โครงการบูรณาการการฝากครรภ์และป้องกันภาวะซีด
โครงการบูรณาการการฝากครรภ์และป้องกันภาวะซีด
| ชื่อโครงการ/กิจกรรม | โครงการบูรณาการการฝากครรภ์และป้องกันภาวะซีด | |
| รหัสโครงการ | 69-L4121-01-12 | |
| ชื่อองค์กรที่รับผิดชอบ | โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านคอกช้าง | |
| วันที่อนุมัติ | 10 มีนาคม 2569 | |
| ปี | 2569 | |
| ระยะเวลาดำเนินโครงการ | 1 มกราคม 2569 - 30 กันยายน 2569 | |
| งบประมาณ | 18,850.00 | |
| ผู้รับผิดชอบโครงการ | นางสาวชฎาพร กองแก้ว | |
| พื้นที่ดำเนินการ | พื้นที่ หมู่ที่ 5 บ้านฆอแย และหมู่ที่ 7 ตำบลแม่หวาด อ.ธารโต จ.ยะลา |
สถานการณ์ที่มีการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรไทยอย่างรวดเร็ว จากการเกิดที่มีจำนวนน้อยลงเกี่ยวข้องกับปัจจัยต่างๆ เช่น ประชากรวัยแรงงานมีแนวโน้มใช้ชีวิตโสดมากขึ้น แต่งงานช้าลง อัตราการเกิดของเด็กไทยลดลงอย่างต่อเนื่อง และในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา จำนวนการเกิดลดลงจนน้อยกว่าจำนวนการตายในแต่ละปี กระทรวงสาธารณสุขจึงขับเคลื่อนนโยบายการส่งเสริมการมีบุตรให้เป็นวาระแห่งชาติ และสนับสนุนแนวคิดของราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย ที่ให้ทุกภาคส่วนบูรณาการการส่งเสริมเด็กไทยที่เกิดน้อยลงให้เติบโตขึ้นอย่างมีคุณภาพ ปลอดภัยและแข็งแกร่ง(ราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย, 2567) การส่งเสริมการเกิดและการเจริญเติบโตอย่างมีคุณภาพได้มีการบูรณาการความร่วมมือทุกภาคส่วน เพื่อก้าวไปสู่ประเทศที่มีความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืนเป็น ประเทศที่พัฒนาแล้ว คุณภาพการเกิดและการเจริญเติบโตของเด็กปฐมวัยด้วย โดยอาจกล่าวได้ว่าประเทศไทยกำลังเผชิญปัญหาจากภาวะโลหิตจางในหญิงตั้งครรภ์ ถือเป็นความผิดปกติทางระบบเลือดที่พบได้บ่อยที่สุดในสตรีตั้งครรภ์ โดยมีอุบัติการณ์เฉลี่ยร้อยละ 42 ของการตั้งครรภ์และจะมีความรุนแรงที่มากขึ้นดังมีรายงานการเสียชีวิตของมารดาสัมพันธ์กับภาวะโลหิตจางถึงร้อยละ20 โดยสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดเกิดจาก ภาวะขาดธาตุเหล็ก ในช่วงตั้งครรภ์จะมีการเปลี่ยนแปลงสรีรวิทยาของระบบโลหิต โดยในครรภ์เดี่ยวจะมีการเพิ่มปริมาณเลือดทั้งหมดประมาณร้อยละ 50 (1000 ml) โดยปริมาณเม็ดเลือดแดงเพิ่มขึ้นประมาณ ร้อยละ 25 (300 ml) ซึ่งการที่มีปริมาณพลาสมาเพิ่มขึ้นในอัตราส่วนที่มากกว่า ทำให้เกิดภาวะ hemodilution ซึ่งไม่ใช่ภาวะโลหิตจางที่แท้จริง และ Hb มักไม่ต่ำกว่า 10 g/dl(3) การดูแลการคัดกรอง ให้คำปรึกษา และการติดตามดูแลภาวะแทรกซ้อน ในขณะตั้งครรภ์ เป็นต้น ซึงภาวะซีดในมารดา ส่งผลถึงภาวะซีดในเด็กเล็ก การเตรียมความพร้อมของครอบครัว การดูแลก่อนตั้งครรภ์ ขณะตั้งครรภ์ การส่งเสริมการเจริญเติบโต การเฝ้าระวังและส่งเสริมพัฒนาการเด็กตามช่วงวัย
จากปัญหาดังกล่าว จัดทำโครงการบูรณาการการฝากครรภ์ และป้องกันภาวะซีด เพื่อป้องกันมารดาตาย โดยให้สตรีและเด็กปฐมวัยได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม เริ่มตั้งแต่การเตรียมครอบครัวคุณภาพ การตั้งครรภ์คุณภาพ การส่งเสริมการเกิดและเติบโตของเด็กปฐมวัยให้มีสุขภาพสมบูรณ์แข็งแรง มีการเจริญเติบโตของสมองและร่างกายเหมาะสมตามวัย เพื่อเติบโตเป็นทรัพยากรบุคคลที่มีคุณภาพของประเทศต่อไป
- 1. เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์มีความรู้และตระหนักถึงความสำคัญของการฝากครรภ์และสามารถดูแลตนเองในระยะตั้งครรภ์ได้อย่างเหมาะสม
- 2. เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์ได้รับการดูแลในระยะตั้งครรภ์ได้อย่างมีคุณภาพ ได้แก่ ฝากครรภ์ก่อน 12 สัปดาห์ ฝากครรภ์ครบ 8 ครั้งตามเกณฑ์ คลอดทารกน้ำหนักมากว่า 2500 กรัมและคลอดที่โรงพยาบาล
- 3. เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์และหญิงวัยเจริญพันธุ์ มีความรู้ในการบริโภคอาหารที่มีธาตุเหล็ก และแก้ไขภาวะโลหิตจางจากการขาดธาตุเหล็กได้
- 4. มีวัสดุสำหรับการตรวจคัดกรองภาวะซีด (HEMOCUE Hb 801)
- 5. เพื่อพัฒนาศักยภาพแกนนำ อสม.ในงานอนามัยแม่และเด็ก ให้มีความรู้ความสามารถในการแนะนำ และติดตามหญิงตั้งครรภ์ หญิงหลังคลอด และการดูแลส่งเสริมสุขภาพ เด็ก 0-5 ปี(4D)
- จัดการอบรมให้แก่หญิงตั้งครรภ์/สามี/ญาติ ในเรื่องการเปลี่ยนแปลงด้านต่างๆ การดูแลตนเองขณะตั้งครรภ์ และการเตรียมความพร้อมเข้าสู่ระยะคลอด จำนวน 50 คน
- อบรมให้ความรู้