กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

การพัฒนาคุณภาพประชากรอย่างยั่งยืนเริ่มต้นจาก "วันแรกของชีวิต" งานอนามัยแม่และเด็กถือเป็นรากฐานสำคัญในการสร้างต้นทุนมนุษย์ที่มีคุณภาพ โดยเฉพาะในช่วงปฐมวัย (0-5 ปี) ซึ่งเป็นหน้าต่างแห่งโอกาสในการพัฒนาสมองและร่างกายอย่างรวดเร็ว หากเด็กได้รับการดูแลที่เหมาะสม ทั้งในด้านโภชนาการ ภูมิคุ้มกัน และพัฒนาการ จะเป็นปัจจัยหลักในการลดความเหลื่อมล้ำและสร้างสังคมที่เข้มแข็งในอนาคต
อย่างไรก็ตาม จากการวิเคราะห์ข้อมูลสถานการณ์สุขภาพในเขตรับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลยาบี พบประเด็นปัญหาที่ต้องเร่งแก้ไขอย่างเป็นระบบ 3 มิติสำคัญ ได้แก่: 1. มิติด้านอนามัยแม่และเด็ก: พบแนวโน้มทารกแรกเกิดน้ำหนักต่ำกว่า 2,500 กรัม เพิ่มสูงขึ้นในทุกปี ซึ่งมีสาเหตุสัมพันธ์กับการที่มารดามีน้ำหนักตัวตลอดการตั้งครรภ์ต่ำกว่าเกณฑ์ และการฝากครรภ์ไม่ครบ 8 ครั้งตามเกณฑ์มาตรฐาน 2. มิติด้านภูมิคุ้มกันและโภชนาการ: ผลการดำเนินงานปี 2566 พบว่างานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค (วัคซีน) ทำได้เพียงร้อยละ 46.46 ซึ่งต่ำกว่าเกณฑ์มาตรฐานที่ร้อยละ 90 อย่างมีนัยสำคัญ ประกอบกับภาวะซีดในเด็กช่วงอายุ 6 เดือน - 1 ปี ที่สูงถึงร้อยละ 15.05 ส่งผลโดยตรงต่อการเจริญเติบโตที่หยุดชะงักและอารมณ์ที่เศร้าซึม 3. มิติด้านพัฒนาการและสุขภาพช่องปาก: แม้พัฒนาการโดยรวมจะอยู่ที่ร้อยละ 86 แต่ปัญหาฟันผุในเด็กอายุ 3-5 ปี ยังพบสูงถึงร้อยละ 9.09 (ในบางกลุ่มสูงถึงร้อยละ 3.09) ซึ่งมีสาเหตุหลักจากพฤติกรรมการเลี้ยงดูและการบริโภคที่ไม่เหมาะสม ทำให้เด็กเจ็บปวดและได้รับสารอาหารไม่เพียงพอ ในยุคปัจจุบันที่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) และการสื่อสารดิจิทัลเข้ามามีบทบาทสำคัญ การแก้ปัญหาแบบเดิมอาจไม่เพียงพอต่อการเปลี่ยนแปลงของสังคม รพ.สต.ยาบี จึงได้ตระหนักถึงความจำเป็นในการยกระดับการดูแลสุขภาพสู่รูปแบบ "Smart Health" โดยการเปลี่ยนบทบาทผู้ปกครองจากผู้รับบริการ สู่การเป็น "Smart Parents" ที่มีความรอบรู้ด้านสุขภาพ (Health Literacy) สามารถใช้เครื่องมือดิจิทัลในการติดตามน้ำหนัก การแจ้งเตือนวัคซีน และการประเมินพัฒนาการผ่านแอปพลิเคชันอย่างเท่าทัน จึงได้จัดทำโครงการ "Smart Yabee Kids: หนูน้อยยาบี มีภูมิคุ้มกัน ฟันแกร่ง แก้มแดง ทันโลกพัฒนาการ" ขึ้น เพื่อบูรณาการการดูแลแม่และเด็กแบบองค์รวม ตั้งแต่ระยะตั้งครรภ์จนถึง 5 ปี โดยใช้เทคโนโลยีเป็นตัวขับเคลื่อนร่วมกับพลังชุมชน เพื่อให้แม่ปลอดภัย ลูกเกิดรอดน้ำหนักตามเกณฑ์ มีภูมิคุ้มกันที่แข็งแรง ฟันไม่ผุ และเติบโตเป็นอัจฉริยะตัวจิ๋วที่มีพัฒนาการสมวัยในโลกยุคดิจิทัลอย่างยั่งยืน