กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

สถานการณ์ที่มีการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรไทยอย่างรวดเร็ว จากการเกิดที่มีจำนวนน้อยลงเกี่ยวข้องกับปัจจัยต่างๆ เช่น ประชากรวัยแรงงานมีแนวโน้มใช้ชีวิตโสดมากขึ้น แต่งงานช้าลง อัตราการเกิดของเด็กไทยลดลงอย่างต่อเนื่อง และในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา จำนวนการเกิดลดลงจนน้อยกว่าจำนวนการตายในแต่ละปี กระทรวงสาธารณสุขจึงขับเคลื่อนนโยบายการส่งเสริมการมีบุตรให้เป็นวาระแห่งชาติ และสนับสนุนแนวคิดของราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย ที่ให้ทุกภาคส่วนบูรณาการการส่งเสริมเด็กไทยที่เกิดน้อยลงให้เติบโตขึ้นอย่างมีคุณภาพ ปลอดภัยและแข็งแกร่ง(ราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย, 2567) การส่งเสริมการเกิดและการเจริญเติบโตอย่างมีคุณภาพได้มีการบูรณาการความร่วมมือทุกภาคส่วน เพื่อก้าวไปสู่ประเทศที่มีความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืนเป็น ประเทศที่พัฒนาแล้ว คุณภาพการเกิดและการเจริญเติบโตของเด็กปฐมวัยด้วย โดยอาจกล่าวได้ว่าประเทศไทยกำลังเผชิญปัญหาจากภาวะโลหิตจางในหญิงตั้งครรภ์ ถือเป็นความผิดปกติทางระบบเลือดที่พบได้บ่อยที่สุดในสตรีตั้งครรภ์ โดยมีอุบัติการณ์เฉลี่ยร้อยละ 42 ของการตั้งครรภ์และจะมีความรุนแรงที่มากขึ้นดังมีรายงานการเสียชีวิตของมารดาสัมพันธ์กับภาวะโลหิตจางถึงร้อยละ20 โดยสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดเกิดจาก ภาวะขาดธาตุเหล็ก ในช่วงตั้งครรภ์จะมีการเปลี่ยนแปลงสรีรวิทยาของระบบโลหิต โดยในครรภ์เดี่ยวจะมีการเพิ่มปริมาณเลือดทั้งหมดประมาณร้อยละ 50 (1000 ml) โดยปริมาณเม็ดเลือดแดงเพิ่มขึ้นประมาณ ร้อยละ 25 (300 ml) ซึ่งการที่มีปริมาณพลาสมาเพิ่มขึ้นในอัตราส่วนที่มากกว่า ทำให้เกิดภาวะ hemodilution ซึ่งไม่ใช่ภาวะโลหิตจางที่แท้จริง และ Hb มักไม่ต่ำกว่า 10 g/dl(3) การดูแลการคัดกรอง ให้คำปรึกษา และการติดตามดูแลภาวะแทรกซ้อน ในขณะตั้งครรภ์ เป็นต้น ซึงภาวะซีดในมารดา ส่งผลถึงภาวะซีดในเด็กเล็ก การเตรียมความพร้อมของครอบครัว การดูแลก่อนตั้งครรภ์ ขณะตั้งครรภ์ การส่งเสริมการเจริญเติบโต การเฝ้าระวังและส่งเสริมพัฒนาการเด็กตามช่วงวัย
จากปัญหาดังกล่าว จัดทำโครงการบูรณาการการฝากครรภ์ และป้องกันภาวะซีด เพื่อป้องกันมารดาตาย โดยให้สตรีและเด็กปฐมวัยได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม เริ่มตั้งแต่การเตรียมครอบครัวคุณภาพ การตั้งครรภ์คุณภาพ การส่งเสริมการเกิดและเติบโตของเด็กปฐมวัยให้มีสุขภาพสมบูรณ์แข็งแรง มีการเจริญเติบโตของสมองและร่างกายเหมาะสมตามวัย เพื่อเติบโตเป็นทรัพยากรบุคคลที่มีคุณภาพของประเทศต่อไป