กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"ส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุสมผลและปลอดภัย (RDU) ในตำบลลางาโดยบูรณาการตามวิถีอัล-อิสลาม จังหวัด" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ต.ลางา อ.มายอ จ.ปัตตานี

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลลางา ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
ส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุสมผลและปลอดภัย (RDU) ในตำบลลางาโดยบูรณาการตามวิถีอัล-อิสลาม

บทคัดย่อ

โครงการ " ส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุสมผลและปลอดภัย (RDU) ในตำบลลางาโดยบูรณาการตามวิถีอัล-อิสลาม " ดำเนินการในพื้นที่ ต.ลางา อ.มายอ จ.ปัตตานี รหัสโครงการ 69-L3005-02-02 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 เมษายน 2569 - 31 ธันวาคม 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 32,525.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล เทศบาลตำบลลางา เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ โดยมีกลุ่มเป้าหมายเป็นสมาชิกในชุมชนจำนวน 230 คน หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

ในสภาพสังคมปัจจุบันที่ชุมชนมีการขยายตัวและการเข้ามาถึงเทคโนโลยีอย่างรวดเร็ว และผลจากปัญหาเศรษฐกิจ สังคม การเมือง ทำให้เกิดความไม่เท่าเทียมกันในสังคม การเข้าถึงบริการด้านสุขภาพเพียงอย่างเดียวคงไม่เพียงพอที่จะทำให้ประชาชนทุกคนมี “สุขภาพดี” หรือมี “สุขภาวะ” อีกทั้งการที่ประชากรผู้สูงอายุมีจำนวนมากขึ้น คนในวัยอื่น ๆ ก็มีพฤติกรรมเสี่ยงต่อการเกิดโรคเรื้อรังมากขึ้น เช่น ขาดการออกกาลังกาย บริโภคอาหารไม่มีประโยชน์ และมีปัญหาความเครียด ประชาชนมีภาวะเจ็บป่วยเรื้อรังเพิ่มมากขึ้น ทำให้มีผู้ป่วยเรื้อรังมากขึ้น ผลคือ สังคมเราในทุกวันนี้มีปัญหาสุขภาพที่เกิดมากขึ้น เนื่องจากภาวะความดันโลหิตสูง น้ำตาลในเลือดสูง คอเลสเตอรอลสูง โรคอ้วน เส้นเลือดในสมองแตก เป็นมะเร็ง เบาหวาน และโรคทางเดินหายใจเรื้อรัง เหล่านี้เป็นปัญหาสุขภาพที่ต้องการ การจัดการอย่างต่อเนื่องผู้ป่วยโรคเรื้อรังที่ควรได้รับการดูแลเป็นพิเศษส่วนใหญ่มักเป็นผู้สูงอายุที่อยู่กับบ้าน ไม่มีญาติคอยให้การดูแลเรื่องการทานยา หรือมีญาติคอยดูแลแต่ไม่มีความรู้ในเรื่องการใช้ยา โดยสรุปปัญหาความไม่ปลอดภัยจากการใช้ยาของคนไทยที่พบบ่อย ได้แก่ การแพ้ยา ใช้ยาเสื่อมคุณภาพ ใช้ยาเกินขนาด หรือการได้รับปริมาณยาในขนาดที่ไม่เหมาะสม เช่น มากไป หรือน้อยไป และการใช้ยาไม่ถูกกับโรค เป็นต้น ประกอบกับความเชื่อแต่ดั้งเดิมที่ไม่ถูกต้องตามหลักการศาสนาของผู้ป่วยและญาติในสังคมมุสลิมในการดูแลตนเองที่ไม่ถูกต้อง ซึ่งปัญหาเหล่านี้ ส่วนหนึ่งอาจเกิดจากความไม่เข้าใจในหลักการศาสนาและพฤติกรรมการใช้ยาที่ไม่เหมาะสมของตัวผู้ป่วยเอง ในอีกมุมอาจเกิดจากระบบสาธารณสุขและการให้ บริการทางเภสัชกรรมที่ทำได้ไม่ทั่วถึง
  ลางาเป็นตำบลหนึ่ง ตั้งอยู่ในพื้นที่อำเภอมายอ บริบททั่วไปมีลักษณะกึ่งเมือง กึ่งชนบท โดยเฉพาะชุมชนบ้านปาลัส เป็นพื้นที่ชุมชนเมือง มีร้านค้า ร้านสะดวกซื้อและร้านยา รวมทั้งคลินิกหลายร้าน ส่งผลให้การเข้าถึงบริการด้านการใช้ยาของประชาชนในพื้นที่ได้ง่ายและสะดวกขึ้น ซึ่งอาจนำไปสู่การใช้ยาแบบพร่ำเพรื่อย ไม่สมเหตุสมผล ไม่คำนึงถึงผลกระทบต่อสุขภาพที่จะตามมาในอนาคตได้ ส่วนในพื้นที่ชนบท ที่อยู่ด้านใน ประชาชนบางส่วนยังขาดถึงความรอบรู้ด้านสุขภาพ (Health Literacy, HL) มีการใช้ยาชุด สมุนไพรลูกกลอน หรือการใช้บริการจากหมอบ้านที่ขาดมาตรฐานทางด้านสาธารณสุข ซึ่งอาจนำพาสู่ภัยทางสุขภาพตามมาได้ สอดคล้องกับพื้นที่โดยรวมของตำบลที่มีประชากรนับถือศาสนาอิสลามร้อยละ 100 มีวิถีปฏิบัติและขนบธรรมเดียวกันและยึดถือตามแนวทางศาสนาอิสลามเป็นหลัก จำเป็นต้องมีการสนับสนุน ส่งเสริมให้ชุมชนมีความเข้มแข็งในด้านการใช้ยาอย่างปลอดภัยโดยนำศาสนาเป็นศูนย์กลางในการปฏิบัติ   ชมรมแกนนำสร้างเสริมสุขภาพตามวิถีอัล-อิสลามลางา ได้เล็งเห็นถึงปัญหาของการใช้ยาในชุมชน รวมไปถึงผลกระทบทางสุขภาพที่อาจเกิดขึ้นในพื้นที่ จึงได้ร่วมกับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลลางา ซึ่งเป็นหน่วยงานด้านสาธารณสุขในพื้นที่ จัดทำโครงการนี้ขึ้นมาเพื่อให้ชุมชนและประชาชนมีความรู้ในการดูแลสุขภาพตนเองอย่างถูกวิธีตามแนวทางอัล-อิสลามเพื่อส่งผลให้ชุมชน ผู้ป่วย/ผู้รับบริการในพื้นที่มีคุณภาพชีวิตที่ดีต่อไป

