กองทุนสุขภาพตำบล - กองทุนหลักประกันสุขภาพท้องถิ่น - กปท

กิตติกรรมประกาศ

"โครงการส่งเสริมการใช้สมุนไพร เพื่อฟื้นฟูการเคลื่อนไหวของข้อในผู้ป่วยเบาหวาน ปีงบประมาณ 2569 จังหวัดปัตตานี" สำเร็จได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือจาก สมาชิกในชุมชน ต.ปะเสยะวอ อ.สายบุรี จ.ปัตตานี

คณะทำงานโครงการฯ ขอขอบคุณ กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ปะเสยะวอ ที่ให้การสนับสนุนงบประมาณในการดำเนินโครงการฯ รวมทั้ง ภาคีเครือข่ายที่สำคัญระดับพื้นที่ ที่ให้การสนับสนุน ช่วยเหลือ ชี้แนะ สุดท้ายขอขอบคุณผู้เกี่ยวข้องที่มิได้ระบุชื่อไว้ในที่นี้ ซึ่งมีส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนการดำเนินงานให้มีความยั่งยืนในพื้นที่ต่อไป

คณะทำงานโครงการ
โครงการส่งเสริมการใช้สมุนไพร เพื่อฟื้นฟูการเคลื่อนไหวของข้อในผู้ป่วยเบาหวาน ปีงบประมาณ 2569

บทคัดย่อ

โครงการ " โครงการส่งเสริมการใช้สมุนไพร เพื่อฟื้นฟูการเคลื่อนไหวของข้อในผู้ป่วยเบาหวาน ปีงบประมาณ 2569 " ดำเนินการในพื้นที่ ต.ปะเสยะวอ อ.สายบุรี จ.ปัตตานี รหัสโครงการ 69-l3057-1-3 ระยะเวลาการดำเนินงาน 1 กุมภาพันธ์ 2569 - 31 กรกฎาคม 2569 ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจำนวน 24,440.00 บาท จาก กองทุนสุขภาพตำบล อบต.ปะเสยะวอ เพื่อใช้ในการดำเนินกิจกรรมโครงการ หลังจากสิ้นสุดระยะเวลาโครงการ ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินงานปรากฏดังนี้

โครงการนี้ยังไม่มีการเขียนหรือแก้ไขบทคัดย่อ

หมายเหตุ : รายละเอียดของบทสรุปคัดย่อการดำเนินงาน ให้ผู้รับผิดชอบโครงการเป็นผู้เขียนสรุปภาพรวมของโครงการใน "ผลลัพธ์โครงการ"

