทานเอง ด้านกลไกระบบสุขภาพ ในชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 มีศูนย์แพทย์ชุมชน ตำบลอาเนาะรู เป็นหน่วยงานดูแลด้านสุขภาพเบื้องต้น และมี อสม.ในชุมชน จำนวน 4 คน เป็นผู้ประสานงาน และดูแลคัดกรองผู้ป่วย  ในชุมชน จากข้อมูลข้างต้น และจากการสำรวจของ อสม. ในชุมชน จะเห็นได้ว่าประชาชนในชุมชนมีการเจ็บป่วยด้วยโรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคหัวใจ จำนวนมาก ประชาชนในชุมชนมีพฤติกรรมคือไม่ค่อยมีการพบปะกัน ต่างคนต่างอยู่ และยุ่งเรื่องการทำงาน และการค้าขายเมื่อเสร็จงานก็อยู่บ้านไม่ไปไหน และไม่ค่อยสนใจการออกกำลังกาย ส่วนคนที่เป็นโรคเรื้อรัง เกิดจากพฤติกรรมการใช้ชีวิตที่ไม่ถูกสุขลักษณะ    ซื้ออาหารบริโภคที่อาหารมีทั้งรสหวาน มัน เค็ม และขาดการออกกำลังกาย เนื่องจากไม่ต้องการออกจากบ้านหลังจากเสร็จจากการทำงาน
คณะกรรมการชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 เห็นความสำคัญของโรคเรื้อรังไม่ติดต่อจึงได้นำกิจกรรมการตรวจสุขภาพ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของประชาชนในชุมชนไว้ใน แผนชุมชนปี 2568 และได้ขอรับงบประมาณสนับสนุนจากโครงการตามพระราชดำริฯ หัวข้อ “ตรวจสุขภาพเคลื่อนที่” เพื่อคัดกรองสุขภาพของประชาชนในชุมชน ซึ่งจะดำเนินการในช่วงเดือนกรกฎาคม ปี 2568 ที่ผ่านมา และนำเสนอโครงการ ชุมชนตลาดเทศวิวัฒน์ 1 ร่วมใจปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อลดโรค NCDS เพื่อให้สอดคล้องกับแผนชุมชน และโครงการตามพระราชดำริฯ “ตรวจสุขภาพเคลื่อนที่” ให้ประชาชนในชุมชนที่เป็นโรค และกลุ่มเสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรังมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเสี่ยงต่อโรค โดยการคัดกรองกลุ่มเสี่ยงโรค NCDs ให้ความรู้ และดำเนินการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม การติดตามให้กลุ่มเสี่ยงมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมโดยใช้หลัก 3อ 2ส การปรับสภาพแวดล้อมให้เอื้อต่อการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อเรื้อรังในชุมชน เช่นการให้ความรู้เรื่องการออกกำลังกายด้วยตนเองอย่างง่าย การออกกำลังกายแบบมณีเวช การปรับปรุงสถานที่ออกกำลังกายในชุมชน การเชิญชวนให้ร้านค้าเข้าร่วมมาตรการลดหวานมันเค็ม อันจะช่วยเสริมสร้างแนวทางการป้องกัน และ ส่งแสริมสุขภาพของคนในชุมชน เมื่อชาวชุมชนมีความรู้ที่ถูกต้องในการดูแลตนเอง และมีโอกาสพบปะ แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และประสบการณ์ในการดูแลตนเอง โดยมีวิทยากรมาให้ความรู้ และ ความเข้าใจเพิ่มเติม โดยประเมินสุขภาพของผู้ที่เข้าร่วมโครงการ เพื่อผู้เข้าร่วมโครงการเกิดความเชื่อมั่น ปรับเปลี่ยนพฤติกรรม หันมาดูแลสุขภาพของตนเองมากขึ้น ลดจำนวนผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรังรายใหม่

วัตถุประสงค์โครงการ

1. 1. เพื่อให้กลุ่มเสี่ยงต่อโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง มีความรู้ในการดูแลสุขภาพของตนเองอย่างเหมาะสม 2. เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายมีการปรับ พฤติกรรมสุขภาพตามหลัก 2 อ (อาหารและออกกำลังกาย)

กิจกรรม/การดำเนินงาน

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

ผลที่คาดว่าจะได้รับ 1. เกิดการเรียนรู้ร่วมกันและการแลกเปลี่ยนประสบการณ์ด้านการดูแลสุขภาพในกลุ่มเป้าหมาย  และคนในชุมชน 2. ชุมชนมีรูปแบบกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพด้านอาหารและออกกำลังกายที่เหมาะสมกับบริบทพื้นที่ และสามารถดำเนินการต่อเนื่องได้ 3. คณะทำงานและภาคีเครือข่ายในชุมชนมีความเข้มแข็ง และสามารถร่วมกันขับเคลื่อนการป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังในระยะยาว 4. ชุมชนมีข้อมูลสุขภาพของกลุ่มเสี่ยงที่เป็นระบบ สามารถนำไปใช้ในการวางแผนและพัฒนาโครงการส่งเสริมสุขภาพในอนาคตได้

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น