วัตถุประสงค์โครงการ

1. 1.เพื่อให้ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง(เบาหวาน ความดันโลหิตสูง)และผู้ดูแลมีความรู้ความเข้าใจในการใช้ยาที่ถูกต้อง
2. 2.เพื่อพัฒนาสมรรถนะเครือข่ายและแกนนำ ในการเป็นพี่เลี้ยงเรื่องการใช้ยาอย่างสมเหตุสมผล และปลอดภัย (RDUในชุมชน)
3. 3.เพื่อพัฒนาเครือข่ายในชุมชน ร้านค้า โรงเรียน ให้มีความรู้ ในการซื้อ-ขายและ การใช้ยาอย่างถูกต้อง เหมาะสม ไม่เกิดภัยสุขภาพต่อตนเอง และชุมชน

กิจกรรม/การดำเนินงาน

1. โรงเรียน RDU ในผู้ป่วยโรคเรื้องรัง(เบาหวาน/ความดันโลหิตสูง)เพื่อการใช้ยาอย่างถูกต้องเหมาะสม
2. กิจกรรมที่ 3 พัฒนาเครือข่ายในชุมชน ร้านค้า โรงเรียนให้มีความรู้ในการซื้อ-ขายยาอย่างถูกต้อง เหมาะสม ไม่เกิดภัยสุขสุขภาพต่อชุมชน
3. กิจกรรมที่ 2. อบรมแกนนำเครือข่ายในการเป็นพี่เลี้ยง RDU ในชุมชน
4. เวทีอบรม
5. โรงเรียนRDU ในผู้ป่วยโรคเรื้องรัง
6. 3.1 ประชุมเชิงปฏิบัติการร้านค้าในชุมชน

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1.ลดอัตราการเกิดภาวะแทรกซ้อนด้านการใช้ยาในกลุ่มป่วยโรคเรื้อรัง (เบาหวาน ความดันโลหิตสูง) 2.อสม.ตำบลลางามีสมรรถนะในการเป็นผู้นำด้านสุขภาพ และสามารถเป็นต้นแบบชุมชนด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุ สมผลและมีความปลอดภัยในชุมชน 3.ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุ สมผลและสามารถใช้ยาอย่างปลอดภัยในชุมชน 4.เครือข่ายและร้านค้าในชุมชนมีความรู้ในเรื่องยาสามัญประจำบ้านและยาควบคุมพิเศษ ให้ความร่วมมือกับรพ.สต.ในการลดความเสี่ยงจากการใช้ยาพร่ำเพรื่อในชุมชน

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น