สารบัญ

ความเป็นมา/หลักการเหตุผล

โรคเบาหวานเป็นโรคไม่ติดต่อเรื้อรังที่มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง และส่งผลกระทบต่อสุขภาพในหลายระบบของร่างกาย นอกจากภาวะแทรกซ้อนทางระบบหลอดเลือด ระบบประสาท และไตแล้ว ยังพบว่าผู้ป่วยเบาหวานจำนวนมากมีปัญหาทางระบบกล้ามเนื้อและกระดูก เช่น ข้อเสื่อม ข้ออักเสบ ข้อยึดติด เอ็นตึง กล้ามเนื้ออ่อนแรง และการเคลื่อนไหวของข้อจำกัด ซึ่งส่งผลให้การดำเนินชีวิตประจำวันเป็นไปอย่างยากลำบาก เกิดการพึ่งพาผู้อื่น และมีคุณภาพชีวิตลดลง
ภาวะน้ำตาลในเลือดที่สูงเป็นเวลานานทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของเนื้อเยื่อเกี่ยวพันและเส้นเอ็น เกิดการสะสมของสารที่ทำให้เนื้อเยื่อแข็งตัว ความยืดหยุ่นของข้อและเอ็นลดลง รวมทั้งการไหลเวียนโลหิตบริเวณปลายมือปลายเท้าลดลง ส่งผลให้ผู้ป่วยเบาหวานเกิดอาการปวดข้อ ข้อติด และการเคลื่อนไหวไม่คล่องตัว หากไม่ได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม อาจนำไปสู่ความพิการและภาวะแทรกซ้อนระยะยาว การดูแลผู้ป่วยเบาหวานในปัจจุบันมุ่งเน้นการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดเป็นหลัก ขณะที่การฟื้นฟูสมรรถภาพการเคลื่อนไหวของข้อยังได้รับความสนใจไม่เพียงพอ โดยเฉพาะในระดับชุมชน ส่งผลให้ผู้ป่วยจำนวนมากยังคงมีอาการปวดข้อเรื้อรัง และขาดแนวทางการดูแลตนเองอย่างเหมาะสมและต่อเนื่อง การแพทย์แผนไทยมีองค์ความรู้และภูมิปัญญาด้านการดูแลระบบกล้ามเนื้อและกระดูกมาอย่างยาวนาน ซึ่งมีการถ่ายทอดภูมิปัญญาจากรุ่นสู่รุ่นผสมผสานกับวัฒนธรรมในท้องถิ่น การแพทย์แผนไทยประกอบด้วย องค์ความรู้ และภูมิปัญญาหลายด้าน ซึ่งภูมิปัญญาการใช้สมุนไพรเพื่อการรักษาโรคก็เป็นองค์ความรู้ที่ได้รับการสืบทอดมาจนปัจจุบัน รูปแบบการรักษาด้วยแพทย์แผนไทยมีหลากหลายด้าน เช่น การนวดบำบัดรักษา การประคบสมุนไพร การอบไอน้ำสมุนไพร การทับหม้อเกลือ การนั่งถ่าน รวมทั้งการป้องกันและส่งเสริมสุขภาพด้วยการแพทย์แผนไทย เพื่อลดอาการปวดเมื่อยตามกล้ามเนื้อ ลดการอักเสบ กระตุ้นการไหลเวียนโลหิต คลายกล้ามเนื้อและเส้นเอ็น ส่งเสริมการฟื้นฟูการเคลื่อนไหวของข้อได้อย่างเหมาะสม ปลอดภัย และสอดคล้องกับบริบทของผู้ป่วยเบาหวาน โดยบุคลากรที่มีความรู้และผ่านการประเมินอย่างรอบคอบ นอกจากนี้ การส่งเสริมการใช้สมุนไพรในรูปแบบการดูแลสุขภาพเชิงป้องกันและฟื้นฟู ยังช่วยลดการพึ่งพายาแก้ปวดหรือยาต้านการอักเสบในระยะยาว ลดความเสี่ยงจากผลข้างเคียงของยา และสนับสนุนการใช้ทรัพยากรในชุมชนอย่างคุ้มค่า อีกทั้งยังเป็นการอนุรักษ์และต่อยอดภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยให้เกิดการใช้ประโยชน์อย่างเป็นรูปธรรมในระบบบริการสุขภาพ และตอบสนองต่อนโยบายของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข “เจ็บป่วยคราใด คิดถึงยาไทยก่อนไปหาหมอ” โดยจัดทำคู่มือมาตรฐานการรักษาพยาบาล สนับสนุนการใช้ยาและบัญชียาสมุนไพรแพทย์แผนไทย 27 รายการ เช่น ฟ้าทะลายโจร ขมิ้นชัน ยาไพล ยาประคบ ยาแก้ไอผสมมะขามป้อม เป็นต้น ดังนั้น โครงการส่งเสริมการใช้สมุนไพรเพื่อฟื้นฟูการเคลื่อนไหวของข้อในผู้ป่วยเบาหวาน จึงมีความสำคัญและจำเป็นอย่างยิ่ง เพื่อพัฒนารูปแบบการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม ควบคู่การรักษาทางการแพทย์แผนปัจจุบัน ช่วยให้ผู้ป่วยเบาหวานมีความรู้เรื่องการใช้ยาสมุนไพรในการดูแลตัวเอง สามารถเคลื่อนไหวร่างกายได้ดีขึ้น ลดอาการปวดข้อ เพิ่มความสามารถในการดำเนินชีวิตประจำวัน และมีคุณภาพชีวิตที่ดีอย่างยั่งยืน

วัตถุประสงค์โครงการ

1. 1. เพื่อให้ผู้ป่วยเบาหวานมีความรู้เกี่ยวกับการดูแลข้อด้วยสมุนไพร
2. 2. เพื่อลดอาการปวดข้อ ข้อติด ข้อฝืด ในผู้ป่วยเบาหวาน
3. 3. เพื่อส่งเสริมการใช้ภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยในระบบบริการสุขภาพ
4. 4. เพื่อเพิ่มคุณภาพชีวิตและการพึ่งพาตนเองของผู้ป่วยเบาหวาน

กิจกรรม/การดำเนินงาน

กลุ่มเป้าหมาย

ผลที่คาดว่าจะได้รับ

1. ผู้ป่วยเบาหวานมีอาการปวดข้อและข้อติดลดลง การเคลื่อนไหวของข้อดีขึ้น
   
2. ผู้ป่วยเบาหวานได้รับการฟื้นฟูสมรรถภาพร่างกายด้วยสมุนไพรและหัตถการแพทย์แผนไทยอย่างเหมาะสม
   
3. หน่วยบริการสุขภาพมีรูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานแบบบูรณาการ โดยใช้การแพทย์แผนไทยร่วมกับการรักษาแผนปัจจุบันอย่างต่อเนื่องและยั่งยืน

ส่วนที่ 1 ผลการดำเนินงาน

* ผลผลิต หมายถึง ผลที่เกิดขึ้นเชิงปริมาณจากการทำกิจกรรม เช่น จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวนผู้ผ่านการอบรม จำนวนครัวเรือนที่ปลูกผักสวนครัว เป็นต้น
** ผลลัพธ์ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงที่นำไปสู่การแก้ปัญหา เช่น หลังอบรมมีผู้ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมจำนวนกี่คน มีข้อบังคับหรือมาตรการของชุมชนที่นำไปสู่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือสภาพแวดล้อม เป็นต้น ทั้งนี้ต้องมีข้อมูลอ้างอิงประกอบการรายงาน เช่น ข้อมูลรายชื่อแกนนำ , แบบสรุปการประเมินความรู้ , รูปภาพกิจกรรมพร้อมคำอธิบายใต้ภาพ เป็นต้น